REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Uprawnienia pracodawcy, gdy pracownik porzuci pracę

Tomasz Król
prawnik - prawo pracy, cywilne, gospodarcze, administracyjne, podatki, ubezpieczenia społeczne, sektor publiczny
Marek Skałkowski
Marek Skałkowski
prawnik, ekspert w zakresie prawa pracy z ponad 20-letnim doświadczeniem zawodowym, autor wielu publikacji z tej tematyki
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Nowym zjawiskiem, które pojawiło się w ostatnim czasie na rynku pracy, jest porzucanie pracy przez pracowników, którzy otrzymali lepszą ofertę. Takie zachowania mogą spowodować u pracodawcy poważne szkody. Może on jednak podjąć działania, które je zminimalizują. Przede wszystkim ma możliwość uzyskania odszkodowania od pracownika, który porzucił pracę, nie dotrzymując okresów wypowiedzenia umowy o pracę.

Jeżeli pracodawca skorzysta z takiej możliwości, to wszelkie koszty związane z prowadzonym procesem będą stanowiły dla niego koszt uzyskania przychodów. Pracodawca musi jednak pamiętać, że nie ma prawa do odszkodowania od pracownika za porzucenie pracy, które nie spowodowało u niego żadnej szkody.

REKLAMA

REKLAMA

Zwolnienie z pracy

W przypadku porzucenia pracy przez pracownika pracodawca ma prawo rozwiązać z nim umowę o pracę bez wypowiedzenia. Uzasadnieniem zwolnienia jest w tej sytuacji ciężkie naruszenie przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych (art. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy). Pracodawca ma bowiem prawo ocenić porzucenie pracy jako nieusprawiedliwioną nieobecność w pracy. Ta stanowi natomiast ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych i jest podstawą do zwolnienia dyscyplinarnego (art. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy).

Pracodawca może rozwiązać z pracownikiem umowę o pracę bez wypowiedzenia nie później niż po upływie 1 miesiąca od dnia, kiedy dowiedział się o nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy pracownika (art. 52 § 2 Kodeksu pracy). Jeżeli w firmie pracodawcy działa związek zawodowy, pracodawca podejmuje decyzję w sprawie zwolnienia dyscyplinarnego po zasięgnięciu opinii reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej. W tym celu powinien zawiadomić tę organizację związkową o przyczynie rozwiązania umowy bez wypowiedzenia. W razie zastrzeżeń co do zasadności rozwiązania umowy zakładowa organizacja związkowa wyraża swoją opinię niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu 3 dni (art. 52 § 3 Kodeksu pracy).

REKLAMA

WAŻNE!

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Pracownik, który porzucił pracę, może zostać zwolniony przez pracodawcę dyscyplinarnie z powodu nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy.

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika jest skutecznie złożone, jeżeli dotarło do niego w taki sposób, że mógł zapoznać się z jego treścią. Gdy pracownik porzucił pracę, zwolnienie dyscyplinarne najlepiej mu dostarczyć pocztą, listem poleconym z potwierdzeniem odbioru. Jeśli pracodawca skorzystał z tej możliwości, a pracownik dwukrotnie nie odebrał awizowanej przesyłki, powstaje domniemanie, że miał faktyczną możliwość zapoznania się z treścią przesyłki. Doręczenie pisma rozwiązującego umowę w ten sposób jest zatem skuteczne i powoduje rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia.

Nieodebrana dwukrotnie awizowana przesyłka jest zwracana przez pocztę nadawcy i na jej podstawie pracodawca może ustalić, w jakim dniu nastąpiło zwolnienie dyscyplinarne. W takim przypadku datą rozwiązania umowy będzie ostatni dzień przed zwrotem przesyłki do nadawcy, tj. 7 dzień od dnia powtórnego awizowania przesyłki (wyrok Sądu Najwyższego z 5 października 2005 r., sygn. akt I PK 37/05, OSNP 2006/17-18/263).

PRZYKŁAD

Pracownik porzucił pracę i wyjechał za granicę. Pracodawca wysłał mu listem poleconym z potwierdzeniem odbioru na adres domowy pismo dotyczące zwolnienia dyscyplinarnego z powodu nieusprawiedliwienia kilkudniowej nieobecności w pracy. Pismo to nie zostało odebrane. Pracodawca otrzymał informację z poczty, że termin odbioru drugiego awiza upłynął 18 sierpnia br. W takim przypadku rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło więc 18 sierpnia br. Taką datę pracodawca powinien wpisać do świadectwa pracy jako dzień rozwiązania umowy o pracę.

Odszkodowanie za porzucenie pracy

Porzucenie pracy nie jest wprost uregulowane w Kodeksie pracy. Brak odpowiedniego przepisu nie pozbawia jednak pracodawcy możliwości dochodzenia odszkodowania od byłego pracownika w związku z porzuceniem przez niego pracy. Szkody wyrządzone w wyniku porzucenia pracy przez pracownika mogą być znaczne.

PRZYKŁAD

Spółka jawna realizuje inwestycje w trybie zamówień publicznych. Miesiąc przed upływem terminu zakończenia inwestycji pracę porzucił Andrzej F., który jako jedyny miał uprawnienia do kierowania budową. Spółka po utracie kluczowego dla budowy pracownika nie dotrzymała terminów zakończenia inwestycji. Z tego tytułu zapłaciła kary umowne w kwocie 70 000 zł.

W przypadku porzucenia pracy przez pracownika pracodawca będzie mógł dochodzić odszkodowania na podstawie przepisów o odpowiedzialności materialnej (art. 114-122 Kodeksu pracy). Będzie to możliwe, jeżeli w wyniku zawinionej nieusprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy pracodawca poniesie straty majątkowe. Takie samo stanowisko zaprezentowało w analogicznej sprawie Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej w piśmie nr DPR-053-62478-ZN/JB/08.

Porzucenie pracy jest działaniem umyślnym pracownika. Musi on zatem brać pod uwagę, że w wyniku porzucenia pracy może wyrządzić pracodawcy szkodę. W razie umyślnego wyrządzenia szkody pracodawcy w związku z porzuceniem pracy pracownik będzie zatem zobowiązany do jej naprawienia w pełnej wysokości (art. 122 Kodeksu pracy). Będzie odpowiadał nie tylko za wyrządzone straty, ale także za utracone korzyści, jakie pracodawca mógł osiągnąć.

Korzystniejsze dla pracodawcy w zakresie dochodzenia odszkodowań są przepisy Kodeksu cywilnego. Posiłkowo stosujemy je do stosunku pracy w sprawach nieuregulowanych przepisami prawa pracy, jeżeli nie są one sprzeczne z zasadami prawa pracy. Jednak skoro przepisy Kodeksu pracy regulują zasady uzyskania odszkodowania w przypadku wyrządzenia szkody pracodawcy na skutek porzucenia pracy przez pracownika, nie można do dochodzenia tego typu odszkodowań zastosować przepisów Kodeksu cywilnego.

Odszkodowanie za porzucenie pracy a podatki

Pracodawca, który zdecyduje się na dochodzenie przed sądem odszkodowania za porzucenie pracy przez pracownika, ponosi z tego tytułu liczne wydatki. Ponieważ z całą pewnością są one związane z prowadzoną przez pracodawcę działalnością gospodarczą, powinny zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Niestety, nie można wykluczyć sytuacji, że niektóre organy podatkowe nie zaakceptują zaliczenia do kosztów wydatków na przegrany proces o odszkodowanie za porzucenie pracy przez pracownika. Należy jednak podkreślić, że coraz częściej organy podatkowe zezwalają podatnikom na zaliczanie do kosztów wydatków na przegrany proces. Taka praktyka wynika ze zmiany od początku 2007 r. definicji kosztów uzyskania przychodów. Są nimi koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 updof.

W przeszłości jedną z metod eliminowania przez organy podatkowe z kosztów uzyskania przychodów określonych wydatków przedsiębiorcy było wskazanie, że nie służą pozyskaniu konkretnych przychodów. Obecnie nie muszą służyć bezpośrednio temu celowi, pod warunkiem że mogą przyczynić się do zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów. Jeżeli nawet organ podatkowy podejmie próbę usunięcia z kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych na przegrany proces i obsługę prawną, pracodawca może wykazać, że wytaczając proces, działał w celu zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów. Obowiązujący do niedawna podział - podatnik wygrał sprawę przed sądem, poniesione wydatki są kosztem uzyskania przychodów; podatnik przegrał sprawę - wydatki nie są tego rodzaju kosztem - nie jest już aktualny. Obecnie organy podatkowe nie uznają kosztów procesu za koszty podatkowe tylko w sytuacjach, gdy nie ma związku procesu z prowadzoną działalnością gospodarczą, oraz w przypadku zaniedbań w zakresie prowadzonej działalności powodujących skierowanie przeciwko przedsiębiorcy pozwu.

Warto również wspomnieć, że w praktyce wystąpienie o odszkodowanie od pracownika za porzucenie pracy może się zakończyć tym, że to pracodawca zapłaci pracownikowi odszkodowanie. Istnieje bowiem możliwość, że pracownik, który porzucił pracę, skieruje powództwo wzajemne przeciwko pracodawcy i wygra. Pracownik może bowiem twierdzić, że nie porzucił pracy, tylko rozwiązał z pracodawcą umowę o pracę bez wypowiedzenia (art. 55 § 1 i § 11 Kodeksu pracy), dlatego że to pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika, a jego wersję potwierdzą np. świadkowie. W takim przypadku pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a jeżeli umowa o pracę została zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy - w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni (art. 55 § 1 pkt 11 Kodeksu pracy).

• art. 52, 55, 114 i 122 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - j.t. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. Nr 93, poz. 586

Tomasz Król

konsultant podatkowy

Marek Skałkowski

ekspert w zakresie prawa pracy

Źródło: Monitor Księgowego

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Moja firma
Leonardo zarabia coraz więcej, a PZL-Świdnik liczy na nowe zamówienia

Włoski koncern Leonardo, właściciel zakładów PZL-Świdnik, zwiększył po trzech kwartałach 2026 r. skorygowany zysk netto o 74 proc. Dobra passa grupy to szansa dla polskiej fabryki śmigłowców, jej pracowników i kilkuset współpracujących z nią firm.

Unijne opłaty ostudziły zapał kupujących. Liczba paczek z Chin spadła o 60 proc.

W III kwartale 2026 r. liczba paczek sprowadzanych z Chin spadła w Unii Europejskiej w ujęciu rocznym o ponad 60 proc. To efekt kolejnych regulacji wprowadzanych przez Brukselę - informuje „Rz”.

Ktoś używa AI na koszt twojej firmy. Ekspert Google ostrzega przed LLMjackingiem

Przestępcy przejmują firmowe konta w chmurze, by korzystać z modeli AI, a rachunek trafia do ofiary. Google ostrzega, że LLMjacking wypiera nielegalne kopanie kryptowalut i staje się zorganizowanym biznesem.

Jakie prawnie dopuszczalne działania przy rejestracji spółki z o.o. nie sprawdzają się w praktyce?

Nasza wieloletnia praktyka ze spółkami z o.o. w Księgowość Warszawa KDS prowadzi do wniosku, że nie wszystko - to, co jest prawnie dopuszczalne i wydaje się sensowne - sprawdza się w praktyce biznesowej. Rozwiązania pozornie neutralne dla działalności gospodarczej, potrafią być szkodliwe w życiu.

REKLAMA

Ekonomia długiego życia [DEBATA]

Michael Grossman w 1972 roku przedstawił zdrowie jako kapitał, który podlega deprecjacji, ale może być odbudowywany poprzez inwestycje. Pracując w zarządzaniu ochroną zdrowia, coraz wyraźniej widzę, jak bardzo to zdanie zmienia perspektywę. Jeśli zdrowie jest kapitałem, przeciążenie nie jest chwilowym spadkiem formy, lecz przyspieszoną deprecjacją aktywa. Nie chodzi przy tym wyłącznie o produktywność. Zdrowie wpływa na autonomię, zdolność podejmowania decyzji, relacje, uczenie się i możliwość realizowania celów życiowych. Światowa Organizacja Zdrowia mówi dziś o zdolności funkcjonalnej: nie wystarczy mierzyć długości życia ani liczby chorób, trzeba pytać, co człowiek może robić i jak długo zachowuje samodzielność.

Incydent w piątek o godzinie dwudziestej. Czy twoja firma wie, co robić? [WYWIAD]

System monitoringu wykryje nietypowe logowanie. Ale czy ktoś sprawdzi, czy dana osoba wciąż powinna mieć dostęp? Ustawa o KSC weszła w fazę wdrożenia – i okazuje się, że największym wrogiem firm nie są cyberprzestępcy, lecz zaniedbane podstawy: konta byłych pracowników, nietestowane kopie zapasowe i brak jasnych ról w razie kryzysu. O gotowości firm rozmawiamy z Martą Dąbrowską, prezeską Qustomity, producenta oprogramowania biznesowego dla organizacji z sektorów regulowanych.

Bez strategii stracimy szansę na rozwój. Zielona transformacja może napędzić polski przemysł [Gość INFOR.PL]

Dekarbonizacja nie musi oznaczać likwidacji przemysłu i miejsc pracy. Przeciwnie – odpowiednio przeprowadzona transformacja energetyczna może stać się jednym z najważniejszych motorów rozwoju polskiej gospodarki. Szczególnie dużo mogą zyskać województwa śląskie, dolnośląskie i wielkopolskie. Stawką jest nawet ponad 70 tys. nowych miejsc pracy w przemyśle. Warunek? Polska musi zdecydować, w jakich technologiach chce się specjalizować, przygotować odpowiednie kadry i skutecznie walczyć o europejskie pieniądze. O przyszłości polskiego przemysłu w programie „Gość INFOR.PL” rozmawiali Monika Helak z Instytutu Reform oraz Marcin Korolec z Instytutu Zrównoważonej Gospodarki.

Jak zaoszczędzić nawet 1 926,76 zł na składkach ZUS? Z wakacji składkowych można skorzystać tylko raz w roku

Raz w roku przedsiębiorca może skorzystać z wakacji składkowych. Nie płaci wówczas własnych składek społecznych za jeden wybrany miesiąc. Nie musi w tym celu zawieszać działalności ani przerywać sprzedaży. W 2026 roku można w ten sposób zaoszczędzić nawet 1 926,76 zł. Kiedy złożyć wniosek?

REKLAMA

Konta firmowe bez opłat za prowadzenie - jak porównać oferty w 2026 roku

Koszt rachunku firmowego zależy od taryfy, warunków zwolnienia z opłat i ewentualnej promocji. Porównując oferty na 26 października 2026 r., warto oddzielić bezwarunkowo bezpłatne prowadzenie konta od czasowych zwolnień oraz usług dodatkowych. Poniższy poradnik wyjaśnia te różnice na przykładach Nest Banku i mBanku; nie jest rankingiem całego rynku.

Europejski sukces, krajowe wyzwania. Rekordowa wydajność i heroiczna walka o utrzymanie płynności polskiej branży TSL

Polskie firmy transportowe wykonują aż jedną trzecią międzynarodowych przewozów w Unii Europejskiej, będąc absolutnym liderem na kontynencie. Ten spektakularny sukces ma jednak swoją mroczną stronę – sektor TSL znajduje się w pierwszej trójce najbardziej zadłużonych branż w kraju, a w ostatnich latach stał się liderem pod względem liczby ogłaszanych upadłości. Przewoźnicy zostali uwięzieni w pułapce drastycznie spadających marż, rosnących kosztów i zabójczych dla płynności terminów płatności, sięgających nawet 120 dni. Eksperci wskazują na konkretne rozwiązania, które mogą uratować ten biznes.

Zapisz się na newsletter
Zakładasz firmę? A może ją rozwijasz? Chcesz jak najbardziej efektywnie prowadzić swój biznes? Z naszym newsletterem będziesz zawsze na bieżąco.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA