Modyfikacja tarczy antyinflacyjnej – co może się zmienić?

Tarcza inflacyjna utrzymana wobec artykułów spożywczych – co z resztą?

Szef PFR Paweł Borys został zapytany o decyzję rządu w kwestii funkcjonowania tzw. tarczy antyinflacyjnej i wynikających z niej obniżonych stawek podatków na niektóre dobra.

"Rząd zapewne zdecyduje się na modyfikację tych rozwiązań tarczy antyinflacyjnej. Z tego, co zapowiadał premier, na pewno zostaną utrzymane obniżki podatku VAT na produkty spożywcze" - powiedział Borys.

Jak dodał, ponieważ wprowadzono limity cen na energię, "zamrożona jest taryfa dla gospodarstw domowych na przyszły rok - podobnie jest z gazem - te rozwiązania mogą zastępować te obniżki podatków, które były z perspektywy budżetu również bardzo kosztowne". "Poczekajmy jutro na ostateczną decyzję rządu" - powiedział Borys.

Kiedy inflacja zacznie spadać?

Pytany, ile może wynieść inflacja, Borys powiedział, że NBP zakłada, że jej szczyt nastąpi w marcu na poziomie ok. 19 proc. Dodał, że w tych prognozach jest "oczywiście pewne odchylenie". "To, co jest ważne, to rzeczywiście wszystkie prognozy w tej chwili wskazują, że od drugiego kwartału dynamika inflacji w Polsce zacznie spadać i już w drugiej połowie przyszłego roku będzie poniżej 10 proc." - wskazał Borys.

Premier Mateusz Morawiecki zapowiedział na początku listopada, że tarcza antyinflacyjna pozostanie, choć przyjmie nową formę - ze względu na brak zgody na nią ze strony Komisji Europejskiej. "Przeciwnie, ze strony KE nawet mamy groźby, że będą nakładane kary, jeżeli nie wycofamy się z dotychczasowych działań osłonowych, obniżek stawek podatkowych VAT" - mówił wówczas szef rządu. "Chcemy zastąpić je innym mechanizmem obrony przed inflacją, aby rzeczywiście to zamrożenie ceny dla gospodarstw domowych (...) i małych i średnich firm, dla gospodarstw, szpitali, szkół, utrzymać" - deklarował premier. Zapewnił jednocześnie, że "tak długo, jak się da, i nie będzie gwałtownego sprzeciwu KE, utrzymamy zerowe stawki VAT na żywność".

Komisja Europejska o barierach prawnych

Na początku listopada Komisja Europejska, odpowiadając na pytania PAP, poinformowała, że obecne ramy prawne nie pozwalają na zastosowanie zerowej stawki VAT na gaz ziemny i nawozy, natomiast paliwa silnikowe nie mogą korzystać z żadnej obniżonej stawki VAT, nawet tymczasowo.

W ramach tarczy antyinflacyjnej, która została przedłużona do końca 2022 r., stawka 0 proc. VAT obejmuje podstawowe produkty spożywcze opodatkowane wcześniej 5 proc. podatkiem. Stawka 0 proc. VAT ma także zastosowanie do nawozów, środków ochrony roślin i innych środków wspomagających produkcję rolniczą (zamiast 8 proc.), a także do gazu ziemnego (zamiast 23 proc., a od 1 lutego 2022 r. 8 proc.). Stawka 5 proc. VAT z kolei stosuje się także do energii elektrycznej i cieplnej (zamiast 23 proc., a od 1 lutego 2022 r. 8 proc.), a 8 proc. VAT do paliw silnikowych (zamiast 23 proc.).

Tarcza antyinflacyjna obniża stawki akcyzy do poziomu minimum unijnego na energię elektryczną i niektóre paliwa silnikowe, tj. olej napędowy, biokomponenty stanowiące samoistne paliwa, benzynę silnikową, gaz skroplony LPG; zwalnia z tego podatku energię elektryczną wykorzystywaną przez gospodarstwa domowe; obniża akcyzę do poziomu minimum unijnego na lekki olej opałowy. Ponadto tarcza wyłącza sprzedaż paliw silnikowych z podatku od sprzedaży detalicznej.