| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Działalność gospodarcza > Odpowiedzialność za produkt niebezpieczny

Odpowiedzialność za produkt niebezpieczny

Producenci, importerzy produktów, a także ich dystrybutorzy mogą ponosić bardzo surową odpowiedzialność w związku z przepisami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa produktów. Prócz roszczeń, które przysługują konsumentom, producent, importer, dystrybutor takich towarów muszą się liczyć z możliwością wycofania ich z rynku, wpisaniem do rejestru produktów niebezpiecznych, a nawet w określonych sytuacjach z karą pieniężną w wysokości do 100 000 złotych.


Aktem o charakterze generalnym dotyczącym bezpieczeństwa produktów jest ustawa z 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów1. Zgodnie z art. 2 ust. 1, przepisy tej ustawy stosuje się do:

a) produktów, dla których przepisy odrębne nie określają szczegółowych wymagań dotyczących bezpieczeństwa;

b) zagrożeń związanych z produktami, dla których przepisy odrębne określają szczegółowe wymagania dotyczące bezpieczeństwa, jeżeli zagrożenia te nie są objęte przez przepisy odrębne.

Z analizy powyższego przepisu wynika, że istotne jest to, czy istnieją przepisy szczególne, które regulują szczegółowe wymagania dotyczące bezpieczeństwa. Jeżeli obowiązują takie szczególne przepisy, to wówczas, co do zasady, nie znajduje do nich zastosowania ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Bez trudu można wskazać, na takie przepisy w prawie polskim. Tytułem przykładu są to: ustawa z 11 stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach chemicznych2, ustawa z 30 marca 2001 r. o kosmetykach3, ustawa z 13 września 2002 r. o produktach biobójczych· W doktrynie wskazuje się, że przepisami szczególnymi w stosunku do ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, w pewnym zakresie, jest także ustawa z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska4.

Jednakże również do takich produktów, dla których odrębne przepisy określają szczegółowe wymagania dotyczące bezpieczeństwa, stosuje się postanowienie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, ale tylko w odniesieniu do zagrożeń, które nie są objęte przez te przepisy odrębne.

Definicja producenta w ustawie jest bardzo szeroka. Jest to zabieg celowy. Chodzi bowiem o to, by uniknąć problemów z produktami, za które nikt nie chce wziąć odpowiedzialności. Producentem jest zatem nie tylko ten, kto wytwarza towar, ale każdy kto występuje jako wytwórca, firmując produkt swoim nazwiskiem, znakiem towarowym, nazwą itp. Za producenta została uznana również osoba dokonująca naprawy lub regeneracji towaru. Gdy producent nie prowadzi działalności w UE, odpowiedzialność taką jak on będzie ponosił jego przedstawiciel lub importer produktu.

Natomiast dystrybutorem jest każdy, kto pośredniczy w drodze produktu od wytwórcy do konsumenta. Cechą różniącą go od producenta jest to, że jego działalność nie wpływa na właściwości towaru związane z bezpieczeństwem.

Ustawa ma zastosowanie do przedsiębiorców wprowadzających produkty na rynek zarówno odpłatnie, jak i nieodpłatnie. Dystrybutorem jest więc sprzedawca lub hurtownik, ale również może być nim wydawca dołączający upominek do czasopisma.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy, przez produkt należy rozumieć rzecz ruchomą nową lub używaną, jak i naprawianą lub regenerowaną przeznaczoną do użytku konsumentów, lub co do której istnieje prawdopodobieństwo, że może być używana przez konsumentów, nawet jeżeli nie była dla nich przeznaczona, dostarczaną lub udostępnianą przez producenta lub dystrybutora, zarówno odpłatnie, jak i nieodpłatnie, w tym również w ramach świadczenia usługi; produktem nie jest rzecz używana dostarczana jako antyk albo jako rzecz wymagająca naprawy lub regeneracji przed użyciem, o ile dostarczający powiadomił konsumenta o tych właściwościach rzeczy.

Powyżej zaprezentowana definicja jest niezwykle szeroka. Wynika z niej, że produktem są zarówno rzecz nowe, jak i używane. Rzecz powinna być przeznaczona dla użytku konsumentów. Nawet więc, gdy dany produkt jest sprzedawany innemu przedsiębiorcy (np. wysoko specjalistyczny sprzęt), który może w ostateczności trafić do konsumenta, będzie on objęty działaniem ustawy. Produktem w rozumieniu ustawy jest także rzecz, gdy jest ona udostępniana w ramach usługi. Wskazuje się tutaj przykład udostępniania dzieciom rzeczy znajdujących się w tzw. pokoju zabaw, gdy rodzice w tym czasie korzystają z usług, robią zakupy.

Zgodnie z art. 5 ustawy, produkt niebezpieczny to taki, który nie spełnia wymogów wskazanych w art. 4 ustawy. W art. 4 zostało wskazane zaś, że produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub w innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć, warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także - w zależności od rodzaju produktu - sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego.

Przy ocenie bezpieczeństwa produktu uwzględnia się:

1) cechy produktu, w tym jego skład, opakowanie, instrukcję montażu i uruchomienia, a także - biorąc pod uwagę rodzaj produktu - instrukcję instalacji i konserwacji;

2) oddziaływanie na inne produkty, jeżeli można w sposób uzasadniony przewidzieć, że będzie używany łącznie z innymi produktami;

3) wygląd produktu, jego oznakowanie, ostrzeżenia i instrukcje dotyczące jego użytkowania i postępowania z produktem zużytym oraz wszelkie inne udostępniane konsumentowi wskazówki lub informacje dotyczące produktu;

4) kategorie konsumentów narażonych na niebezpieczeństwo w związku z używaniem produktu, w szczególności dzieci i osoby starsze.

Tytułem przykładu należy wskazać, że w rejestrze produktów niebezpiecznych (uwzględniając powyższe wymogi) zamieszczono5:

a) toporek z tego powodu, iż stwierdzono nietrwałe mocowanie elementów kilofów, spowodowane zbyt luźnym osadzeniem obucha na trzonku,

b) żel pod prysznic - z tego powodu, iż produkt stwarzał zagrożenie ze względu na to, że jest imitacją i może być omyłkowo uznany za produkt spożywczy,

c) sofa - produkt stwarzał zagrożenie ze względu na brak podparcia odcinka poduchy skrajnej, co mogło powodować samoistne złożenie się mebla przy wchodzeniu, schodzeniu lub siadaniu na jego skraju,

d) podpałka do grilla - produkt stwarzał zagrożenie ze względu na nieprawidłowo zamocowany dozownik oraz zaniżoną temperaturę zapłonu podpałek. Badania laboratoryjne wykazały, iż temperatura zapłonu wynosiła poniżej 25şC. Zgodnie z opinią Szkoły Głównej Pożarniczej w Warszawie, wszystkie podpałki do grilla, których temperatura zapłonu wynosi poniżej 55şC, są zaliczane do materiałów niebezpiecznych pożarowo,

e) płyn do spryskiwaczy (-25şC) - płyn stwarzał zagrożenie dla życia i zdrowia konsumentów z uwagi na niezgodność rzeczywistej temperatury krystalizacji z temperaturą deklarowaną przez producenta na opakowaniach jednostkowych. Użycie przez konsumenta płynu o temperaturze krystalizacji wyższej od deklarowanej mogło spowodować w okresie zimowym zamarznięcie płynu w zbiorniczku i niemożność jego użycia lub zamarznięcie płynu na szybie po jej spryskaniu, co stwarzało zagrożenie wypadkiem na skutek braku widoczności.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

JSLegal Jankowki & Stroiński

Adwokacka Spółka Partnerska

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »