| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Działalność gospodarcza > Jak chronić know - how firmy

Jak chronić know - how firmy

Tajemnica przedsiębiorstwa, od niemal 20 lat zdefiniowana w polskim prawodawstwie, jest wciąż skomplikowanym zagadnieniem dla tych, dla których powinna być chlebem powszednim – dla przedsiębiorców. Świadczy o tym orzecznictwo sądowe, wskazują rozmowy z prawnikami, ekspertami, kołami biznesu.


Sąd Najwyższy wyrokiem z 25 stycznia 2007 roku uznał, iż ustanie stosunku pracy z byłym pracownikiem nie oznacza, iż może on ujawniać informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa lub czynić z nich dowolny użytek, sprzeczny z interesem byłego pracodawcy. Po rozwiązaniu stosunku pracy byli pracownicy zobowiązani są do zachowania poufności posiadanych informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa. Pracodawca może dochodzić odszkodowania za złamanie tego zakazu. Decyzję taką podejmuje indywidualnie i w taki sam sposób określa wysokość odszkodowania, jakie chciałby uzyskać. Fakt, iż mógł odstąpić od dochodzenia odszkodowania od niektórych pracowników, nie wpływa na samą zasadę oraz rozmiar odpowiedzialności odszkodowawczej tych pracowników, w stosunku do których pracodawca wystąpił z roszczeniem o odszkodowanie.


Tajemnica przedsiębiorstwa jest chroniona z mocy ustawy przez cały okres zatrudnienia oraz w ciągu trzech lat od jego ustania, chyba że umowa stanowi inaczej lub ustał stan tajemnicy. Natomiast wiedza, doświadczenia i umiejętności zdobyte przez pracownika podczas zatrudnienia nie korzystają z ustawowej ochrony na rzecz przedsiębiorstwa, chociaż - ze względu na zasadę swobody umów - należy dopuścić możliwość zawarcia przez strony (pracodawcę i pracownika) porozumienia zawierającego klauzulę ograniczającą posługiwanie się tą wiedzą w celach konkurencyjnych po ustaniu zatrudnienia. Granica między wiadomościami objętymi pojęciem „tajemnicy przedsiębiorstwa” a pojęciem powszechnej, aczkolwiek specjalistycznej wiedzy, niewątpliwie jest nieostra. Z tego też względu to przedsiębiorcę obciąża obowiązek wykazania w toku postępowania sądowego, że informacje wykorzystywane przez pozwanego stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, a nie składnik powszechnej, aczkolwiek specjalistycznej wiedzy. Przywołać tu można wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5.09.2001 r., z którego wynika, że art. 11 ustawy wyklucza objęcie tajemnicą informacji, które osoba zainteresowana może uzyskać w zwykłej i dozwolonej drodze.


Stanowisko takie wyartykułował Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 26 stycznia 2005 r. (II PK 193/04). Pracodawca i pracownik mogą zawrzeć umowę o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy, zgodnie z którą ten ostatni zobowiązuje się nie prowadzić działalności konkurencyjnej wobec pracodawcy, ani też nie świadczyć pracy na podstawie stosunku pracy lub na innej podstawie na rzecz podmiotu prowadzącego taką działalność. W przypadku klauzuli konkurencyjnej, pracodawca może wystąpić z ofertą jej zawarcia tylko wobec pracownika mającego dostęp do szczególnie ważnych informacji, których ujawnienie mogłoby narazić zakład pracy na szkodę. Te szczególnie ważne informacje to tajemnice, wiadomości poufne, które w przypadku pracodawcy będącego przedsiębiorcą mogą pokrywać się lub krzyżować z pojęciem „tajemnicy przedsiębiorstwa”. Aby taka umowa była skuteczna powinna mieć formę pisemną pod rygorem nieważności, precyzyjnie określony czas trwania zakazu konkurencji oraz uszczegółowioną treść. Wymaga się ponadto zamieszczenia w niej zobowiązania pracodawcy do wypłacenia pracownikowi przez czas trwania ograniczenia, odszkodowania w wysokości określonej w przepisach.


Należy tutaj wyraźnie dokonać rozróżnienia między regulacjami dotyczącymi ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa, objętej ustawą o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji a klauzulą konkurencyjną wynikającą z art. 1012 Kodeksu Pracy. Odpowiedzialność z tytułu naruszenia klauzuli konkurencyjnej wynika z zawartej między stronami pisemnej umowy, podczas gdy odpowiedzialność z tytułu popełnienia czynu nieuczciwej konkurencji, polegającego na rozpowszechnianiu, przekazywaniu czy wykorzystaniu cudzych informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa, wynika z samej ustawy, bez potrzeby zawierania dodatkowych umów w tym zakresie. Okresu obowiązywania klauzuli konkurencyjnej ustawodawca nie określił, wymagając jedynie, aby strony zawarły taką umowę jako terminową. Odpowiedzialność z tytułu popełnienia czynu określonego w art. 11 ustawy powstaje - co do zasady - w razie jego dokonania w okresie trzech lat od daty ustania umowy o pracę.

Dr Marek Ciecierski

Profesjonalny Wywiad Gospodarczy Skarbiec Sp. z o.o.

 

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Hay Group Polska

firma doradcza

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »