| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Temat Dnia > Urlopy przymusowe

Urlopy przymusowe

Pracodawca w określonych przypadkach może polecić pracownikowi wykorzystanie urlopu wypoczynkowego bez uzgodnienia terminu.

W okresie wypowiedzenia umowy o pracę pracodawca ma prawo do udzielenia pracownikowi urlopu. Decyzja o udzieleniu urlopu w okresie wypowiedzenia umowy o pracę została pozostawiona uznaniu pracodawcy, bez konieczności porozumienia czy uzgodnienia jej z pracownikiem. Obowiązkiem pracownika jest zaś wykorzystanie przysługującego mu urlopu w okresie wypowiedzenia, jeśli pracodawca udzieli mu w tym czasie urlopu. Jeżeli pracodawca zdecyduje o udzieleniu pracownikowi urlopu w okresie wypowiedzenia, to jego wymiar nie może przekraczać urlopu w wymiarze proporcjonalnym, który przysługuje pracownikowi do dnia ustania stosunku pracy. Pracodawca może też w okresie wypowiedzenia udzielić pracownikowi urlopu zaległego.

Przykład

Pracownikowi z 7-letnim stażem pracy pracodawca wręczył wypowiedzenie umowy o pracę, którego bieg rozpoczął się 1 czerwca. Pracodawca zobowiązał pracownika do wykorzystania w okresie 3-miesięcznego wypowiedzenia urlopu wypoczynkowego. Należy zaznaczyć, że pracownik ten ma urlop zaległy za 2008 r. w wymiarze 8 dni, a wymiar przysługującego mu urlopu wypoczynkowego wynosi 26 dni.

W opisanej sytuacji pracownik ma obowiązek wykorzystania w okresie wypowiedzenia 8 dni urlopu zaległego oraz 18 dni urlopu, obliczonego proporcjonalnie do okresu zatrudnienia u tego pracodawcy (8/12 x 26 dni = 18 dni, gdyż umowa zostanie rozwiązana z końcem sierpnia). W sumie pracownik ma do wykorzystania 26 dni urlopu.

Możliwe jest również podjęcie przez pracodawcę decyzji o nieskorzystaniu z powyższego uprawnienia i wypłacenie pracownikowi ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy po rozwiązaniu umowy o pracę.

Wyżej wymieniony przepis stanowi wyjątek od zasady, że udzielenie urlopu następuje w terminie uzgodnionym z pracownikiem. W okresie wypowiedzenia może dojść do sytuacji, w której pracownik zostanie zobowiązany do wykorzystania urlopu, niezależnie od tego czy, w okresie tym urlop był przewidziany w planie urlopów lub wcześniej uzgodniony. Udzielenie urlopu w okresie wypowiedzenia jest w tym przypadku jednostronną czynnością, do której dokonania jest upoważniony pracodawca.

Udzielenie urlopu pracownikowi w okresie wypowiedzenia nie dotyczy przypadków, gdy do rozwiązania umowy o pracę dochodzi w innym trybie, np. na mocy porozumienia stron. Kodeks pracy wyraźnie mówi o uprawnieniu pracodawcy do udzielenia „przymusowego” urlopu tylko w okresie wypowiedzenia. Przy rozwiązaniu za porozumieniem stron nie ma okresu wypowiedzenia. Pracodawca nie może więc, w okresie poprzedzającym ustalony w porozumieniu termin rozwiązania umowy, nakazać pracownikowi wykorzystania urlopu. Taki sposób postępowania pracodawcy jest niezgodny z prawem.

Podobnie w przypadku wypowiedzenia umowy o pracę pracodawca nie może udzielić pracownikowi „przymusowego” urlopu w okresie po złożeniu oświadczenia woli o wypowiedzeniu, ale przed rozpoczęciem biegu okresu wypowiedzenia.

Skorzystanie przez pracodawcę z możliwości udzielenia pracownikowi urlopu wypoczynkowego w okresie wypowiedzenia nie powinno kolidować z innymi uprawnieniami pracownika, takimi jak prawo do płatnego zwolnienia na poszukiwanie pracy czy do 2 dni na opiekę nad dzieckiem w wieku do 14 lat. W przypadku niewykorzystania przez pracownika części urlopu z powodu czasowej niezdolności do pracy wskutek choroby pracodawca będzie zobowiązany zrealizować niewykorzystany urlop w postaci ekwiwalentu pieniężnego.

Katarzyna Piecyk

specjalista ds. prawa pracy

Podstawa prawna:

• art. 81,152, 161,163, 164, 165, 1671-1673, 168, 174 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (DzU z 1998 r. nr 21, poz. 94 ze zm.),

• wyroki Sądu Najwyższego:

- z 5 grudnia 2000 r. (I PKN 121/00, OSNP 2002/15/353),

- z 2 września 2003 r. (I PK 403/02, OSNP 2004/18/310),

- z 24 stycznia 2006 r. (I PK 124/05, OSNP 2006/23-24/354),

• wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 15 października 1996 r. (III AUa 34/96, OSA 1997/10/35).

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Kancelaria Perfecta

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »