REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Kupujący przedsiębiorstwo z momentem jego nabycia staje się odpowiedzialny solidarnie ze zbywcą za jego zobowiązania związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa.

Przedsiębiorstwo może być przedmiotem obrotu prawnego zgodnie z treścią art. 552 Kodeksu cywilnego, a jedną z najczęściej spotykanych czynności prawnych dotyczących przedsiębiorstwa jest jego sprzedaż. Czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w jego skład, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych. Na marginesie warto wskazać, że przepis ten tworzy możliwość nie tylko zbycia przedsiębiorstwa, ale również jego dzierżawy lub ustanowienia na nim użytkowania.

REKLAMA

REKLAMA

Należy również odróżnić sprzedaż przedsiębiorstwa jako całości na mocy jednego aktu od zbycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Za zorganizowaną część przedsiębiorstwa przyjmuje się jego część, która jest w dostateczny sposób wyodrębniona i zorganizowana w ramach funkcjonującego przedsiębiorstwa, to znaczy, że może stanowić samodzielne przedsiębiorstwo, które jest w stanie realizować określone zadania gospodarcze.

Przedsiębiorstwo to zorganizowany zespół składników zarówno materialnych, jak i niematerialnych służących do prowadzenia działalności gospodarczej (art. 551 k.c.).

Aby ułatwić zrozumienie, czym są składniki materialne i niematerialne, ustawodawca wyliczył przykładowo w art. 551 k.c., co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, tj.:

REKLAMA

• oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);

Dalszy ciąg materiału pod wideo

• własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;

• prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;

• wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;

• koncesje, licencje i zezwolenia;

• patenty i inne prawa własności przemysłowej;

• majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;

• tajemnice przedsiębiorstwa;

• księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Należy jednak pamiętać, że przepis ten ma charakter dyspozytywny - czyli niektóre z tych składników mogą być wyłączone z umowy sprzedaży przedsiębiorstwa. Nie jest to również katalog zamknięty, wobec czego zbywaną całość gospodarczą przedsiębiorstwa mogą tworzyć także składniki niezawarte w powyższym wyliczeniu bądź składniki niekiedy nieuchwytne i trudno mierzalne, takie jak rynek czy klientela.

Forma czynności

Formę, w jakiej powinna być dokonana czynność prawna obejmująca sprzedaż przedsiębiorstwa, określono w art. 751 § 1 k.c. Zgodnie z jego treścią zbycie przedsiębiorstwa powinno być dokonane w formie pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi pod rygorem nieważności. Oznacza to, że niezachowanie przez strony umowy formy przewidzianej do zbycia przedsiębiorstwa nie wywoła skutków prawnych w postaci jego zbycia. W sytuacji gdy w skład zbywanego przedsiębiorstwa wchodzi nieruchomość, to zgodnie z brzmieniem art. 751 § 4 k.c. zastosowanie będą miały przepisy dotyczące formy czynności prawnej zastrzeżone dla zbycia nieruchomości. W związku z tym umowę sprzedaży przedsiębiorstwa wraz z należącą do niego nieruchomością trzeba sporządzić albo w całości w formie aktu notarialnego, albo w części, w jakiej dotyczy ona nieruchomości z zachowaniem formy aktu notarialnego, a w części dotyczącej pozostałych składników przedsiębiorstwa, z notarialnie poświadczonymi podpisami stron.

Odpowiedzialność za zobowiązania

Kwestie odpowiedzialności za zobowiązania związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa w przypadku rozporządzenia nim rozstrzyga art. 554 k.c. W związku z tym, że nabywca wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki zbywcy przedsiębiorstwa, z momentem jego nabycia staje się odpowiedzialny solidarnie ze zbywcą za zobowiązania związane z jego prowadzeniem. Dodatkowo pozycję wierzycieli przedsiębiorstwa wzmacnia to, że odpowiedzialność zbywcy za długi przedsiębiorstwa można wyłączyć lub ograniczyć tylko za zgodą wszystkich wierzycieli. Bez ich zgody sprzedający nie zostanie uwolniony z odpowiedzialności. Odpowiedzialność solidarną nabywcy przedsiębiorstwa ustawodawca ograniczył do wartości nabytego przedsiębiorstwa według stanu z chwili nabycia i według cen z chwili zaspokojenia wierzyciela. Wartość nabytego przedsiębiorstwa będzie w tym przypadku stanowić górną granicę odpowiedzialności nabywcy za zobowiązania.

Nabywca, przystępując do długów przedsiębiorstwa, z mocy ustawy odpowiada za nie solidarnie ze zbywcą, chyba że w chwili nabycia nie wiedział o tych zobowiązaniach, mimo zachowania należytej staranności. Aby skutecznie móc wykazać zachowanie należytej staranności, warto dokładnie zapoznać się z sytuacją prawno-finansową nabywanego przedsiębiorstwa.

Kwestie podatkowe

Zbycie zarówno całego przedsiębiorstwa, jak i jego zorganizowanej części jest transakcją, względem której nie stosuje się przepisów art. 6 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (zwanej dalej ustawą VAT). Oznacza to, że podatnik sprzedający takie przedsiębiorstwo nie ma obowiązku zapłaty podatku VAT z tego tytułu.

O wyłączeniu takim nie może być mowy, gdy przedmiotem sprzedaży jest część przedsiębiorstwa, która nie jest w pełni zorganizowana, tzn. nie jest samodzielna pod względem organizacyjnym, finansowym i nie jest podmiotem sporządzającym samodzielnie bilans. Wówczas sprzedaż poszczególnych składników wchodzących w skład części przedsiębiorstwa jest opodatkowana na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

Natomiast po stronie kupującego powstanie obowiązek uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnych (art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych). Stawki podatku od czynności cywilnoprawnych będą się różnić w zależności od tego, jaki składnik majątku przedsiębiorstwa będzie sprzedawany, np. podatek wyniesie 2% od umowy sprzedaży nieruchomości (jeżeli weszła w skład zbywanego przedsiębiorstwa) albo 1% od pozostałych praw majątkowych. Z tego powodu, aby transakcja mogła sprawnie przebiec, zalecane jest wskazanie w umowie sprzedaży przedsiębiorstwa poszczególnych rzeczy i praw wchodzących w jego skład wraz z przypisaniem im odpowiedniej ceny, od której naliczony zostanie podatek od czynności cywilnoprawnych.

Tomasz Pieczyk 

Podstawa prawna:

• art. 551, 554, 751 § 1 Kodeksu cywilnego,

• art. 6 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (DzU nr 54, poz. 535 ze zm.),

• art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (DzU z 2007 r. nr 68, poz. 450 ze zm.).

 

Źródło: Serwis Prawno-Pracowniczy

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Moja firma
Czy można zwolnić pracownika z depresją lub innymi problemami psychicznymi? Ekspertka wyjaśnia, kiedy pracodawca ma do tego prawo

Depresja, zaburzenia lękowe czy inne problemy ze zdrowiem psychicznym nie oznaczają, że pracownik może zostać zwolniony z pracy. Nie dają mu jednak również całkowitej ochrony przed wypowiedzeniem umowy. Pracodawca w określonych sytuacjach może zakończyć stosunek pracy, nawet jeśli pracownik jest w trakcie leczenia psychiatrycznego lub psychoterapii.

Godzina awarii podczas Black Friday kosztuje sklepy 4 miliony złotych. Jak uchronić e-commerce przed paraliżem?

Wysoki sezon w e-commerce to dla sklepów czas żniw, ale i największy test wytrzymałości. Ubiegłoroczne wyprzedaże pokazały brutalną prawdę: niedziałające filtry i zawieszające się koszyki kosztowały branżę ponad 11 miliardów złotych. Kiedy podczas Black Friday ruch rośnie trzykrotnie, o tym, czy klient sfinalizuje zakup, decyduje jeden niewidoczny element infrastruktury.

PFRON zwraca do 1555,43 zł miesięcznie za składki ZUS. Ważny termin upływa 30 listopada

Jeśli prowadzisz firmę i masz orzeczenie o niepełnosprawności, część pieniędzy wpłaconych do ZUS może wrócić na twoje konto. W tabeli PFRON są dwie różne kwoty dla każdego stopnia niepełnosprawności. Żeby ustalić swoją, sprawdź, od jakiej podstawy płacisz składki.

Fundacja rodzinna nie zastąpi planu sukcesji. Dlaczego samo utworzenie fundacji nie zabezpiecza przyszłości firmy?

Fundacja rodzinna stała się jednym z najczęściej omawianych narzędzi wykorzystywanych przez przedsiębiorców planujących ochronę majątku i przyszłość rodzinnego biznesu. Dla wielu właścicieli firm jest szansą na uporządkowanie spraw majątkowych, zaplanowanie zasad korzystania z rodzinnego kapitału i ograniczenie ryzyka rozdrobnienia majątku w kolejnych pokoleniach.

REKLAMA

Zbiórka dla Ukrainy przekroczyła 4 miliony złotych. Na generatory prądu dla Kijowa wpłaca też biznes

Ponad 4 mln zł od blisko 20 tys. darczyńców – tyle do 19 listopada zebrała akcja „Ciepło z Polski dla Kijowa”. Pieniądze pójdą na generatory prądu dla szpitali, przepompowni i schronów. Wpłatę można pod pewnymi warunkami odliczyć od dochodu.

Szeroka zmiana na rynku opakowań. Opakowanie to więcej niż transport, co widać na przykładzie paczek PR

Opakowanie to zdecydowanie coś więcej niż tylko transport. Najlepiej widać to na przykładzie paczek PR. Jaka zmiana zachodzi na rynku opakowań? Jakie cechy powinna spełniać dobra przesyłka?

Firmy nie są gotowe na nowe regulacje unijne PPWR. Opakowania mogą przesądzać o przewadze konkurencyjnej firm albo generować milionowe straty

Firmy nie są gotowe na nowe regulacje unijne PPWR. Opakowania mogą przesądzać o przewadze konkurencyjnej firm albo generować milionowe straty. Wszelkie regulacje w tym przedmiocie mają więc bardzo duże znaczenie dla przedsiębiorstw.

ZUS ostrzega: sprawdź swoje dane, żebyś nie został wykreślony z rejestru [PKD 2025]

ZUS ostrzega przedsiębiorców: sprawdź swoje dane, żebyś nie został wykreślony z rejestru. Czy masz aktualne kody obowiązujące od stycznia 2025 roku? Zakład Ubezpieczeń Społecznych zwraca uwagę na obowiązek wpisu nowych kodów PKD 2025.

REKLAMA

Google po raz pierwszy zaobserwował nowy typ ataku z użyciem AI. Człowiek nie był już potrzebny?

Zespół analizy zagrożeń Google po raz pierwszy udokumentował system AI, który bez udziału człowieka wyszukuje podatności, pisze kod ataku i go uruchamia. Punktem wyjścia były poprawki bezpieczeństwa. Dla firm oznacza to coraz mniej czasu na aktualizacje.

Trzy pułapki, które mogą zatrzymać polskie firmy na drodze do indyjskich kontraktów

Premier Donald Tusk zapowiada nawet potrojenie wymiany handlowej z Indiami do 2030 r. Tymczasem ekspertka ds. relacji polsko-indyjskich, dr Judyta Latymowicz, wskazuje trzy pułapki, które mogą zatrzymać polskie firmy na drodze do indyjskich kontraktów.

Zapisz się na newsletter
Zakładasz firmę? A może ją rozwijasz? Chcesz jak najbardziej efektywnie prowadzić swój biznes? Z naszym newsletterem będziesz zawsze na bieżąco.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA