| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Jak założyć firmę > Opodatkowanie > Opodatkowanie działalności gospodarczej

Opodatkowanie działalności gospodarczej

Każdy przedsiębiorca wie, że jego największym problemem są podatki, które musi zapłacić na rzecz państwa. Nie każdy jednak wie, jak poradzić sobie z tym problemem w taki sposób, by jak najwięcej zaoszczędzić i jednocześnie nie narażać się na zarzuty ze strony fiskusa.

Nasza rada

• Jeżeli jeden z małżonków wybrał opodatkowanie na zasadach podatku liniowego, wówczas nie mogą oni skorzystać z prawa do wspólnego rozliczenia z fiskusem.

• Osoba samotnie wychowująca dziecko nie może skorzystać z ulgi podatkowej, jeżeli ona sama lub jej dziecko wybrało opodatkowanie na zasadach podatku liniowego.

Dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej lub działów specjalnych produkcji rolnej opodatkowanych na zasadach podatku liniowego nie łączy się z dochodami opodatkowanymi na innych zasadach.

Podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych stanowi dochód podatnika osiągnięty w danym roku podatkowym rozumianym jako rok kalendarzowy. Przez dochód należy rozumieć przychód pomniejszony o koszty jego uzyskania. Sposób ustalania dochodu, w tym zwolnienia przedmiotowe od podatku, oraz sytuacje, w których określone wydatki nie mogą być uznane za podatkowe koszty uzyskania przychodu, są wyraźnie wymienione w ustawie. Podatnicy podatku od towarów i usług, którzy wraz z wynagrodzeniem za towar lub usługę otrzymują od odbiorcy także naliczoną wcześniej kwotę tego podatku, nie muszą się jednak obawiać. W takim przypadku kwota podatku VAT nie jest uznawana za przychód i nie powiększa podstawy opodatkowania. Od podstawy opodatkowania powinno się w pierwszej kolejności odliczyć kwotę składek, które uiszczono w danym roku podatkowym na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe podatnika oraz osób z nim współpracujących. Po wyliczeniu kwoty podatku należy odjąć od niej kwotę zapłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne. Podatnicy dokonujący rozliczeń na zasadach podatku liniowego nie są uprawnieni do korzystania z tzw. kwoty wolnej od podatku, która w 2007 r. wynosi 572 zł 54 gr.

Składki na ubezpieczenie społeczne nie mogą zostać odliczone od podstawy opodatkowania, jeżeli podatnik wcześniej:

• zaliczył je w koszt uzyskania przychodu,

• odliczył je od dochodu opodatkowanego na zasadach ogólnych właściwych dla rozliczenia podatku według progresywnych stawek podatkowych,

• odliczył je od przychodu na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym.

Przedsiębiorcy, którzy nie skorzystali z możliwości rozliczenia się z fiskusem na zasadach podatku liniowego, powinni rozliczyć się według zasad ogólnych. Podstawę opodatkowania w takim przypadku stanowi dochód osiągnięty w danym roku podatkowym pomniejszony o:

• składki na ubezpieczenie społeczne zapłacone w roku podatkowym bezpośrednio na własne ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe podatnika oraz osób z nim współpracujących,

• dokonane w roku podatkowym zwroty nienależnie pobranych świadczeń, które uprzednio zwiększyły dochód podlegający opodatkowaniu, w kwotach uwzględniających pobrany podatek dochodowy,

• wydatki na cele rehabilitacyjne oraz wydatki związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych, poniesione w roku podatkowym przez podatnika będącego osobą niepełnosprawną lub podatnika, na którego utrzymaniu są osoby niepełnosprawne,

• wydatki ponoszone przez podatnika z tytułu użytkowania sieci Internet w lokalu (budynku) będącym miejscem zamieszkania podatnika w wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 760 zł,

• darowizny na cele kultu religijnego, krwiodawstwa realizowanego przez honorowych dawców krwi, na rzecz organizacji pożytku publicznego, których wysokość nie przekracza łącznie 6% dochodu,

• wydatki poniesione przez podatnika na nabycie nowych technologii w wysokości nie większej niż 50% kwoty wydatków poniesionych przez podatnika na nabycie nowej technologii.

Uiszczanie podatku należnego przez przedsiębiorców niekorzystających z rozliczeń na zasadach podatku liniowego powinno nastąpić z uwzględnieniem stawek podatkowych, których wysokość jest różna w zależności od wysokości dochodu osiągniętego w danym roku podatkowym. Stawki podatkowe obowiązujące w 2007 r. to:


Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Obliczony w ten sposób podatek w pierwszej kolejności ulega obniżeniu o kwotę składek na ubezpieczenie zdrowotne opłaconych w roku podatkowym bezpośrednio przez podatnika, przy czym kwota zmniejszająca podatek z tej przyczyny nie może przekroczyć 7,75% podstawy wymiaru składki. Podatnicy osiągający dochody z działalności gospodarczej są obowiązani bez wezwania wpłacać w ciągu roku podatkowego miesięczne zaliczki na podatek dochodowy. Zaliczki na podatek dochodowy za miesiące od stycznia do listopada danego roku podatkowego powinny być płatne do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu kalendarzowym, za który są należne. Natomiast zaliczka grudniowa powinna być uiszczona w terminie złożenia rocznego zeznania podatkowego, czyli do 30 kwietnia następnego roku podatkowego.

Obowiązek wpłacenia zaliczki powstaje począwszy od miesiąca, w którym dochody przedsiębiorcy przekroczyły kwotę powodującą powstanie obowiązku zapłaty podatku. W celu ustalenia kwot zaliczek przedsiębiorcy powinni prowadzić rzetelną i kompletną dokumentację w postaci książki przychodów i rozchodów bądź też pełnych ksiąg rachunkowych. Jeżeli dany przedsiębiorca nie prowadzi na koniec miesiąca remanentu towarów, surowców i materiałów pomocniczych, to dochodem z działalności gospodarczej stanowiącym podstawę obliczenia zaliczki u podatników prowadzących podatkowe księgi przychodów i rozchodów jest różnica pomiędzy wynikającym z tych ksiąg przychodem i kosztami jego uzyskania. Rachunkowość przedsiębiorcy powinna być prowadzona metodą narastającą, to znaczy w taki sposób, który uwzględnia w danym miesiącu stan wyników także za poprzednie miesiące roku podatkowego. Ma to duże znaczenie dla podatników, którzy nie zdecydowali się na wybór rozliczenia na zasadzie podatku liniowego, a także w sytuacji, gdy np. w jednym miesiącu przedsiębiorca poniesie stratę, ale w następnym miesiącu osiągnie zysk. W takiej sytuacji w miesiącu, w którym podatnik nie osiągnął zysku, nie będzie on zobowiązany do zapłaty zaliczki, natomiast w miesiącu, w którym suma zysków przekroczy sumę strat będzie on zobowiązany do uiszczenia zaliczki na podatek w odniesieniu do dodatniej różnicy.

PRZYKŁA

W marcu przedsiębiorca poniósł stratę w wysokości 10 000 zł natomiast w kwietniu osiągnął zysk w wysokości 15 000 zł. W takim przypadku zaliczka na podatek dochodowy za miesiąc kwiecień powinna być liczona od 5000 zł (przy uwzględnieniu kosztów i odliczeń).

W tym kontekście niebagatelne znaczenie mają reguły dotyczące ustalania daty powstania przychodu oraz kosztu jego uzyskania. Ogólną zasadą jest to, że datą powstania przychodu z działalności gospodarczej jest dzień wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi lub częściowego wykonania usługi, nie później jednak niż dzień wystawienia faktury albo uregulowania należności. Jak z tego wynika, uzyskanie przez przedsiębiorcę wynagrodzenia za towar lub usługę nie jest wcale bezwzględnym warunkiem powstania przychodu. Jednakże jeżeli kontrahent uiści przedsiębiorcy wynagrodzenie jeszcze przed wykonaniem usługi lub wydania towaru, wówczas przychód po stronie tego przedsiębiorcy powstanie odpowiednio wcześniej. Uzyskania wynagrodzenia nie należy jednak mylić z uiszczeniem przez kontrahenta zaliczki na poczet tego wynagrodzenia. Zaliczka nie stanowi bowiem przychodu.

PRZYKŁAD

31 maja klient przedsiębiorcy dokonał wyboru towaru z katalogu i uiścił zaliczkę na poczet ceny w wysokości 200 zł. 12 czerwca doszło do sprzedaży towaru za cenę 5000 zł + VAT w wysokości 1100 zł (według podstawowej stawki 22%). Ze względu na to, że umowa zawierana była w sklepie, a towar znajdował się w magazynie, przedsiębiorca zobowiązał się dostarczyć towar w ciągu trzech dni, co następnie uczynił. 15 czerwca towar został dostarczony, a klient uzupełnił kwotę ceny o 5900 zł. W takim przypadku przychód w wysokości 5000 zł powstał u przedsiębiorcy w dniu 12 czerwca.

Kaucja uiszczona na zabezpieczenie np. roszczeń o odszkodowanie za zniszczenie wynajętego magazynu nie stanowi przychodu wynajmującego przedsiębiorcy w dniu jej uiszczenia. W przypadku usług świadczonych przez długi czas i rozliczanych etapowo, po upływie pewnych okresów rozliczeniowych, za datę powstania przychodu uznaje się ostatni dzień okresu rozliczeniowego określonego w umowie lub na wystawionej fakturze, nie rzadziej niż raz w roku. Zasada ta dotyczy również dostaw energii elektrycznej, cieplnej, oraz gazu przewodowego.

PRZYKŁAD

Przedsiębiorca dzierżawi nieruchomość innemu przedsiębiorcy. Zgodnie z umową, czynsz dzierżawny płatny jest raz na trzy miesiące. Przychód wydzierżawiającego powstaje w dniu ustalonym między stronami jako dzień płatności nawet wówczas, gdyby dzierżawca pozostawał w zwłoce. W sytuacji gdyby strony umowy ustaliły, że dzierżawa zawarta jest na okres trzech lat a dzierżawca zobowiązany będzie do zapłaty czynszu w kwocie 30 000 zł dopiero w chwili jej ustania, to zgodnie z ustawą podatkową, przychód w kwocie 10 000 zł (1/3 czynszu) powstanie już z upływem pierwszego roku dzierżawy.

Kosztem uzyskania przychodu są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia przychodów, z wyjątkiem kosztów wyraźnie wymienionych w ustawie. Kosztem uzyskania przychodów będą zatem nie tylko np. koszty zakupu towaru u hurtownika, ale także wydatki poniesione na remont sklepu lub magazynu, w którym składowane są te towary. Za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów w przypadku osób osiągających przychody z działalności gospodarczej uważa się dzień wystawienia faktury, rachunku lub innego dowodu stanowiącego podstawę do zaksięgowania kosztu. Zasadą jest rozliczanie kosztów bezpośrednich w roku, w którym zostaną osiągnięte związane z nimi przychody, natomiast kosztów pośrednich w roku poniesienia tych kosztów. Jednakże ta część kosztów uzyskania przychodów bezpośrednio związanych z uzyskaniem przychodów w danym roku podatkowym, która poniesiona została po zakończeniu tego roku podatkowego, może zostać potrącona z odpowiadającymi im przychodami minionego roku podatkowego, o ile do ich poniesienia doszło nie później niż w dniu sporządzenia sprawozdania finansowego, jednak nie później niż:

• do upływu określonego terminu na złożenie sprawozdania bądź złożenia zeznania rocznego,

• do upływu określonego terminu na złożenie zeznania, w przypadkach gdy podatnik nie ma obowiązku składania sprawozdań finansowych.

Podatek dochodowy od osób prawnych

Przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód podatników podlegających temu podatkowi osiągnięty w danym roku podatkowym bez względu na rodzaj źródeł przychodów, z jakich dochód ten został osiągnięty. Dochód związany z działalnością gospodarczą danej jednostki stanowi przychód wynikający z prowadzenia przez nią działalności gospodarczej pomniejszony o koszty ich uzyskania. Jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, mamy do czynienia ze stratą, która pomniejsza dochód uzyskany w następnych latach podatkowych. Zarówno definicja dochodu, jak też kosztów uzyskania przychodów jest bardzo podobna w obu podatkach dochodowych.

Także w przypadku podatku dochodowego od osób prawnych podatnicy zobowiązani są do uiszczania zaliczek na podatek dochodowy w wysokości różnicy pomiędzy podatkiem należnym od dochodu osiągniętego od początku roku podatkowego, a sumą zaliczek należnych za poprzednie miesiące. Także i w tym przypadku zaliczki za miesiące od stycznia do listopada danego roku podatkowego podatnik uiszcza w terminie do 20. dnia każdego miesiąca za miesiąc poprzedni. Inaczej jednak niż w przypadku podatku dochodowego od osób prawnych zaliczka za ostatni miesiąc jest uiszczana w wysokości zaliczki za miesiąc poprzedni do 20. dnia ostatniego miesiąca roku podatkowego. Ostateczne rozliczenie podatku następuje natomiast w terminie złożenia zeznania rocznego. Co do zasady, podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym zeznanie według ustalonego wzoru, o wysokości osiągniętego dochodu lub poniesionej straty w roku podatkowym do końca trzeciego miesiąca roku następnego i w tym terminie wpłacić podatek należny albo różnicę między podatkiem należnym od dochodu wykazanego w zeznaniu a sumą należnych zaliczek za okres od początku roku. Podatnicy obowiązani do sporządzenia sprawozdania finansowego przekazują do urzędu skarbowego sprawozdanie wraz z opinią i raportem podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych, w terminie dziesięciu dni od daty zatwierdzenia rocznego sprawozdania finansowego, a spółki także odpis uchwały zgromadzenia zatwierdzającej sprawozdanie finansowe.

Charakterystyczną cechą konstrukcji podatku dochodowego od osób prawnych jest pewne odstępstwo od kalendarzowego określania długości roku podatkowego. Podatnik może bowiem odmiennie ustalić okres dwunastu miesięcy kalendarzowych, które dla danego podmiotu stanowić będą rok podatkowy. Warunkiem jest stosowny zapis w statucie, umowie spółki albo w innym dokumencie regulującym ustrój danego podatnika oraz zawiadomienie właściwego naczelnika urzędu skarbowego.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Jakub Starowicz

Radca prawny

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »