Kategorie

Kiedy powstaje obowiązek podatkowy w zakresie podatku od towarów i usług

Krzysztof Koślicki
ekspert podatkowy, doktorant w Instytucie Nauk Prawnych PAN
inforCMS
Niezwykle istotna jest kwestia prawidłowego określenia momentu powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług. Jego określenie determinuje poprawność kalkulacji podatku i odprowadzanie go w odpowiedniej wysokości. Dla podatników VAT problematyka ta ma istotne znaczenie.

Pojęcie obowiązku podatkowego można określić jako obowiązek wykazania danej transakcji dla celów rozliczenia podatku od towarów i usług. Zasady i istota jego powstawania określone zostały w ustawie z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Zasady ogólne

Reklama

Artykuł 19 wspomnianej ustawy określa zasady ogólne powstawania obowiązku podatkowego. Zgodnie z jego treścią obowiązek podatkowy w VAT przede wszystkim powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi. Konieczne jest jednak zaznaczenie, iż jeśli dana transakcja, sprzedaż towaru lub usługi powinna zostać potwierdzona fakturą, to w takim przypadku obowiązek podatkowy powstaje już z chwilą wystawienia faktury. Należy jednak podkreślić, że co do zasady faktury nie powinno się wystawiać przed dokonaniem wydania towaru lub zakończeniem usługi. Fakturę należy wystawić w terminie siedmiu dni od dnia wydania towaru bądź wykonania usługi. W sytuacji gdy fakturę wystawiono po siódmym dniu od wydania towaru lub wykonania usługi, obowiązek podatkowy powstanie siódmego dnia, licząc od daty wydania towaru lub wykonania usługi. Warto także zwrócić uwagę, iż jeśli wydanie towaru następuje do rąk osoby trzeciej wskazanej przez nabywcę, obowiązek podatkowy, co do zasady, powstanie w chwili wydania towaru tej właśnie osobie lub nabywcy.

W obrocie gospodarczym często wykorzystuje się zaliczkową formę płatności. Nabywca towarów lub usługi dokonuje wtedy częściowej zapłaty przed otrzymaniem zamówionego przez siebie towaru lub usługi. W takim przypadku, zgodnie z postanowieniami ustawy o podatku od towarów i usług, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania tej części należności w stosunku do tej kwoty. Należy podkreślić, iż obowiązek podatkowy powstanie w tym przypadku w dniu otrzymania zaliczki. Data wystawienia faktury zaliczkowej nie będzie miała istotnego znaczenia.

Te same zasady dotyczą także powstawania obowiązku podatkowego w imporcie usług oraz w dostawie towarów co do zasady opodatkowanych u nabywcy. Nieco inaczej problematyka ta kształtuje się natomiast w zakresie eksportu i imporcie towarów.

W celu dokonania prawidłowego określenia momentu powstania obowiązku podatkowego w zakresie eksportu i importu towarów, posiłkowo trzeba posłużyć się także regulacjami określonymi w przepisach celnych. Jeśli zatem chodzi o eksport towarów, w tym przypadku obowiązek podatkowy powstanie z chwilą potwierdzenia przez urząd celny wywozu towaru poza terytorium Unii Europejskiej. Jeśli w zawartej tego typu transakcji przed dostarczeniem towaru dokonana została zapłata zaliczki, wywołuje ona takie same skutki, jak tego rodzaju płatności dokonywane bezpośrednio na terytorium Polski. Musi zostać jednak spełniony warunek, że wywóz towarów nastąpi w ciągu sześciu miesięcy, licząc od dnia otrzymania tej części należności.

Dokonując analizy powstawania obowiązku podatkowego w imporcie towarów, zaznaczyć należy, iż co do zasady powstaje on:

• z chwilą powstania długu celnego albo

Reklama

• w przypadku objęcia towarów procedurą celną: uszlachetniania czynnego w systemie ceł zwrotnych, odprawy czasowej z częściowym zwolnieniem od należności celnych przywozowych, przetwarzania pod kontrolą celną - z chwilą objęcia towarów tą procedurą, albo

• jeżeli import towarów objęty jest procedurą celną: składu celnego, odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od należności celnych przywozowych, uszlachetniania czynnego w systemie zawieszeń, tranzytu, a od towarów tych pobierane są opłaty wyrównawcze lub opłaty o podobnym charakterze i nie powstaje jednocześnie dług celny - z chwilą wymagalności tych opłat.

Szczególne przypadki

W art. 19 ust. 13 wskazany został natomiast katalog różnego rodzaju transakcji, w których obowiązek podatkowy w VAT powstaje w innych momentach, niż wynikałoby to z omówionych powyżej zasad ogólnych. Do ważniejszych odstępstw można zaliczyć regulację, zgodnie z którą obowiązek podatkowy powstaje z chwilą upływu terminu płatności, jeżeli został on określony w umowie właściwej dla rozliczeń z tytułu:

• dostaw energii elektrycznej i gazu przewodowego,

• świadczenia usług telekomunikacyjnych i radiokomunikacyjnych.

Obowiązek podatkowy powstaje także w sposób odmienny w przypadku usług:

• transportu osób i ładunków kolejami, taborem samochodowym, statkami pełnomorskimi, środkami transportu żeglugi śródlądowej i przybrzeżnej, promami, samolotami i śmigłowcami,

• spedycyjnych i przeładunkowych,

• w portach morskich i handlowych,

• budowlanych lub budowlano-montażowych.

Co do zasady powstaje on z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż 30 dnia, licząc od dnia wykonania tych usług.

Warto także zwrócić uwagę na usługi najmu, dzierżawy, leasingu lub usług o podobnym charakterze, a także usług ochrony osób oraz usług ochrony, dozoru i przechowywania mienia, usług w zakresie pośrednictwa ubezpieczeniowego oraz usług stałej obsługi prawnej i biurowej, świadczone na terytorium kraju. W tym przypadku obowiązek podatkowy powstanie także w momencie otrzymania całości lub części zapłaty. Zastrzec jednak należy, iż nie może to nastąpić później niż z upływem terminu płatności określonego w umowie lub na fakturze.

Niektórzy kontrahenci, zwłaszcza sklepy wysyłkowe, otrzymują zapłatę za wysyłane przez siebie towary w formie zaliczenia pocztowego. W takim przypadku należy pamiętać, iż obowiązek podatkowy w VAT powstanie z chwilą otrzymania zapłaty przez dostawcę towarów.

FAKTURA WYSTAWIONA PO TERMINIE

Jeśli faktura została wystawiona w terminie, to w dacie jej wystawienia powstaje obowiązek podatkowy, a także obowiązek przeliczenia waluty obcej na złote według wyliczonego i ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski bieżącego kursu średniego waluty obcej. Tym samym zachodzi zbieżność, jeśli chodzi o datę wystawienia faktury i powstania obowiązku podatkowego. Zgodnie z par. 37 ust. 1 rozporządzenia ministra finansów z 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, przeliczenia dokonuje się na dzień powstania obowiązku podatkowego, który powstaje w dacie wystawienia terminowej faktury. Natomiast w sytuacji gdy faktury nie wystawiono w terminie, obowiązek podatkowy nie powstaje zgodnie z art. 19 ust. 4 ustawy z 2004 roku o podatku od towarów i usług w dacie wystawienia faktury, przeliczenie zaś następuje zgodnie z treścią par. 37 ust. 3 omawianego rozporządzenia na dzień powstania obowiązku podatkowego, czyli 7 dnia, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 lutego 2007 r., sygn. I FSK 47/2006

KRZYSZTOF KOŚLICKI

krzysztof.koslicki@infor.pl

PODSTAWA PRAWNA

• Art. 19 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).

Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    1 sty 2000
    20 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Tydzień Przedsiębiorcy 21-25 czerwca

    Tydzień Przedsiębiorcy 21-25 czerwca. W dniu 21 czerwca przypada Dzień Przedsiębiorcy. Z tej okazji Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii zaprasza w tym roku firmy i przedsiębiorców, w tym szczególności z sektora MŚP, na specjalnie zorganizowane wydarzenia. Potrwają one do 25 czerwca 2021 r. Podczas organizowanych w tym celu spotkań, telekonferencji, webinariów i podcastów MRPiT chce wesprzeć małe i średnie przedsiębiorstwa praktyczną wiedzą, doświadczeniem i kontaktami na rzecz rozwoju ich działalności biznesowej tak w kraju, jak i na rynkach Unii Europejskiej, a także pozaunijnych.

    Które firmy stać na sztuczną inteligencję?

    Sztuczna inteligencja odmieniana jest przez wszystkie przypadki. Chociaż średnie i małe firmy nie mają embarga na technologie wykorzystujące SI, praktyka pokazuje, że istnieje wewnętrzny opór. Dlaczego tak się dzieje?

    Firma w Czechach. Przedsiębiorcy pomału odpuszczają

    Nawet o kilkaset procent wzrosła w ostatnich tygodniach liczba pytań kierowanych do firm pomagających prowadzić firmę w Czechach. Ale jak podkreślają eksperci, nie każdy biznes można przenieść do Czech czy na Słowację. Wyjaśniamy dlaczego.

    Handel hurtowy i detaliczny szuka pracowników

    Przedsiębiorcy z sektora handlu detalicznego i hurtowego w najbliższych trzech miesiącach mają zamiar dość intensywnie rozbudowywać swoje zespoły. Kogo głównie poszukują pracodawcy?

    Tokenizacja - słowo klucz w nowoczesnym biznesie. Co można stokenizować?

    Tokenizacja to termin zdobywający ostatnimi czasy olbrzymią popularność, w szczególności w środowiskach biznesowych. Przedsiębiorcy zaczynają żywiej interesować się możliwościami, jakie oferuje ta oparta na technologii blockchain forma cyfryzacji. Pytanie tylko, cyfryzacji… czego? Jak działa blockchain? Czym jest tokenizacja? Co to jest token? Jakie są rodzaje tokenów? Co można stokenizować? Jak przeprowadzić cyfryzację biznesu poprzez tokenizację? Wyjaśniają eksperci z Kancelarii Prawnej RPMS Staniszewski & Wspólnicy

    Ceny mieszkań rosną wolniej niż zarobki

    Ceny mieszkań. W trakcie trwającej hossy mieszkaniowej pensje Polaków wzrosły o prawie 53% - sugerują dane GUS. To prawie tyle, o ile zdrożały w międzyczasie nieruchomości. W ostatnim kwartale znowu pensje wyprzedziły ceny. Oby nie na chwilę.

    Odejście od chowu klatkowego jest niemożliwe

    Resort rolnictwa przygląda się działaniom KE ws. chowu klatkowego. Tymczasem branża stoi na stanowisku, że rezygnacja z chowu klatkowego nie jest możliwa.

    Przedsiębiorcy częściej źle oceniają jakość pracy zdalnej

    Po upływie kilkunastu miesięcy model pracy zdalnej przynosi gorsze efekty zdaniem co trzeciego pracodawcy. Najmniej zadowoleni z home office są przedstawiciele handlu, przemysłu i mikrofirm.

    Działalność gospodarcza a status osoby bezrobotnej

    Czy osoba prowadząca działalność gospodarczą z wpisem do CEIDG może uzyskać status osoby bezrobotnej? Jak wygląda sytuacja spółek prawa handlowego i działalności nierejestrowej?

    Dariusz Bliźniak: dlaczego drzewa i zieleń stają się kapitałem?

    Ślad węglowy to jedno z największych wyzwań XXI wieku, które nie pozostaje obojętne zarówno pojedynczym obywatelom, jak i całym rządom poszczególnych państw - mówi Dariusz Bliźniak.

    PR w firmie. Czym jest pozycjonowanie eksperckie?

    Pozycjonowanie eksperckie - na czym polega ten rodzaj prowadzenia dialogu z publicznością (a docelowo – przyszłymi klientami)? Jakie narzędzia są niezbędne w skutecznym pozycjonowaniu eksperckim?

    Audi RS e-tron GT: w 3,2 sek. do setki w elektryku! Pierwsza jazda.

    Audi e-tron GT choć jest elektryczny, powstaje w tej samej fabryce co R8. Choć nie emituje spalin, generuje potężną ilość emocji.

    Jacek Czauderna: Panie Premierze, przedsiębiorcy czekają na konkrety [PODCAST]

    Polski Ład to kolejna piękna, marketingowa, ale polityczna akcja – mówi Jacek Czauderna. Na co mogą liczyć przedsiębiorcy? Zapraszamy do wysłuchania podcastu.

    Opłacalność fotowoltaiki - co się zmieni od 2022 roku?

    Opłacalność fotowoltaiki. Szykują się duże zmiany na rynku fotowoltaiki. Ministerstwo Klimatu i Środowiska przekazało do konsultacji publicznych projekt ustawy, który m.in. reguluje nowe zasady dla prosumentów. Co to oznacza? Jak mówi Jakub Jadziewicz, Członek Zarządu Alians OZE - „Magazyny energii staną się niezbędnym elementem instalacji fotowoltaicznej”. Dla rynku PV niebawem rozpocznie się nowy rozdział.

    Uproszczone Postępowanie Restrukturyzacyjne to już 84% wszystkich spraw

    UPR okazało się niewątpliwie czarnym koniem restrukturyzacji ostatnich kilkunastu miesięcy. Na koniec czwartego kwartału ubiegłego roku UPR stanowiło 52% wszystkich postępowań restrukturyzacyjnych. Na czym polega UPR?

    Zastaw rejestrowy na pojeździe. Czym jest i kiedy jest wpisywany?

    Zastaw rejestrowy na pojeździe. Czyli dziś opowiemy o tym, czemu pojawia się taka adnotacja w dokumentach pojazdu i jak się jej pozbyć.

    Małgorzata Ławnik: oszczędność na pracownikach to pierwszy krok do strat w biznesie

    Zignorowanie potencjału, jaki niosą ze sobą pracownicy, jest jednym z największych błędów przedsiębiorstw, ponieważ to właśnie od zatrudnionych osób zależy przyszłość firmy – mówi Małgorzata Ławnik, dyrektor Pionu Personalnego Kaufland Polska.

    Nadanie nowego numeru VIN. Na czym polega?

    Nadanie nowego numeru VIN może być konieczne po poważnej modyfikacji pojazdu. jak przeprowadzić procedurę zgodnie z przepisami?

    Polski Ład napędzi ceny mieszkań. Będzie drożej

    Polski Ład. Mieszkania to wciąż atrakcyjna lokata kapitału, dlatego ich ceny pomimo pandemii idą cały czas w górę. Eksperci prognozują, że wprowadzenie Polskiego Ładu przyczyni się do zwiększenia inflacji, a tym samym do jeszcze wyższych wzrostów cen mieszkań. W praktyce może być trudniej uzyskać kredyt hipoteczny, a tym samym kupić nowe lokum.

    Jaką rolę w transformacji cyfrowej firm odgrywa chmura obliczeniowa?

    Chmura obliczeniowa w trakcie pandemii zyskała na znaczeniu. Korzyści płynące z jej wdrożenia to m.in. optymalizacja kosztów, zwiększenie efektywności operacyjnej, ale przed wszystkim wzrost biznesu. Co jeszcze zyskują firmy w chmurze?

    Wydanie dowodu rejestracyjnego zatrzymanego przez Policje

    Wydanie dowodu rejestracyjnego zatrzymanego przez Policje. Czyli jak odzyskać dokumenty pojazdu po kontroli funkcjonariuszy?

    Jaki jest cel nowelizacji ustawy odległościowej?

    Ustawa odległościowa to jedno z założeń transformacji energetycznej. Lądowa energetyka wiatrowa ma być korzyścią dla branży, dostawców energii wiatrowej, ale też mieszkańców i samorządów. Na czym mają polegać zmiany?

    Będą zmiany w ustawie o cudzoziemcach

    Ustawa o cudzoziemcach - będą zmiany dotyczące cudzoziemców prowadzących działalność gospodarczą w Polsce i będących uczestnikami programów wsparcia.

    Jak branża gastronomiczna może na nowo zdobyć klientów?

    Przed branżą gastronomiczną pojawiło się nowe wyzwanie. W jaki sposób ponownie pozyskać kandydatów do pracy? Czy pomoże im w tym pozytywny wizerunek pracodawcy?

    Praca w IT - home office, ale projekty nierozwojowe

    Warunki zatrudnienia na rynku pracy IT są lepsze niż przed pandemią – wynika z najnowszego badania przeprowadzonego przez firmę HRK S.A. Zdaniem 39% specjalistów pracujących w IT COVID-19 miał pozytywny wpływ na ich branżę.