Brak refundacji składek można zaskarżyć do sądu

Tysiące rencistów, którzy prowadzą własne firmy, oraz pracodawcy zatrudniający niepełnosprawnych wciąż czekają na zwrot opłaconych do ZUS składek. Dotychczas Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych zrefundował je jedynie 3 tys. spośród 15 tys. niepełnosprawnych przedsiębiorców. Niektórzy czekają na zwrot składek za styczeń (opłaconych w lutym), choć zgodnie z przepisami fundusz ma siedem dni na przelanie kwoty refundacji od momentu złożenia wniosku o taką wypłatę.

- W trakcie prac nad przepisami dotyczącymi refundacji zapowiadaliśmy, że taki system pomocy może spowodować kłopoty finansowe, a nawet upadłość wielu firm, bo często nie stać ich na opłacenie składek i czekanie miesiącami na zwrot - mówi Jan Zając, prezes Polskiej Organizacji Pracodawców Osób Niepełnosprawnych.

Osoby czekające na refundację nie są jednak bezbronne. Mogą podjąć działania, które przyspieszą zwrot opłaconych składek.

- Po pierwsze, mogą wysłać do PFRON pisemne wezwanie o wypłatę takiej pomocy - mówi Andrzej Mikulski, radca prawny z Kancelarii Mikulski i Wspólnicy.

Jako podstawę prawną takiego pisma powinni przedstawić art. 25c ust. 5 ustawy z 17 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. nr 123, poz. 776 z późn. zm.). Zgodnie z nim, fundusz jest zobowiązany do przekazania na rachunek bankowy wnioskodawcy kwoty refundacji składek na ubezpieczenia społeczne w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania takiego wniosku.

Po drugie, powinni złożyć równocześnie skargę na działanie PFRON do Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej, które jest instytucją nadrzędną wobec funduszu. Pisma takie (wraz ze wskazaniem błędów, jakie popełnia PFRON w procesie refundacji składek) przyjmuje wchodzące w skład resortu pracy Biuro Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych.

W każdym czasie pracodawcy i osoby niepełnosprawne czekające więcej niż siedem dni na refundację mogą złożyć skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność PFRON. Wojewódzki sąd administracyjny uwzględniając skargę, zobowiąże organ do wypłaty zwrotu opłaconych składek. Nie może natomiast wykonać takiej czynności w imieniu funduszu.

- Niestety, tego typu sprawy trwają długo, a wyroki nie zawsze umożliwiają zmuszenie organu do dokonania określonej czynności - mówi Andrzej Mikulski.

W razie niewykonania takiego wyroku osoba ubiegająca się o refundację musi bowiem najpierw pisemnie wezwać fundusz do załatwienia sprawy, a następnie złożyć skargę do sądu o wymierzenie PFRON grzywny. Osobie, która poniosła szkodę wskutek niewykonania orzeczenia sądu, służy roszczenie o odszkodowanie na zasadach przewidzianych w prawie cywilnym.

Zdaniem prawników najskuteczniejszym sposobem przyspieszenia wypłaty refundacji jest jednoczesne wezwanie PFRON do jej wypłaty, złożenie skargi na działanie funduszu do Ministerstwa Pracy i do sądu administracyjnego na jego bezczynność.

JAK UPOMNIEĆ SIĘ O SKŁADKI

Osoba ubezpieczona, która nie otrzymała w terminie refundacji składek ZUS, może:

• wezwać PFRON do wypłaty kwoty refundacji,

• złożyć skargę na postępowanie PFRON do Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej,

• złożyć skargę do sądu administracyjnego na bezczynność organu administracji.

Łukasz Guza

lukasz.guza@infor.pl