Kategorie

Wspólna odpowiedzialność pracowników

Beata Naróg
Usługi i Doradztwo Kadrowe. Szkolenia
inforCMS
Każda zmiana w składzie pracowników objętych wspólną odpowiedzialnością materialną wymaga zawarcia nowej umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej.

Pracodawcy, którzy zatrudniają pracowników na stanowiskach związanych z dysponowaniem mieniem (np. w sklepach, magazynach), mają możliwość oddania tego mienia na podstawie umowy pod pieczę pracownikom zatrudnionym w danej placówce. Szczegółowe zasady powierzenia mienia i zakres odpowiedzialności poszczególnych pracowników, którym powierzono mienie uregulowane zostały w rozporządzeniu Rady Ministrów z 4 października 1974 r. w sprawie wspólnej odpowiedzialności materialnej pracowników za powierzone mienie (DzU z 1996 r. nr 143, poz. 663).

Powierzenie mienia

Powierzenie pracownikom mienia z obowiązkiem zwrotu lub wyliczenia może nastąpić tylko na podstawie umowy zawartej z pracodawcą. Jest to umowa odrębna od umowy o pracę, a istota jej polega na tym, że pewnej grupie pracowników powierza się określone mienie. Pracownicy, którzy taką umowę podpisali, mają obowiązek nie tylko dokładać należytej dbałości o to mienie, ale i wyliczyć się z niego na żądanie pracodawcy. Umowa o wspólnej odpowiedzialności materialnej powinna być zawarta na piśmie. Jednak, aby można było od pracowników w pełni egzekwować ewentualne braki w mieniu, pracodawca musi spełnić kilka ważnych warunków. Przede wszystkim mienie to powinno być powierzone w taki sposób, aby pracownik miał możliwość wyliczenia się z niego. To znaczy, że powinno być ono m.in. należycie zabezpieczone przed możliwością kradzieży czy dostępem osób niepowołanych.

Rodzaj umowy a odpowiedzialność

Umowę o wspólnej odpowiedzialności materialnej można zawrzeć z pracownikami, którzy zatrudnieni są na podstawie różnych rodzajów umów o pracę, a więc zarówno na czas nieokreślony, jak i na czas określony, na zastępstwo czy okres próbny.

Okresowa umowa o pracę z samej swojej istoty ulega rozwiązaniu z upływem terminu, na który zostaje zawarta. W przypadku zakończenia umowy o pracę istnieją dwie możliwości, tj. nie zostanie zawarta kolejna umowa o pracę albo też taka umowa dojdzie do skutku.

W pierwszym wypadku należy przeprowadzić inwentaryzację mienia w celu możliwości rozliczenia pracowników. Spis z natury powinien zostać przeprowadzony najpóźniej w dniu, w którym rozwiązuje się umowa o pracę. Jeżeli zatrudniany jest jednocześnie nowy pracownik, inwentaryzacja taka może przybrać charakter spisu zdawczo-odbiorczego. Trzeba przy tym pamiętać, że każda zmiana składu pracowników (także zmniejszenie liczby zatrudnionych) wymaga zawarcia nowej umowy. Warto również w tym miejscu przytoczyć wyrok Sądu Najwyższego z 12 listopada 2003 r. (I PK 551/02, OSNP 2004/20/348), w którym sąd stwierdził, że jeżeli w razie zmiany składu pracowników nie zostanie zawarta nowa umowa o wspólnej odpowiedzialności materialnej, wówczas zostaje uchylona odpowiedzialność tych pracowników za powierzone mienie. W uzasadnieniu do wyżej wymienionego wyroku Sąd Najwyższy podkreślił, że niezawarcie nowej umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej w razie, gdy nastąpi zmiana w składzie pracowników objętych taką odpowiedzialnością, skutkuje uchyleniem szczególnej odpowiedzialności pracowników za wspólnie powierzone mienie.

Przykład

Pracownicy zatrudnieni na stacji paliw podpisali umowę o wspólnej odpowiedzialności materialnej. Jeden z pracowników miał umowę na czas określony do 31 sierpnia, kolejna umowa o pracę nie została zawarta. Pracodawca zatem powinien 1 września zawrzeć nową umowę o wspólnej odpowiedzialności materialnej z pozostałymi pracownikami.

Jeżeli umowa terminowa z pracownikiem ulega zakończeniu, ale zaraz po niej zawierana jest następna, nie będzie konieczności zawierania kolejnej umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej.

Przykład

Pracownik zatrudniony jest na podstawie umowy na okres próbny do 31 października. Od 1 listopada zawarta jest z tym pracownikiem umowa o pracę na czas nieokreślony. W tym przypadku nie trzeba zawierać nowej umowy o odpowiedzialności materialnej, gdyż w miejscu powierzenia mienia nie dochodzi do zmiany składu osób.

Pomoc innego pracownika

W przypadku terminowych umów o pracę możemy również mieć do czynienia z sytuacją, w której pracodawca będzie chciał zatrudnić pracownika na czas określony, tylko do pomocy (bez dysponowania mieniem), np. w celu ułożenia towaru na półkach czy wykonania innych doraźnych prac. W takich wypadkach, aby móc dopuścić pracownika do wykonywania pracy w miejscu powierzenia mienia, należy uzyskać na to pisemną zgodę pracowników objętych wspólną odpowiedzialnością. Brak pisemnej zgody wszystkich odpowiedzialnych materialnie skutkuje albo koniecznością objęcia tego pracownika umową o współodpowiedzialności, albo niedopuszczeniem go do pracy w miejscu powierzenia mienia.

Umowę zawartą na czas określony, dłuższy niż 6 miesięcy, można wypowiedzieć tylko wówczas, gdy w jej treści zawarta została klauzula o 2-tygodniowym wypowiedzeniu. Umowę zaś zawartą na okres próbny można wypowiedzieć z ustawowym okresem wypowiedzenia, który wynosi:

• 3 dni robocze - przy okresie próbnym nieprzekraczającym 2 tygodni,

• 1 tydzień - jeżeli umowa zawarta została na okres próbny dłuższy niż 2 tygodnie,

• 2 tygodnie - przy 3-miesięcznym okresie próbnym.

Wypowiedzenie umowy o pracę pracownikowi objętemu odpowiedzialnością materialną nie skutkuje koniecznością odstępowania przez pracodawcę od umowy o współodpowiedzialności materialnej. Trzeba tylko pamiętać, aby sporządzić w odpowiednim terminie inwentaryzację, a po zmianie składu osobowego sporządzić nową umowę o wspólnej odpowiedzialności materialnej.

Przepisy prawa przewidują prawo pracownika do odstąpienia lub wypowiedzenia (za 14-dniowym okresem wypowiedzenia) umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej. Odstąpienie od tej umowy albo jej wypowiedzenie nie skutkuje automatycznie wypowiedzeniem umowy o pracę.

W przypadku gdy pracownik skorzysta z wyżej wymienionych uprawnień, a jednocześnie nie będzie możliwe dalsze zatrudnianie go w miejscu powierzenia mienia, należy przenieść go do innej pracy lub wypowiedzieć umowę, pamiętając przy tym o zasadach obowiązujących o wypowiadaniu umów zawartych na czas określony.

Beata Naróg

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Tylko teraz
Źródło: Serwis Prawno-Pracowniczy
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    1 sty 2000
    24 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Jak przygotować firmę na rewolucyjną transformację ZUS? [Webinarium 29 września]

    29 września 2021 r. odbędzie się webinarium „Jak przygotować firmę na rewolucyjną transformację ZUS?”, podczas którego eksperci Fiabilis Consulting Group kompleksowo przedstawią nowe regulacje dotyczące ubezpieczeń społecznych i rozliczeń z ZUS. W trakcie webinarium omówione zostaną m.in. obecne i nadchodzące regulacje w kwestiach takich jak: nowe istotne terminy rozliczeń dla płatników składek, zasiłek chorobowy, składka wypadkowa czy postępowania kontrolne prowadzone przez ZUS. Portal infor.pl jest patronem medialnym tego wydarzenia.

    Mitsubishi Eclipse Cross plug-in: test Outlandera coupe na prąd

    Mitsubishi Eclipse Cross plug-in pożycza świetnie znany napęd hybrydowy w Outlandera i łączy go z dużo ciekawszą stylizacją. Co z tego wyszło?

    Ładowarka USB-C standardem w całej UE

    Ładowarka USB-C standardem w UE. 23 września 2021 r. Komisja Europejska zaproponowała przepisy, które mają ustalić jeden standard portu ładowania i technologii szybkiego ładowania. USB-C ma być standardowym portem wszystkich smartfonów, tabletów, aparatów fotograficznych, słuchawek, przenośnych głośników i konsoli do gier wideo. Ponadto Komisja proponuje rozdzielenie sprzedaży ładowarek od sprzedaży urządzeń elektronicznych.

    Kto ma pierwszeństwo przy zmianie pasa na środkowy?

    Kto ma pierwszeństwo przy zmianie pasa na środkowy? To jedna z wątpliwości, którą mogą mieć kierowcy na drogach wielopasmowych. Rozwiejmy ją.

    Używane pickupy do 50 tys. Oto nasza lista

    Używane pickupy do 50 tys. zł? Na naszej liście pojawia się trzech mocnych graczy. I co ciekawe, jeden z nich nie pochodzi ze Stanów!

    Jak używać sprzęgła przy hamowaniu?

    Jak używać sprzęgła przy hamowaniu? To pytanie, które często zadają sobie nie tylko kursanci... Właśnie dlatego warto poznać odpowiedź na nie.

    Kredyty mieszkaniowe - ponad 8 mld udzielonych kredytów w sierpniu

    Wartość udzielonych kredytów mieszkaniowych w sierpniu była rekordowa, przekroczyła 8,1 mld zł, a miesiąc przyniósł kontynuację hossy w kredytach wysokokwotowych. Jakość portfela kredytów mieszkaniowych w pandemii poprawiła się - wynika z danych Biura Informacji Kredytowej przekazanej PAP Biznes.

    Finansowanie programów mieszkaniowych - projekt zmian

    Finansowanie programów mieszkaniowych. Ułatwienie procesu wydatkowania środków publicznych i planowania inwestycji – to tylko niektóre zmiany, które zakłada projekt skierowany 16 września 2021 r. do uzgodnień międzyresortowych i konsultacji społecznych. Wśród proponowanych zmian jest także likwidacja barier dotyczących angażowania wkładu własnego przez inwestora oraz wymogu całościowego udziału gminy w TBS lub SIM w przypadku remontu pustostanów w rządowym programie wsparcia budownictwa socjalnego i komunalnego, finansowanego z Funduszu Dopłat.

    Jakie auto używane kupić? Te sprzedają się najszybciej i najdłużej

    Jakie auto używane kupić? To ważne pytanie. Dziś przygotowaliśmy listę tych modeli, które najdłużej i najkrócej czekają na nowego właściciela.

    Nowy SUV Lexusa, czyli marka sklonuje Yarisa Cross

    Nowy SUV Lexusa? Tak, wszystko wskazuje na to, że Japończycy rozbudują gamę aut ze zwiększonym prześwitem. Auto ma bazować na Yarisie Cross.

    Z jakim zyskiem można zainwestować 1 mln zł na rynku nieruchomości

    Rynek nieruchomości. Inwestowanie w działki pod budowę mieszkań daje wyższą stopę zwrotu z inwestycji niż kupowanie mieszkania na wynajem.

    Projekty domów do 70 m2 - konkurs architektoniczny (wnioski do 29 września)

    Projekty domów do 70 m2. Ministerstwo Rozwoju i Technologii wraz z Głównym Urzędem Nadzoru Budowlanego zapraszają do wzięcia udziału w konkursie architektonicznym na projekty domów do 70 m2 (powierzchni zabudowy), które będą udostępnione wszystkim zainteresowanym do wykorzystania przy zaspokajaniu własnych potrzeb mieszkaniowych. Wnioski o dopuszczenie do udziału w konkursie można składać 29 września 2021 r. 17 września 2021 r. Sejm uchwalił ustawę nowelizującą Prawo budowlane i ustawę o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wprowadzającą ułatwienia administracyjne w budowaniu małych domów jednorodzinnych o powierzchni zabudowy do 70 m2.

    Gdzie nie wolno budować domów?

    Gdzie nie wolno budować domów? Polacy chcą budować domy. Jednym przepisy to umożliwiają, a innym utrudniają.

    Audi e-tron GT RS: Batman ma nowe auto. Przetestowałem je i ja!

    Audi e-tron GT RS wygląda jak samochód Batmana, jest szybki jak myśliwiec i lubi ciasne zakręty jak francuski pociąg TGV. Coś tu jednak nie pasuje.

    Konwent Ochrony Danych i Informacji – 6-7 października. RODO – naruszenia, decyzje, kary

    W tym roku czeka nas jubileuszowa 10. edycja Konwentu Ochrony Danych i Informacji. Obejmie aż dwa dni spotkań: 6 i 7 października. Jak co roku uczestnicy wydarzenia spotkają się z ekspertami ze świata nauki, administracji i biznesu, którzy są specjalistami w dziedzinie ochrony danych i bezpieczeństwa informacji. Tegoroczna edycja Konwentu skupiona będzie wokół tematu naruszeń ochrony danych osobowych, decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych i kar. Poza prelekcjami i znanymi już warsztatami #DataProtectionMixer, uczestnicy wydarzenia będą świadkami debaty komentatorskiej, w której wezmą udział zaproszeni eksperci. Portal infor.pl objął patronat medialny nad tym wydarzeniem.

    Kara za brak OC 2022 rok. Od stycznia nawet 6020 zł!

    Kara za brak OC 2022 rok, czyli od stycznia kierujący, który nie wykupi polisy zapłaci aż o 420 zł więcej. Skąd taka kwota? Winne rosnące wynagrodzenia.

    O ile wzrosną ceny energii?

    Ceny energii. Nie możemy nie widzieć rzeczywistości; trzeba liczyć się ze wzrostami cen energii – przyznała 21 września 2021 r. szefowa departamentu rozwoju rynków i spraw konsumenckich URE Małgorzata Kozak. Oceniła przy tym, iż „podgrzewanie atmosfery” perspektywą wzrostu cen np. o 40 proc. jest obecnie niezasadne.

    Stawki za odholowanie pojazdu w 2022 roku. Ile będą wynosić?

    Stawki za odholowanie pojazdu w 2022 roku po raz kolejny wzrosną. Ile będą wynosić? Za odholowanie auta osobowego zapłacimy... 588 zł!

    Kupowanie opon samochodowych: o czym pamiętać?

    Kupowanie opon samochodowych to zadanie odpowiedzialne. Ogumienie gwarantuje bowiem bezpieczeństwo. O czym pamiętać w czasie wyboru opon?

    Kredyt hipoteczny a spadek wartości mieszkania

    Kredyt hipoteczny a spadek wartości mieszkania. Czym grozi sytuacja, kiedy po wzięciu kredytu mieszkaniowego (hipotecznego) wartość rynkowa mieszkania spadnie? Czy można się zabezpieczyć przed nieprzewidzianymi sytuacjami, które mogą utrudnić spłatę rat kredytu? Wyjaśnia Prezes UOKiK w ramach kampanii „Policz i nie przelicz się”.

    Kredyty mieszkaniowe - oprocentowanie stałe, czy zmienne?

    Kredyty mieszkaniowe - oprocentowanie stałe, czy zmienne? Osoby planujące zaciągnięcie kredyt na zakup mieszkania obawiają się wzrostu wysokości rat tego kredytu. W kampanii „Policz i nie przelicz się!” Prezes UOKiK przypomina, że banki powinny oferować również kredyty o stałym oprocentowaniu. Taki kredyt jest nieco droższy, ale kredytobiorca ma gwarancję stałej wysokości raty.

    Samochody z lat 80. O jakich legendach trzeba pamiętać?

    Samochody z lat 80., czyli dziś opowiemy o mieszance szaleństwa, motosportu, innowacji i... trwałości. Oto 10 aut, które na stałe zapisały się w historii.

    Zakup nieruchomości na wynajem - czy zawsze się opłaca?

    Zakup nieruchomości na wynajem. UOKiK w ramach kampanii edukacyjnej „Policz i nie przelicz się” zwraca uwagę m.in. na inwestycje w nieruchomości na wynajem. Polacy postrzegają inwestycję w nieruchomości jako taką, na której nie można stracić – tymczasem przy nieruchomościach komercyjnych ryzyko straty jest jednak istotne. Rzeczywiste zyski z najmu, po uwzględnieniu wszystkich kosztów, mogą być niezbyt imponujące. Dodatkowo, w razie pojawienia się zawirowań na rynku, może pojawić się także problem z bezstratną odsprzedażą lokalu.

    Fabryka Toyoty w Polsce: podwajają produkcję hybryd

    Fabryka Toyoty w Polsce podwaja produkcję napędów hybrydowych. Wynika to z dużego zapotrzebowania produkcyjnego modeli Yaris i Yaris Cross.

    Ustalenie beneficjentów rzeczywistych niemożliwe?

    Ustalenie beneficjentów rzeczywistych może okazać się niemożliwe do wykonania. Czy jest to sytuacja bez wyjścia?