Rekompensata za węgiel – komu przysługuje i jak złożyć wniosek

Rekompensata za węgiel – komu przysługują dopłaty do węgla w 2022 roku?

Dofinansowanie w postaci rekompensaty za sprzedaż węgla po cenie gwarantowanej otrzymają przedsiębiorcy, którzy uprzednio zgłoszą się do zarządcy rozliczeń. Jest nim Zarządca Rozliczeń Spółka Akcyjna powołana mocą ustawy o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej.

Przedsiębiorca, któremu będzie przysługiwała rekompensata musi wykonywać działalność gospodarczą w zakresie wprowadzania do obrotu paliw. Musi ona być wpisana do Centralnego Rejestru Podmiotów Akcyzowych.

Ważne! Aby sprzedany węgiel został objęty dopłatą musi zostać sprzedany tylko gospodarstwu domowemu położonemu na terenie Polski. Jego nabywcą nie może być osoba prowadząca gospodarstwo domowe poza krajem.

Czym może być ogrzewany dom, którego właściciel chce kupić węgiel za cenę gwarantowaną?

Programem dopłat do węgla zostały objęte gospodarstwa domowe położone na terenie Polski, spółdzielnie i wspólnoty mieszkaniowe, ogrzewające swoje domy następującymi źródłami ciepła zasilane paliwem stałym:

1. Kocioł,
2. Kominek
3. Koza,
4. Ogrzewacz powietrza,
5. Trzon kuchenny,
6. Piecokuchnia,
7. Kuchnia węglowa
8. Piec kaflowy,

- przy czym muszą one być zgłoszone do centralnej ewidencji emisyjności budynków.

Ile wynosi rekompensata do sprzedanego węgla?

Przedsiębiorca sprzedający węgiel za cenę gwarantowaną będzie mógł uzyskać dofinansowanie w wysokości 1073,13 zł brutto do każdej sprzedanej tony paliwa stałego.  Jednak cena za którą go sprzeda indywidualnemu odbiorcy, spółdzielni, bądź wspólnocie mieszkaniowej, nie może przekroczyć 996,60 zł brutto. Ponadto jednemu odbiorcy nie może sprzedaż więcej niż 3 tony.

Dopłaty do węgla 2022 – od kiedy

Sprzedawcy węgla będą mogli otrzymać dofinansowanie za węgiel sprzedany zgodnie z powyższymi wytycznymi od dnia wejścia w życie ustawy do końca bieżącego roku, czyli do 31 grudnia 2022.

Uchwalona ustawa została podpisana 12 lipca 2022 roku przez prezydenta Andrzeja Dudę. W kolejnym kroku zostanie opublikowana w Dzienniku Ustaw. Większość zapisów ustawy wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia (tj. publikacji ustawy w Dzienniku Ustaw).

Jakie paliwo stałe obejmuje rekompensata do węgla?

Zgodnie z ustawą o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców niektórych paliw stałych w związku z sytuacją na rynku paliw, dopłata będzie obejmowała:

1. Węgiel kamienny,
2. Brykiet lub pelet zawierające co najmniej 85 proc. węgla kamiennego.

Dodatkowym warunkiem jest wydobycie tego paliwa stałego na terenie Polski lub sprowadzenie go do kraju w okresie od 16 kwietnia 2022 roku do 31 grudnia 2022 roku.

Jak działa program rekompensat do węgla?

Mechanizm umożliwia zakup węgla Polakowi prowadzącym gospodarstwo domowe za cenę 996,60 zł za tonę. Będzie to możliwe mimo bardzo wysokich obecnie cen węgla, sięgających nawet trzykrotności tej sumy. To Skarb Państwa dopłaci różnicę w cenie. Jednak nie więcej niż 1073,13 zł za tonę. Wypłacane pieniądze będą pochodziły z Funduszu Wypłaty Różnicy Ceny.

Kupujący nie otrzyma tej różnicy „do ręki”. Dopłatę do węgla otrzyma sprzedawca w formie tzw. rekompensaty. Jednak, aby ją otrzymać musi w pierwszym kroku zgłosić się do zarządcy rozliczeń, który jest zobligowany do prowadzenia ogólnie dostępnej listy sprzedawców węgla w cenie gwarantowanej. W celu zgłoszenia zamiaru skorzystania z rekompensaty za sprzedany węgiel zobligowany jest do przekazując mu: NIP, adres poczty elektronicznej oraz numer telefonu.

Sprzedawca otrzyma rekompensatę zbiorczą za sprzedane przez siebie paliwo stało w ramach programu.

Jak ubiegać się o rekompensatę węgla?

Przedsiębiorca, który zgłosi się do zarządcy rozliczeń, musi przy sprzedaży węgla po cenie gwarantowanej dopełnić następujących formalności:

1. Wystawić fakturę za sprzedaż paliwa stałego po cenie gwarantowanej.
2. Dołączyć do faktury informację dla kupującego o możliwości skorzystania z programu „Czyste powietrze”, zgodnie ze wzorem opublikowanym przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska.
3. Wziąć od kupującego oświadczenie o ilości nabytego paliwa od dnia wejścia życia ustawy, w celu wykorzystania na potrzeby własnego gospodarstwa domowego, przy czym może być ono w formie:

• papierowej z własnoręcznym podpisem,
• elektronicznej, opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym lub podpisem osobistym.

1. Dokument potwierdzający ogrzewanie domem sprzedawanym mu paliwem stałym:
2. Deklarację o źródłach ciepła lub źródłach spalania paliw

• jeśli została złożona przez kupującego elektronicznie wówczas musi być opatrzona unikalnym identyfikatorem,
• jeśli została złożona w formie papierowej, wówczas kopię wraz z potwierdzeniem jej wpływu.

2. Zaświadczenie potwierdzające, że pod adresem budynku zlokalizowane jest wskazane w ustawie źródło ciepła. Musi być ono wydane przez właściwy urząd.

Ważne! Oświadczenie o ilości nabytego paliwa od dnia wejścia życia ustawy, w celu wykorzystania na potrzeby własnego gospodarstwa domowego musi zostać opatrzone klauzulą: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.”

Sprzedawca węgla w kolejnym kroku musi wprowadzić dane o przeprowadzonej transakcji w portalu elektronicznym, do którego dostęp przekaże mu wcześniej zarządca rozliczeń. Musi to zrobić najpóźniej w kolejnym dniu roboczym od dokonania przedmiotowej transakcji.

Ważne! W związku z tym, że zarządca rozliczeń zgodnie z ustawą ma czas na stworzenie i udostępnienia portalu elektronicznego do dnia 1 września 2022 roku, przedsiębiorcy nie będą musieli wprowadzać transakcji do 31 sierpnia 2022. Jednak nie zostaną zupełnie zwolnieni z tego obowiązku. Listę transakcji dokonanych od dnia wejścia w życie ustawy wraz z dokumentacją przedsiębiorca będzie musiał wprowadzić do systemu do dnia 30 września 2022 roku.

Ostatnim krokiem do otrzymania rekompensaty jest złożenie wniosku o wypłatę rekompensaty za łączną liczbę sprzedanego przez siebie paliwa stałego.

Jak złożyć wniosek o rekompensatę za sprzedaż paliwa stałego?

Wniosek o dofinansowanie do węgla będzie dostępny tylko w formie elektronicznej. Sprzedawcy udostępni go zarządca rozliczeń na specjalnie przygotowanej przez siebie stronie internetowej. Aby go złożyć przedsiębiorca będzie potrzebował kwalifikowanego podpisu elektronicznego, lub podpisu zaufanego osób uprawnionych do reprezentacji.  

Termin złożenia wniosku o dofinansowanie do węgla za cenę ustawową

Ustawodawca przewidział dwa terminy, w których przedsiębiorca może złożyć wniosek:

1. Od 15 października 2022 roku do dnia 31 października 2022.

• Wniosek może zostać złożony jednorazowo i obejmować transakcje przeprowadzone od wejścia ustawy do 30 września tego samego roku.

2. Od 1 stycznia 2023 roku do 20 stycznia 2023r.

• Jednorazowy wniosek może objąć transakcję dokonane od 1 października 2022 roku do 31 grudnia 2022.

Wnioskodawca na wniosku będzie musiał zawrzeć:

1. Łączną wysokość przysługującej mu rekompensaty

• obliczoną jako iloczyn kwoty 1073,13 zł brutto oraz ilości stałego paliwa wyrażonej w tonach.

2. Ilość sprzedanego przez siebie paliwa stałego za wnioskowany okres.
3. Dane wnioskodawcy: siedziba oddziału lub miejsce zamieszkania – muszą być w Polsce, NIP oraz e_mail.
4. Numer rachunku bankowego, na który ma zostać wypłacona rekompensata,
5. Oświadczenie o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.

Do wniosku przedsiębiorca dołącza szczegółowy wykaz gospodarstw domowych, którym sprzedał węgiel, pelet, bądź brykiet. 

Kiedy przedsiębiorca otrzyma pieniądze z tytułu rekompensaty za sprzedaż węgla?

Jeśli wniosek zostanie rozpatrzony pozytywnie, na co organ go rozpatrujący będzie miał 7 dni, wówczas przedsiębiorca otrzyma dopłaty do węgla w następujących terminach:

1. Do 31 grudnia 2022 roku za wniosek złożony do 31 października 2023,
2. Do 31 marca 2023 roku za wniosek złożony do 20 stycznia 2023.

Czy rekompensata będzie podlegała opodatkowaniu?

Rekompensata w całości nie stanowi dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, o których mowa w art. 29a ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, w związku z czym nie będzie ona podlegała opodatkowaniu.

Czy wysokość rekompensaty dla przedsiębiorcy będzie mogła zostać zmniejszona?

Wskazana w ustawie o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców niektórych paliw stałych w związku z sytuacją na rynku tych paliw wysokość rekompensaty dla przedsiębiorcy wynosi 1073,13 zł. Jednak, zgodnie z Art. 19 tej samej ustawy może ona zostać obniżona, gdy maksymalny limit wydatków z Funduszu Wypłaty Różnicy Ceny zostanie przekroczony.

Limit wydatków w ramach Funduszu Wypłaty Różnicy Ceny:

1. 2022 r. – 1,5 mld zł
2. 2023 r. – 1,5 mld zł

Podstawa prawna:

1. Ustawa z dnia 23 czerwca 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców niektórych paliw stałych w związku z sytuacją na rynku tych paliw.

2. Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 311)