Czy przedsiębiorca kupujący firmowy samochód musi płacić PCC?

W przypadku umowy sprzedaży samochodu obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych ciąży na kupującym i powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej, czyli w momencie podpisania umowy sprzedaży. Stawka podatku w przypadku sprzedaży rzeczy ruchomych wynosi 2%. Kupujący jest zobowiązany w ciągu 14 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego złożyć deklarację w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych oraz obliczyć i wpłacić podatek. Nie jest to konieczne w przypadku, gdy umowa sprzedaży jest sporządzana u notariusza. Wtedy to notariusz jako płatnik odpowiada za pobranie podatku.

Albo PCC albo VAT

Zgodnie z ustawą o podatku od czynności cywilnoprawnych (art. 2 pkt 4) podatkowi nie podlegają czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub zwolniona z podatku od towarów i usług (…). Praktyka pokazuje, że przepis ten jest bardzo często źle rozumiany przez podatników. Mianowicie przedsiębiorcy sądzą, że jeżeli nabywca lub sprzedawca jest podatnikiem VAT (jedna ze stron) to taka czynność jest zwolniona z PCC. Prawidłowa interpretacja tego przepisu jest jednak inna.

Zwolnione z PCC są te transakcje, w których sprzedawca jest podatnikiem VAT czynnym lub zwolnionym.

Tak więc nabycie przez przedsiębiorcę, czy osobę fizyczną samochodu od podatnika VAT, nie będzie podlegało opodatkowaniu PCC. Dzieje się tak, gdyż sprzedający jest zobowiązany wystawić fakturę VAT dokumentującą tę transakcję i dokonać odpowiedniego rozliczenia podatku należnego. Z kolei zakup samochodu od osoby niebędącej podatnikiem VAT skutkuje powstaniem obowiązku zapłacenia podatku od czynności cywilnoprawnych.

Polecamy: Samochód jako środek trwały w działalności gospodarczej

Należy również rozróżnić majątek firmowy przedsiębiorcy będącego podatnikiem podatku VAT oraz jego majątek prywatny. Tylko w przypadku sprzedaży samochodu będącego składnikiem majątku firmy transakcja ta będzie podlegała zwolnieniu z PCC. Z racji tego, że obowiązek uiszczenia podatku PCC ciąży na kupującym, powinien zwrócić on szczególną uwagę, czy samochód należy do przedsiębiorstwa, czy jest składnikiem majątku prywatnego przedsiębiorcy.

PCC wpływa na wartość początkową

Skoro przedsiębiorca kupując samochód od podmiotu niebędącego podatnikiem VAT, musi zapłacić PCC, nasuwa się pytanie, czy podatek ten powiększy wartość początkową nabytego środka trwałego. Zgodnie z ustawą o PIT za wartość początkową środka trwałego nabytego odpłatnie, uważa się cenę jego nabycia. Natomiast za cenę nabycia uważa się kwotę należną zbywcy, powiększoną między innymi o koszty opłat notarialnych, skarbowych i innych, odsetek, prowizji itp. 

Stosownie do tych zapisów stwierdzić należy, że podatek od czynności cywilnoprawnych powiększy wartość początkową środka trwałego, a co za tym idzie wysokość odpisów amortyzacyjnych.

Polecamy: Samochód prywatny czy firmowy? - porada

Autor: Dorota Kępka, księgowa Tax Care