Kategorie

Kwalifikacje pracowników

Katarzyna Wrońska-Zblewska
inforCMS
Obowiązkiem pracodawcy jest ułatwianie pracownikom podnoszenia kwalifikacji zawodowych. Nie oznacza to jednak, że pracownik może domagać się organizacji i finansowania kształcenia.

Przepisy Kodeksu pracy nie precyzują, jakie kwalifikacje potrzebne są do zajmowania określonego stanowiska. Artykuł 102 k.p. stanowi, że kwalifikacje zawodowe pracowników wymagane do wykonywania pracy określonego rodzaju lub na określonym stanowisku mogą być ustalane w wewnątrzzakładowych źródłach prawa pracy, takich jak układ zbiorowy pracy czy regulamin, w takim zakresie, w jakim nie regulują powyższej kwestii przepisy szczególne. Zasadniczo więc ustawodawca dał pracodawcom pewien margines swobody w tym zakresie, pozostawiając kwestie związane z organizacją stanowisk pracy oraz określeniem kwalifikacji niezbędnych do ich zajmowania w gestii pracodawcy. Jednak nie oznacza to, że swoboda pracodawcy jest nieograniczona. Ograniczenia w tym zakresie dotyczą m.in. pracowników tzw. sfery budżetowej oraz osób wykonujących zawody powszechnie uznawane, a zawody zaufania publicznego, np. lekarz, pielęgniarka, sędzia, nauczyciel, gdzie kwalifikacje niezbędne do zajmowania określonego stanowiska określają przepisy szczególne.

Niezbędne kwalifikacje

Określając kwalifikacje niezbędne do zajmowania określonego stanowiska lub wykonywania określonej pracy, pracodawca powinien pamiętać, że pojęcie kwalifikacji należy rozumieć szerzej, nie ograniczając się jedynie do samego wykształcenia pracownika. Jak wynika z wyroku Sądu Najwyższego z 4 października 2000 r. (I PKN 61/00, Pr. Pracy 2001/5/33), przez pojęcie „kwalifikacje” należy rozumieć nie tylko przygotowanie zawodowe pracownika, a więc jego formalne wykształcenie, zdobyte doświadczenie zawodowe i potrzebne umiejętności, ale również właściwości psychofizyczne pracownika, predyspozycje psychiczne oraz zdolności do wykonywania określonych czynności z punktu widzenia zdrowia fizycznego. W praktyce posiadanie kwalifikacji to zespół cech i umiejętności koniecznych do wykonywania pracy.

Obowiązek podnoszenia kwalifikacji

Zazwyczaj zatrudniany na konkretnym stanowisku pracownik posiada wymagane do jego zajmowania umiejętności i kwalifikacje. Jednak nie oznacza to, że od tego momentu zostaje zwolniony z powinności dalszego doskonalenia zawodowego i dokształcania. Nierzadko zdarza się, że aby móc właściwie wykonywać powierzane obowiązki, musi przejść dodatkowe szkolenia, kursy lub nawet zdobyć określone umiejętności we własnym zakresie. Oprócz obowiązkowego szkolenia bhp pracodawcy organizują dla swoich pracowników różne szkolenia, kursy, wykłady pomagające im przyswoić niezbędną wiedzę, poznać zasady i przepisy regulujące sposób wykonywania pracy na danym stanowisku, zapoznać się z oferowanymi przez pracodawcę produktami lub usługami, obowiązującymi w firmie zasadami obsługi klienta lub wdrożoną polityką jakości.

WAŻNE!

Udział w szkoleniach ściśle związanych z wykonywaną pracą w większości przypadków jest obowiązkowy i odbywa się na polecenie pracodawcy.

Reklama

Jednak nie zawsze dokształcanie i podnoszenie kwalifikacji wiąże się z przymusem i władczymi kompetencjami pracodawcy. Nierzadko zdarza się, że pracownicy z własnej inicjatywy i z własnej woli uczestniczą w różnego rodzaju kursach i szkoleniach. Dokształcający się pracownik może liczyć w tym zakresie na pomoc ze strony pracodawcy, która musi polegać przynajmniej na tym, że nie utrudnia on kształcenia.

Jeden z podstawowych obowiązków pracodawcy, jakim jest ułatwianie pracownikom podnoszenia kwalifikacji zawodowych (art. 94 pkt 6 k.p.), wbrew powszechnemu przekonaniu nie polega na zobowiązaniu pracodawcy do organizowania i ponoszenia kosztów kształcenia pracowników. Za takim rozumieniem niniejszego obowiązku opowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z 25 maja 2000 r. (I PKN 657/99, OSNP 2001/22/660). W uzasadnieniu wyroku sąd podkreślił, że pracodawca nie ma obowiązku szkolenia pracowników, lecz ma ułatwiać im podnoszenie kwalifikacji zawodowych, jeżeli oni sami chcą te kwalifikacje podnosić.

Podniesienie kwalifikacji a awans i podwyżka

Reklama

Posiadane przez pracownika kwalifikacje są nie tylko warunkiem zatrudnienia na określonym stanowisku pracy lub w danym zawodzie, lecz także jednym z kryteriów ustalania wysokości wynagrodzenia za pracę. Wysokość wynagrodzenia za pracę przyznanego konkretnemu pracownikowi powinna z jednej strony odpowiadać rodzajowi wykonywanej pracy i kwalifikacjom wymaganym przy jej wykonaniu, z drugiej zaś strony powinna uwzględniać ilość i jakość świadczonej pracy (art. 78 § 1 k.p.). W tym celu zasady ustalania wysokości wynagrodzenia, przyznawania innych (dodatkowych) składników wynagrodzenia, jeżeli zostały przewidziane z tytułu wykonywania określonej pracy, a także reguły ich wypłaty powinny określać przepisy wewnątrzzakładowe, np. regulamin wynagradzania, układ zbiorowy pracy (art. 78 § 2 k.p.). Reguły ustalania i przyznawania poszczególnych składników wynagrodzenia zawierają również przepisy szczególne, np. przepisy płacowe dla pracowników sfery budżetowej zawarte w poszczególnych rozporządzeniach wykonawczych.

Wprawdzie Kodeks pracy nie reguluje skutków podnoszenia kwalifikacji zawodowych pracowników, pozostawiając w tym zakresie swobodę pracodawcy, ale w praktyce podnoszenie kwalifikacji zyskuje aprobatę u pracodawcy.

WAŻNE!

Mimo że pracodawca nie jest zobowiązany do obligatoryjnego nagradzania lub awansowania dokształcającego się pracownika, to jednak podniesienie kwalifikacji powinno wiązać się z dodatkowymi gratyfikacjami i być uwzględniane przy typowaniu pracowników do awansu.

Pracodawca, który chce zmotywować swoich pracowników do podnoszenia kwalifikacji zawodowych, powinien rozważyć wprowadzenie do systemu wynagrodzeń obowiązującego w zakładzie pracy różnego rodzaju gratyfikacji przyznawanych za chęć podnoszenia kwalifikacji, wykorzystywanie zdobytej wiedzy i umiejętności oraz chęć dzielenia się nimi z pozostałymi pracownikami.

Na przykład regulamin wynagradzania może uzależniać przyznanie pracownikowi nagrody pieniężnej od ukończenia szkolenia. W regulaminie może także znaleźć się zapis, że pracownik, który ukończył kurs języków obcych i okazał zaświadczenie o zdanym egzaminie lub świadectwo ukończenia kursu, będzie otrzymywał stały dodatek do wynagrodzenia z tego tytułu.

Katarzyna Wrońska-Zblewska

Źródło: Serwis Prawno-Pracowniczy
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    1 sty 2000
    25 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Poznaj sposób na tanią i bezpieczną wysyłkę dokumentów

    Prowadzisz firmę, np. biuro księgowe czy agencję reklamową i zdarza Ci się nadawać dokumenty? Wysyłasz umowy, foldery ofertowe lub pisma urzędowe? Chcesz ułatwić sobie wysyłkę dokumentów, ograniczyć czas poświęcony na nadania, ograniczyć koszty wysyłek i zadbać o bezpieczeństwo? Jest na to skuteczny sposób.

    Gdzie na zagraniczne wakacje warto wybrać się z gotówką? [MAPA]

    Przed każdym wyjazdem warto zadbać o swoje finansowe bezpieczeństwo, czyli przygotować się na to, że w wielu krajach nie zapłacimy w sklepie czy restauracji kartą płatniczą. Gdzie na wakacjach musimy mieć ze sobą gotówkę w portfelu?

    5 najczęstszych błędów podczas pracy zdalnej i hybrydowej

    Od pracowników w dużej mierze zależy bezpieczeństwo danych – aż 89% przypadków naruszenia bezpieczeństwa informacji to właśnie wina człowieka – wynika z raportu Związku Firm Ochrony Danych Osobowych. Jakie są najczęstsze błędy w pracy zdalnej i hybrydowej pod względem ochrony danych?

    Na co zwrócić uwagę przy zakupie elektronarzędzi?

    Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów radzi, na co zwracać uwagę przy zakupie elektronarzędzi. O czym powinny pamiętać osoby, które obrabiają drewno czy przycinają gałęzie?

    Wakacje 2021. Czy hotele z limitami osób odrobią straty?

    Wbrew oczekiwaniom branży i klientów, hotele nie zostaną na wakacje całkowicie uwolnione od restrykcji wynikających z walki z koronawirusem. Na początek sezonu urlopowego i tuż po zakończeniu roku szkolnego, od 26 czerwca, mogą oferować 75 proc. dostępnych miejsc.

    Kadry w budownictwie - kompetencje pracowników na wagę złota

    Kadry w budownictwie. Brak wykwalifikowanych pracowników budowlanych, niska renoma zawodu, dynamiczne zmiany w zakresie technologii budowlanych i ciągła konieczność doszkalania. Branżę budowlaną w najbliższych latach czeka prawdziwa rewolucja na rynku pracy, wynika z raportu PARP „Branżowy Bilans Kapitału Ludzkiego – branża budowlana”. Projekt współfinansowany jest z Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój.

    W sklepach jest coraz drożej. W maju ceny poszły w górę średnio o ponad 5%

    W maju br. w sklepach było drożej niż w kwietniu średnio o 5,4%. Eksperci komentujący wyniki nie pozostawiają złudzeń, że konsumenci powinni przygotować się na kolejne podwyżki. Co podrożało najbardziej?

    Poprawki do ustawy dot. czynszów w galeriach handlowych odrzucone

    Sejm odrzucił większość poprawek Senatu do ustawy dot. czynszów w galeriach handlowych. Jakie poprawki zostały przyjęte?

    Technologia wodorowa wchodzi do branży transportowej

    Polska kolej już wkrótce może stać się najbardziej ekologicznie świadomym środkiem transportu. Dzięki ostatnim decyzjom rodzimego przewodnika, a także inwestycjom partnerskim m.in. w Wielkopolsce, problem śladu węglowego odbił się jeszcze głośniejszym echem nie tylko w sektorze transportowym, ale również wśród samych pasażerów. Co jest przyszłością odpowiedzialnych podróży?

    122 mln zł kary dla polskich przewoźników

    W 2020 roku inspektorzy GITD stwierdzili ponad 65 tys. przypadków naruszeń ustawy o transporcie drogowym. Czy kierowca może nie przyjąć mandatu?

    Spółdzielnie mieszkaniowe nie mogą odholowywać pojazdów ani zakładać blokad

    Spółdzielnie mieszkaniowe a parkowanie pojazdów. Po pozwie skierowanym przez prokuraturę sąd unieważnił zapisy umowy, które zezwalały firmie współpracującej z jedną z katowickich spółdzielni mieszkaniowych usuwać na koszt kierowców pojazdy zaparkowane na jej terenie niezgodnie z zapisami regulaminu i bez jej zezwolenia.

    Kim jest polski najemca?

    Kim jest polski najemca? Rynek najmu jest dużo większy i zdecydowanie bardziej aktywny niż wskazywałyby na to oficjalne statystki. Tak wynika z badania wykonanego przez firmę badawczą SW Research na zlecenie Cushman & Wakefield na reprezentatywnej próbie mieszkańców największych polskich miast.

    Czy można zobaczyć nagranie z egzaminu na prawo jazdy?

    Czy można zobaczyć nagranie z egzaminu na prawo jazdy? Jak najbardziej. Niestety tylko w przypadku, w którym kandydat... nie zda egzaminu.

    Deklaracje dot. źródeł ciepła i spalania paliw do CEEB od 1 lipca 2021 r.

    Deklaracje dot. źródeł ciepła i spalania paliw. Od 1 lipca 2021 r. każdy właściciel lub zarządca budynku będzie zobowiązany do złożenia w Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB) deklaracji dotyczącej źródeł ciepła i spalania paliw. Jak złożyć deklarację? Jakie informacje trzeba ująć w deklaracji? Odpowiedzi na te i wiele innych pytań dot. deklaracji i CEEB udzielił Główny Urząd Nadzoru Budowlanego.

    Bezrobocie. Dane lepsze od oczekiwanych

    Główny Urząd Statystyczny zaprezentował dane o poziomie bezrobocia rejestrowanego w końcu maja 2021. Liczba zarejestrowanych bezrobotnych wyniosła 1026,7 tys. osób i była o 27,1 tys. osób niższa niż w końcu kwietnia oraz o 15,0 tys. osób wyższa niż przed rokiem.

    Magdalena Foremska (PAH): 7 zł to pomoc 1 osobie w obozie w Iraku przez miesiąc [PODCAST]

    Mimo, że konflikt zbrojny w Iraku zakończył się w 2017 roku, to nadal prawie 1,5 miliona osób przebywa w obozach. Dlaczego nie mogą wrócić do domu? Zapraszamy do wysłuchania podcastu

    77% firm chce wdrożyć na stałe hybrydowy model pracy [BADANIE]

    Wprowadzenie na stałe hybrydowego modelu pracy planuje 77 proc. firm, najczęściej przy utrzymaniu pracy zdalnej przez 2 lub 3 dni w tygodniu – wynika z badań ankietowych wśród prawie 200 najemców powierzchni biurowych w największych miastach w Polsce. Jakie są pozostałe wnioski z badania?

    Roczne wstrzymanie podwyżki płacy minimalnej - przedsiębiorcy apelują do Gowina

    Przedsiębiorcy piszą do Jarosława Gowina z apelem o roczne wstrzymanie podwyżki płacy minimalnej. Chcemy uniknąć zwolnień - apelują.

    Restrukturyzacja to najtańsza opcja dla zadłużonego rolnika

    Jak powinni postępować zadłużeni rolnicy? Eksperci podpowiadają możliwe scenariusze działania. Jednym z nich jest restrukturyzacja. Ile kosztuje takie postępowanie?

    Fotowoltaika - nadchodzą zmiany

    Fotowoltaika. Według prognoz Instytutu Energii Odnawialnej, moc zainstalowana w fotowoltaiki w Polsce podwoi się w ciągu najbliższych dwóch lat. W 2025 roku może osiągnąć nawet 15 GW. Rynek OZE swój dynamiczny wzrost zawdzięczał dotąd przede wszystkim prosumentom, którzy korzystali z programu „Mój Prąd”. Jednak proporcje zaczynają się zmieniać – miejsce mikroinstalacji zajmują farmy, a energia słoneczna „goni” wiatrową.

    Kurs reedukacyjny: co to jest?

    Kurs reedukacyjny: co to jest i w jakich przypadkach jest konieczny? Dziś opowiemy o szkoleniach organizowanych przez WORD-y.

    6 trendów nowej rzeczywistości - co się zmieniło w firmach? [RAPORT]

    Z badania przeprowadzonego przez GfK wynika, że firmy stały się bardziej online, ale początkowy entuzjazm związany z pracą zdalną nieco opadł. Sprawdź 6 trendów nowej rzeczywistości widocznych w Raporcie #RegionyNEXERY2021.

    Polski Ład - czy będą zmiany podatkowe dla przedsiębiorców?

    Rzecznik MŚP postuluje do Premiera o korzystne zmiany dla przedsiębiorców w rządowym planie „Polskiego Ładu”. O jakie zmiany wystąpił Adam Abramowicz?

    Jest stanowisko Rzecznika Finansowego na zapytanie SN w sprawie tzw. kredytów frankowych

    Rzecznik Finansowy uznał, zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego, że bieg przedawnienia roszczenia banku o zwrot kwot wypłaconych z tytułu kredytu frankowego, rozpoczyna się od chwili, w której umowa kredytu stała się trwale bezskuteczna.

    Ile kosztuje licencja taxi?

    Ile kosztuje licencja taxi? Kierowca musi spełnić parę wymogów formalnych. Na jaki wydatek musi się przygotować? Kilkaset złotych.