REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Czy członek zarządu może być pełnomocnikiem?

Martyna Kozioł
Prawnik
Stawski Adwokaci Kancelaria prawna
Specjaliści w dziedzinie prawa inwestycji budowlanych, prawa nieruchomości, procesu zarządzania, transakcji nieruchomościami i zagospodarowania przestrzennego
Czy członek zarządu może być pełnomocnikiem?
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Brak możliwości samodzielnego dokonywania czynności w imieniu spółki przez poszczególnych członków zarządu może wydawać się niepraktyczny. Czy dopuszczalne jest zatem ustanowienie pełnomocnikiem zarządu wieloosobowego lub jednego z jego członków innego członka tego zarządu?

Niedopuszczalność ustanowienia pełnomocnikiem zarządu wieloosobowego lub jednego z jego członków innego członka tego zarządu

REKLAMA

Wspólnicy spółek kapitałowych, zawiązując spółkę mają możliwość wyboru sposobu jej reprezentacji przez wieloosobowy zarząd. Sposób ten powinien znaleźć wyraz w treści umowy albo statutu spółki. Ustawodawca nie nakłada jednak na wspólników obowiązku określenia sposobu reprezentacji – w przypadku, gdy kwestia ta nie została uregulowana w umowie, zastosowanie znajduje art. 205 § 1 k.s.h., który ustanawia reprezentację łączną. Przez reprezentację łączną należy rozumieć konieczność współdziałania przy składaniu oświadczeń w imieniu spółki dwóch członków zarządu lub jednego członka zarządu z prokurentem. 

REKLAMA

Brak możliwości samodzielnego dokonywania czynności w imieniu spółki przez poszczególnych członków zarządu może wydawać się niepraktyczny. W takim stanie rzeczy jawi się pytanie o możliwość udzielenia pełnomocnictwa przez członka zarządu innemu członkowi tego zarządu, tak aby danej czynności bądź czynności tego samego rodzaju mógł dokonać tylko jeden z członków zarządu spółki. Kwestią, co do której nie ma zgodności w doktrynie, jest także możliwość ustanowienia pełnomocnika zarządu wieloosobowego.

REKLAMA

Ustanowienia jednego członka zarządu wieloosobowego pełnomocnikiem innego członka tego zarządu jest niedopuszczalne. Taka konstrukcja godzi w sens reprezentacji łącznej i stanowi swoiste obejście przepisów ją regulujących. To samo tyczy się możliwości ustanowienia przez zarząd wieloosobowy pełnomocnika w osobie jednego z jego członków.

Po pierwsze, jak już wskazano, sposób reprezentacji spółki określa umowa (statut) spółki, a jeśli w umowie nie uregulowano tej kwestii, zastosowanie znajdują przepisy Kodeksu spółek handlowych.  W takiej sytuacji każdorazowo reprezentacja przy wieloosobowym zarządzie będzie reprezentacją łączną. Poprzez treść art. 205 § 1 k.s.h. ustawodawca daje wyraz preferencji takiemu sposobowi reprezentacji. Natomiast kiedy łączny sposób reprezentacji spółki określają w umowie (statucie) wspólnicy, to jest to wprost wyrażony zamiar kontroli.Reprezentacja łączna stanowi dla spółki minimalizację ryzyka działania przez zarząd na jej szkodę, poprzez nałożenie na członków zarządu obowiązku wzajemnej kontroli.

Co więcej, narzucony w umowie (statucie) spółki sposób reprezentacji mogą modyfikować jedynie wspólnicy w drodze zmiany umowy (statutu) spółki, która dla swojej skuteczności wymaga zarejestrowania przez sąd rejestrowy. Nie można w inny sposób, mniej sformalizowany, ingerować w zasady reprezentacji, byłoby to bowiem obejście prawa. Ponadto, zarząd nie ma kompetencji ani narzędzi prawnych do zmiany sposobu reprezentacji spółki.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Ponadto, gdyby także dopuścić możliwość ustanowienia jednego członka zarządu wieloosobowego o reprezentacji łącznej pełnomocnikiem tego zarządu, to prowadziłoby to do absurdu – ów pełnomocnik zarządu sam uczestniczyłby w udzielaniu sobie pełnomocnictwa. To z kolei godziłoby w zasadę statuującą, iż nikt nie może być sędzią w swojej sprawie (nemo iudex in causa sua). Idąc dalej, do odwołania tak ustanowionego pełnomocnika konieczne byłoby współdziałanie dwóch członków zarządu – w tym znowu samego pełnomocnika, co mogłoby poza powyższym, prowadzić do tego że pełnomocnictwo będzie de facto nieodwołalne.

Istotne wątpliwości rodziłyby się także odnośnie do tego, w jakim charakterze działa dana osoba. Czy jest to pełnomocnik zarządu, czy członek zarządu. Mogłyby także pojawiać się wątpliwości kogo reprezentuje dana osoba – spółkę czy z członków jej zarządu. Tak poważne niedopowiedzenia mogą stwarzać przestrzeń do nadużyć. 

Na koniec należy zauważyć, że członkowie zarządu są zobligowani swoje obowiązki wykonywać osobiście. Możliwość działania członków zarządu wieloosobowego o reprezentacji łącznej przez pełnomocnika wypaczałaby tę regułę. Tożsame stanowisko przedstawił Sąd Apelacyjny w Warszawie (por. wyrok z dnia 4 lutego 2013 r., I ACa 54/13).

Orzecznictwo Sądu Najwyższego

Na przedstawione wyżej kwestie zdaje się nie zważać Sąd Najwyższy, który w szeregu swoich orzeczeń prezentuje silnie zliberalizowane podejście do możliwości udzielenia przez dwuosobowy zarząd jednemu z jego członków pełnomocnictwa oraz do samych reguł reprezentacji (por.: uchwała z dnia 23 sierpnia 2006 r., III CZP 68/06; wyrok z dnia 6 listopada 2008 r., III CSK 209/08; uchwała z dnia 24 kwietnia 2014 r., III CZP 17/14). Przyczyny przyjęcia przez Sąd Najwyższy takiej linii orzeczniczej można upatrywać w nieuzasadnionym w tym przypadku sięganiu do reguł prawa cywilnego, za sprawą art. 2 k.s.h. Podkreślić należy, że przepis ten stanowi swoiste remedium na sytuacje, w których danego problemu nie da się rozstrzygnąć bez sięgania do reguł prawa cywilnego, ze względu na brak uregulowania danej kwestii bądź stosunku prawnego przez przepisy Kodeksu spółek handlowych. Przedmiotowa kwestia nie jest tego rodzaju problemem, zatem stanowisko Sądu Najwyższego oraz aprobującej je części doktryny jest niezrozumiałe i stanowi jawny przejaw ignorancji względem obowiązujących przepisów, jednocześnie przyznając prym pozornym tylko ułatwieniom w obrocie gospodarczym. 

Martyna Kozioł.
Prawnik. Stawski Adwokaci. Spółki i prawo handlowe.

 

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Moja firma
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Spółki: Premia za kontrolę w Polsce w latach 2019-2023 spadła do poziomu 13,6 proc.

Ostatnie lata przyniosły spadek aktywności na rynku wezwań w Polsce. Coraz częściej inwestorzy decydują się na ogłoszenie wezwania z zamiarem wycofania akcji spółki z obrotu giełdowego, gdy już uzyskają kontrolny pakiet akcji – wynika z najnowszej analizy KPMG, która objęła 133 wezwań do sprzedaży akcji spółek notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie w latach 2019-2023.

Firmy będą szukać specjalistów. Jakich?

Z raportu „Barometr Polskiego Rynku Pracy” Personnel Service wynika, że polskie firmy chcą poszukiwać specjalistów od automatyzacji i sztucznej inteligencji. 

Rachunki za prąd w firmie: kto musi płacić za energię elektryczną nawet trzy razy więcej niż cena giełdowa, jak tego uniknąć na przyszłość

Kryzys energetyczny wywołany przez agresję Rosji na Ukrainę doprowadził do gigantycznego wzrostu cen prądu. Wiele małych firm w obawie przed dalszym wzrostem cen zawarło wieloletnie umowy ze stałą ceną na rekordowym poziomie. To one najbardziej ucierpią na uwolnieniu cen energii.

Stare pytania, nowe odpowiedzi. Zmiana podejścia do pożądanych kompetencji menedżerskich

Obecnie organizacje nie są zainteresowane rozwojem konkretnych umiejętności liderskich ani pozyskiwaniem wiedzy, którą łatwo dziś zdobyć. Żyjemy w czasach, w których ciężko jest zaplanować długofalową strategię, dlatego wzrasta znaczenie umiejętności płynnego poruszania się w zmieniających się okolicznościach, tzw. strategizing.

REKLAMA

Wyróżniaj się bo zginiesz: o sukcesie sklepu internetowego decydują nie tylko atrakcyjne towary w dobrej cenie

W sklepie internetowym, zupełnie inaczej niż w tradycyjnym sklepie, wiarygodność osiąga się lub nie już poprzez sam wygląd aplikacji zakupowej. Bez niej nie wyróżniający się z tysięcy inny e-sklep nie odniesie sukcesu nawet oferując bardzo konkurencyjne produkty.

Restauracje ustępują miejsca barom szybkiej obsługi i sklepowej gastronomii, bo takie są wybory „zetek”

Na naszych oczach dzieje się prawdziwa rewolucja w gastronomii. Restauracje, ledwie się odbudowały po pandemii, przegrywają z barami szybciej obsługi i cateringiem, a teraz jeszcze poważnym graczem na rynku staje się gastronomia sklepowa. Wszystko to za sprawą najmłodszych klientów, którzy chcą żyć po amerykańsku.

Paragon fiskalny przy sprzedaży on-line: kiedy i jak powinien wystawić sprzedawca oraz dostarczyć klientowi [wszystkie przypadki]

Dla klientów kupowanie w e-sklepach jest wygodniejsze niż w placówkach stacjonarnych. Dla samych sprzedawców jednak procedura ta jest dużo bardziej skomplikowana od strony fiskalnej. Dotyczy to zwłaszcza wystawiania paragonów i obowiązków w podatku VAT.

Pomoc dla sadowników do 31 stycznia 2025 roku

Pomoc dla polskich sadowników (sady i winorośle) do 31 stycznia 2025 roku - Komisja Europejska zdecydowała. To wsparcie dla sadowników, którzy ucierpieli w trakcie kwietniowych przymrozków i gradobicia.

REKLAMA

Wyższa opłata środowiskowa za użytkowanie samochodów spalinowych od 2026 roku - dla kogo?

Wyższa opłata środowiskowa za użytkowanie samochodów spalinowych od 2026 roku nie dla wszystkich. Kto zapłaci więcej? Co więcej, sposób naliczania opłaty oraz stawki dla części dotyczącej transportu zmienią się od 2026 r.

Tachografy do wymiany, ważna zmiana prawa. Kto musi, w jakim terminie, jaka kara

Nadchodzi rewolucja w branży transportowej. Od styczna 2025 roku zaczną obowiązywać nowe przepisy dotyczące tachografów wynikające z Pakietu Mobilności. Pierwszy etap obowiązkowej wymiany urządzeń na inteligentne tachografy drugiej generacji (G2V2) kończy się już w grudniu 2024 roku.

REKLAMA