Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kiedy powstaje obowiązek podatkowy w zakresie podatku od towarów i usług

Krzysztof Koślicki
ekspert podatkowy, doktorant w Instytucie Nauk Prawnych PAN
inforCMS
Niezwykle istotna jest kwestia prawidłowego określenia momentu powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług. Jego określenie determinuje poprawność kalkulacji podatku i odprowadzanie go w odpowiedniej wysokości. Dla podatników VAT problematyka ta ma istotne znaczenie.

Pojęcie obowiązku podatkowego można określić jako obowiązek wykazania danej transakcji dla celów rozliczenia podatku od towarów i usług. Zasady i istota jego powstawania określone zostały w ustawie z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Zasady ogólne

Artykuł 19 wspomnianej ustawy określa zasady ogólne powstawania obowiązku podatkowego. Zgodnie z jego treścią obowiązek podatkowy w VAT przede wszystkim powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi. Konieczne jest jednak zaznaczenie, iż jeśli dana transakcja, sprzedaż towaru lub usługi powinna zostać potwierdzona fakturą, to w takim przypadku obowiązek podatkowy powstaje już z chwilą wystawienia faktury. Należy jednak podkreślić, że co do zasady faktury nie powinno się wystawiać przed dokonaniem wydania towaru lub zakończeniem usługi. Fakturę należy wystawić w terminie siedmiu dni od dnia wydania towaru bądź wykonania usługi. W sytuacji gdy fakturę wystawiono po siódmym dniu od wydania towaru lub wykonania usługi, obowiązek podatkowy powstanie siódmego dnia, licząc od daty wydania towaru lub wykonania usługi. Warto także zwrócić uwagę, iż jeśli wydanie towaru następuje do rąk osoby trzeciej wskazanej przez nabywcę, obowiązek podatkowy, co do zasady, powstanie w chwili wydania towaru tej właśnie osobie lub nabywcy.

W obrocie gospodarczym często wykorzystuje się zaliczkową formę płatności. Nabywca towarów lub usługi dokonuje wtedy częściowej zapłaty przed otrzymaniem zamówionego przez siebie towaru lub usługi. W takim przypadku, zgodnie z postanowieniami ustawy o podatku od towarów i usług, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania tej części należności w stosunku do tej kwoty. Należy podkreślić, iż obowiązek podatkowy powstanie w tym przypadku w dniu otrzymania zaliczki. Data wystawienia faktury zaliczkowej nie będzie miała istotnego znaczenia.

Te same zasady dotyczą także powstawania obowiązku podatkowego w imporcie usług oraz w dostawie towarów co do zasady opodatkowanych u nabywcy. Nieco inaczej problematyka ta kształtuje się natomiast w zakresie eksportu i imporcie towarów.

W celu dokonania prawidłowego określenia momentu powstania obowiązku podatkowego w zakresie eksportu i importu towarów, posiłkowo trzeba posłużyć się także regulacjami określonymi w przepisach celnych. Jeśli zatem chodzi o eksport towarów, w tym przypadku obowiązek podatkowy powstanie z chwilą potwierdzenia przez urząd celny wywozu towaru poza terytorium Unii Europejskiej. Jeśli w zawartej tego typu transakcji przed dostarczeniem towaru dokonana została zapłata zaliczki, wywołuje ona takie same skutki, jak tego rodzaju płatności dokonywane bezpośrednio na terytorium Polski. Musi zostać jednak spełniony warunek, że wywóz towarów nastąpi w ciągu sześciu miesięcy, licząc od dnia otrzymania tej części należności.

Dokonując analizy powstawania obowiązku podatkowego w imporcie towarów, zaznaczyć należy, iż co do zasady powstaje on:

• z chwilą powstania długu celnego albo

• w przypadku objęcia towarów procedurą celną: uszlachetniania czynnego w systemie ceł zwrotnych, odprawy czasowej z częściowym zwolnieniem od należności celnych przywozowych, przetwarzania pod kontrolą celną - z chwilą objęcia towarów tą procedurą, albo

• jeżeli import towarów objęty jest procedurą celną: składu celnego, odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od należności celnych przywozowych, uszlachetniania czynnego w systemie zawieszeń, tranzytu, a od towarów tych pobierane są opłaty wyrównawcze lub opłaty o podobnym charakterze i nie powstaje jednocześnie dług celny - z chwilą wymagalności tych opłat.

Szczególne przypadki

W art. 19 ust. 13 wskazany został natomiast katalog różnego rodzaju transakcji, w których obowiązek podatkowy w VAT powstaje w innych momentach, niż wynikałoby to z omówionych powyżej zasad ogólnych. Do ważniejszych odstępstw można zaliczyć regulację, zgodnie z którą obowiązek podatkowy powstaje z chwilą upływu terminu płatności, jeżeli został on określony w umowie właściwej dla rozliczeń z tytułu:

• dostaw energii elektrycznej i gazu przewodowego,

• świadczenia usług telekomunikacyjnych i radiokomunikacyjnych.

Obowiązek podatkowy powstaje także w sposób odmienny w przypadku usług:

• transportu osób i ładunków kolejami, taborem samochodowym, statkami pełnomorskimi, środkami transportu żeglugi śródlądowej i przybrzeżnej, promami, samolotami i śmigłowcami,

• spedycyjnych i przeładunkowych,

• w portach morskich i handlowych,

• budowlanych lub budowlano-montażowych.

Co do zasady powstaje on z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż 30 dnia, licząc od dnia wykonania tych usług.

Warto także zwrócić uwagę na usługi najmu, dzierżawy, leasingu lub usług o podobnym charakterze, a także usług ochrony osób oraz usług ochrony, dozoru i przechowywania mienia, usług w zakresie pośrednictwa ubezpieczeniowego oraz usług stałej obsługi prawnej i biurowej, świadczone na terytorium kraju. W tym przypadku obowiązek podatkowy powstanie także w momencie otrzymania całości lub części zapłaty. Zastrzec jednak należy, iż nie może to nastąpić później niż z upływem terminu płatności określonego w umowie lub na fakturze.

Niektórzy kontrahenci, zwłaszcza sklepy wysyłkowe, otrzymują zapłatę za wysyłane przez siebie towary w formie zaliczenia pocztowego. W takim przypadku należy pamiętać, iż obowiązek podatkowy w VAT powstanie z chwilą otrzymania zapłaty przez dostawcę towarów.

FAKTURA WYSTAWIONA PO TERMINIE

Jeśli faktura została wystawiona w terminie, to w dacie jej wystawienia powstaje obowiązek podatkowy, a także obowiązek przeliczenia waluty obcej na złote według wyliczonego i ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski bieżącego kursu średniego waluty obcej. Tym samym zachodzi zbieżność, jeśli chodzi o datę wystawienia faktury i powstania obowiązku podatkowego. Zgodnie z par. 37 ust. 1 rozporządzenia ministra finansów z 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, przeliczenia dokonuje się na dzień powstania obowiązku podatkowego, który powstaje w dacie wystawienia terminowej faktury. Natomiast w sytuacji gdy faktury nie wystawiono w terminie, obowiązek podatkowy nie powstaje zgodnie z art. 19 ust. 4 ustawy z 2004 roku o podatku od towarów i usług w dacie wystawienia faktury, przeliczenie zaś następuje zgodnie z treścią par. 37 ust. 3 omawianego rozporządzenia na dzień powstania obowiązku podatkowego, czyli 7 dnia, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 lutego 2007 r., sygn. I FSK 47/2006

KRZYSZTOF KOŚLICKI

krzysztof.koslicki@infor.pl

PODSTAWA PRAWNA

• Art. 19 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).

Instrukcje księgowego
Instrukcje księgowego – książka z aktualizacjami w serwisie online

Zawiera zestaw 96 aktualnych instrukcji objaśniających wybrane procedury podatkowe, księgowe, kadrowe oraz z dziedziny prawa cywilnego i gospodarczego. Instrukcje w serwisie są powiązane z kalkulatorami, formularzami, wskaźnikami, materiałami wideo i aktami prawnymi.

Teraz 17% taniej!
Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Uprawnienia straży miejskiej 2022
    Uprawnienia straży miejskiej 2022, czyli kiedy strażnik miejski może zatrzymać pojazd do kontroli, a kiedy pieszego. Czy straż miejska może legitymować?
    Kiedy stawia się ekrany akustyczne?
    Kiedy stawia się ekrany akustyczne? Obowiązek ich stawiania jest bardzo precyzyjnie regulowany przez przepisy. Dziś przypomnimy główne zasady.
    Czy straż miejska może zatrzymać pieszego?
    Czy straż miejska może zatrzymać pieszego? To pytanie o tyle zasadnicze, że uprawnienia tej formacji są naprawdę mocno ograniczone. Sprawdźmy.
    Dofinansowanie zakupu samochodu dla osoby niepełnosprawnej
    Dofinansowanie zakupu samochodu dla osoby niepełnosprawnej? Tak, taki właśnie program został zatwierdzony przez radę nadzorczą PFRON.
    Jak oznaczać posty sponsorowane w Internecie?
    Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów przygotował rekomendacje dotyczące oznaczania treści reklamowanych przez influencerów w mediach społecznościowych. Przedstawił w nich podstawy prawne, przykłady współpracy, sposoby oznaczania materiałów sponsorowanych, a także konsekwencje prawne. Jeśli publikujesz tego rodzaju treści zapoznaj się z rekomendacją.
    Zakaz korzystania z telefonu na przejściu dla pieszych w praktyce
    Zakaz korzystania z telefonu na przejściu dla pieszych? Co oznacza? Zobaczmy o czym w praktyce mówi art. 14 pkt 8 Prawa o ruchu drogowym.
    Nowe baterie do samochodów elektrycznych. 80 proc. w 12 minut
    Nowe baterie do samochodów elektrycznych. Castrol i Sprint Power mają pomysł. Pracują nad akumulatorem, który można ładować z mocą 800 kW!
    Oprocentowanie lokat w 2022 roku
    Nominalne oprocentowanie lokat jest obecnie dużo wyższe niż jeszcze na początku roku. Eksperci portalu RynekPierwotny.pl sprawdzili, czy to wystarczyło, aby przyciągnąć oszczędności Polaków.
    Co to jest RegTech i jaką rolę odgrywa w biznesie?
    Co to jest RegTech i jaką rolę odgrywa w biznesie? Na czym polegają usługi RegTech? Jak działają firmy RegTech? Wyjaśnia Robert Błaszczyk, dyrektor departamentu klienta strategicznego w Cinkciarz.pl.
    Jak zabezpieczyć budynek przed ulatnianiem się tlenku węgla, czyli czadu? Obowiązki zarządcy
    Najczęstszymi przyczynami zatrucia tlenkiem węgla, czyli czadem oraz wybuchów gazu i pożarów są: brak szczelności i sprawności urządzeń spalających paliwa, instalacji kominowych i gazowych oraz brak drożności i właściwego ciągu przewodów wentylacyjnych.
    Drewno opałowe: Lasy Państwowe sprzedają więcej ale zasoby są ograniczone
    Do końca sierpnia br. Lasy Państwowe sprzedały 545 tys. m sześc. tzw. gałęziówki; to o 46 proc. więcej niż w 2021 r. - poinformowały PAP Lasy Państwowe. Dodano, że o ponad 40 proc. wzrosła też sprzedaż grubszego drewna opałowego.
    Branża eventowa – odbudowa po pandemii
    Klienci biznesowi coraz częściej szukają wydarzeń nie tylko dla firmy, ale też dla odbudowy motywacji i więzi wśród pracowników po pandemii. Wyzwań jest więcej – technologia i ekologia stawiają operatorom coraz wyższe wymagania.
    Czy robotyzacja sprawdzi się w każdej firmie? Kto może skorzystać z najnowszych technologii?
    Myśląc o robotach, wiele osób wciąż wyobraża sobie zaawansowaną maszynę wykonującą zlecone jej prace. Tymczasem roboty to także oprogramowania, które doskonale sprawdzają się w pracy biurowej. Nie zajmują przestrzeni, nie wymagają dodatkowego sprzętu ani wykwalifikowanego personelu.
    Nowa definicja skrzyżowania. Uwaga na mandaty!
    Nowa definicja skrzyżowania obowiązuje od 21 września 2022 roku. I choć zmiana miała być kosmetyczna, może oznaczać dla kierowców mandat.
    125 tys. Yarisów Cross w Europie. Kupujemy głównie hybrydy
    125 tys. Yarisów Cross w Europie, czyli miejski crossover bije rekordy popularności. 94 proc. pojazdów opuszcza salon z silnikiem hybrydowym.
    Wysokie rachunki, wzrost cen. Piekarze przerażeni obecną sytuacją
    Północna Izba Gospodarcza apeluje o natychmiastowe przyjęcie programu wsparcia dla rzemieślniczych piekarni oraz dla piekarzy prowadzących wypiek tradycyjnymi metodami.
    Hakerzy coraz lepsi, koszty ponoszą konsumenci
    Zaniedbania w cyberbezpieczeństwie słono kosztują. Firmy tracą średnio ponad 4 mln dolarów rocznie z powodu ataków hakerów, wynika z najnowszego raportu IBM Security. Kto za to płaci? Na pewno nie korporacje – aż 6 na 10 ankietowanych firm przyznaje, że kosztami obarcza swoich klientów.
    Handel hurtowy w sierpniu 2022 i nowe zamówienia w przemyśle
    Handel hurtowy w sierpniu 2022, zgodnie z danymi GUS, zanotował wyraźne wzrosty – zarówno w ujęciu miesięcznym jak i rocznym. Rośnie również dynamika nowych zamówień w przemyśle oraz zamówień eksportowych. Daje to nadzieję, że wbrew niektórym pesymistycznym prognozom polskie firmy nie będą aż tak bardzo spowalniać aktywności w najbliższych miesiącach.
    Ciężkie czasy branży sadowniczej. Brak pracowników i rynków zbytu
    Dramatycznie brakuje ludzi do zrywania jabłek, część zbiorów prawdopodobnie pozostanie w sadach - poinformował prezes Związku Sadowników RP Mirosław Maliszewski. "W sadownictwie jest mnóstwo problemów, najważniejsze to braki siły roboczej, koszty energii i brak rynków zbytu w związku z wojną”.
    Samochody elektryczne sposobem na kryzys energetyczny
    Samochody elektryczne. W związku z rosnącymi stawkami za prąd i brakami w dostawach gazu oraz węgla coraz więcej mówi się o kryzysie energetycznym. Jak wskazują eksperci, sposobem na niedobory prądu mogą być samochody elektryczne. Każdy z nich to potencjalny bank energii dla budynków i odciążenie dla sieci. Czy kierowcy zostaną prosumentami tak jak właściciele fotowoltaiki?
    Konfederacja Lewiatan: bezrobocie przynajmniej do końca roku będzie na niskim poziomie
    Wszystko wskazuje na to, że bezrobocie jeszcze przynajmniej do końca roku utrzyma się na niskim poziomie – podano w piątkowym komentarzu Konfederacji Lewiatan do danych GUS.
    Ile można jeździć bez przeglądu technicznego?
    Ile można jeździć bez przeglądu technicznego? Oto pytanie, które postawiliśmy przed dzisiejszym materiałem. Odpowiedź jest prosta.
    Podwyżka abonamentu za radio w samochodzie 2023
    Abonament za radio w samochodzie - podwyżka w 2023 roku. Tak, kierowcy zapłacą więcej. Nowe stawki zaczną obowiązywać już za kilka miesięcy.
    Jak dojechać na przegląd bez przeglądu?
    Jak dojechać na przegląd bez przeglądu? Tak, pytanie może wydawać się podchwytliwe, ale podchwytliwe nie jest. Poszukajmy zatem odpowiedzi.
    Frank szwajcarski przebił 5 zł. Polska waluta tanieje
    Frank szwajcarski kosztuje ponad 5 zł, euro jest po 4,77 zł, a kurs dolara przebił poziom 4,83 zł.