| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Działalność gospodarcza > Ochrona wierzyciela przed niewypłacalnością dłużnika

Ochrona wierzyciela przed niewypłacalnością dłużnika

Do instrumentów prawa cywilnego, które mają zmniejszyć ryzyko niewypłacalności dłużnika poprzez szczególną ochronę wierzytelności, należy skarga pauliańska. Jest uprawnieniem wierzyciela do zakwestionowania skuteczności krzywdzącej go czynności dłużnika z osobą trzecią. W konsekwencji wierzyciel może żądać, by taka czynność prawna została uznana w stosunku do niego za bezskuteczną i by mógł dochodzić tego, co skutkiem takiej czynności wyszło z majątku dłużnika lub do niego nie weszło.


Osoba trzecia, która uzyskała korzyść majątkową wskutek czynności prawnej dokonanej z dłużnikiem, może zgodnie z przepisem art. 533 k.c. zwolnić się od zadośćuczynienia roszczeniu wierzyciela poprzez jego zaspokojenie albo wskazanie majątku dłużnika wystarczającego do zaspokojenia roszczenia wierzyciela.


Termin, w którym wierzyciel może skutecznie żądać uznania czynności prawnej dłużnika za bezskuteczną w stosunku do niego, wynosi pięć lat od daty dokonania czynności. Nie ma znaczenia, kiedy wierzyciel dowiedział się o dokonaniu czynności czy też o jej krzywdzącym charakterze. Termin pięcioletni należy liczyć od dnia dokonania czynności, czyli od dnia, w którym czynność ta doszła do skutku. Także termin, w którym osoba trzecia otrzymała korzyść majątkową, nie ma żadnego znaczenia dla oceny, kiedy została dokonana czynność prawna. Istnieje możliwość, iż osoba trzecia, wykonując zobowiązanie na rzecz dłużnika, otrzyma korzyść majątkową później, niż dokonana zostanie czynność prawna krzywdząca wierzycieli.


Pięcioletni termin przewidziany w art. 535 k.c. jest tzw. terminem zawitym. Niedopuszczalne jest jego przywrócenie, jak również jego przerwanie. Po upływie pięciu lat od daty dokonania krzywdzącej czynności prawnej przez dłużnika wierzyciel traci uprawnienie do żądania uznania czynności prawnej za bezskuteczną w stosunku do niego.


PRZYKŁAD:

OCHRONA WIERZYCIELA SPÓŁKI KOMANDYTOWEJ

Przedsiębiorca X jest wierzycielem spółki komandytowej. Spółka ta znajduje się w bardzo złej sytuacji finansowej. W konsekwencji komplementariusz spółki wyzbywa się składników swego majątku na rzecz innych osób (członków rodziny). Czy w takiej sytuacji można zastosować przepisy kodeksu cywilnego o ochronie wierzyciela przed niewypłacalnością dłużnika?

Tak

Zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego każdy komplementariusz odpowiada za zobowiązania spółki komandytowej bez ograniczenia całym swoim majątkiem. Komplementariusz uzyskuje zatem z mocy prawa status prawny dłużnika wobec wierzyciela spółki ze wszystkimi konsekwencjami wynikającymi z tego stanu rzeczy. W myśl art. 527 k.c., gdy wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową, każdy z wierzycieli może żądać uznania tej czynności za bezskuteczną w stosunku do niego, jeżeli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub - przy zachowaniu należytej staranności - mogła się dowiedzieć. Uznanie za bezskuteczną czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli następuje w drodze powództwa lub zarzutu przeciwko osobie trzeciej, która wskutek tej czynności uzyskała korzyść majątkową. Komplementariusz spółki komandytowej jest zaś wobec wierzyciela tej spółki dłużnikiem.


PRZYKŁAD:

POKRZYWDZENIE WIERZYCIELA

Jeżeli dłużnik otrzymał w zamian za spełnienie swojego świadczenia odpowiedni ekwiwalent od kontrahenta, lecz zużył go w całości albo w części, można mówić o sytuacji, w której nastąpiło pokrzywdzenie wierzycieli.


PRZYKŁAD:

NIEWYPŁACALNOŚĆ DŁUŻNIKA

Dowodem istnienia niewypłacalności dłużnika może być wskazanie, że wszczęta w celu wyegzekwowania należnego wierzycielowi świadczenia pieniężnego egzekucja okazała się nieskuteczna. Jako środek dowodowy może w takiej sytuacji służyć np. postanowienie o umorzeniu egzekucji na podstawie art. 824 par. 1 pkt k.p.c.

Łukasz Sobiech

lukasz.sobiech@infor.pl

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Joanna Komandzik-Szałagan

Prawnik

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »