Kategorie

Czujniki w samochodzie - jak wpływają na pracę silnika?

Krzysztof Bednarz
Czujnik temperatury powietrza i ciśnienia w kolektorze ssącym, przepływomierz, czujniki położenia oraz zamknięcia przepustnicy – to zaledwie kilka czujników, które mają wpływ na pracę silnika.  Fot. Fotolia
Czujnik temperatury powietrza i ciśnienia w kolektorze ssącym, przepływomierz, czujniki położenia oraz zamknięcia przepustnicy – to zaledwie kilka czujników, które mają wpływ na pracę silnika. Fot. Fotolia
Czujnik temperatury powietrza i ciśnienia w kolektorze ssącym, przepływomierz, czujniki położenia oraz zamknięcia przepustnicy – to zaledwie kilka czujników, które mają wpływ na pracę silnika. W obecnych konstrukcjach od ich wskazań zależy jego poprawna praca. Jakie czujniki spotkamy w samochodzie i za co one odpowiadają?

Czujniki kontrolujące pracę coraz większej ilości układów w samochodzie mają bezpośredni wpływ na parametry spalania mieszanki w cylindrze. Od ich wskazań zależy czas otwarcia wtryskiwaczy kąta przesunięcia zapłonu oraz ewentualnej zmiany faz rozrządu. Priorytetowe wskazania pochodzą z czujników położenia wału korbowego oraz wałków rozrządu. Producenci stosują najczęściej jedno z dwóch rozwiązań, montując w silnikach czujnik Halla lub czujnik indukcyjny. Położenie wałka kontrolowane jest za pomocą kół impulsowych, które na swym obwodzie nie posiadają jednego „zęba” - w tym miejscu koła znajduje przerwa, która dla czujnika jest znakiem pełnego obrotu wału. Jeżeli czujnik nie podaje sygnału do jednostki sterującej (ECU), nie możliwe jest określenie położenia tłoków w poszczególnych cylindrach i silnik nie zostanie uruchomiony.

Zobacz też: Systemy Start&Stop: nowy wynalazek... z lat 80.

Sygnał czujników na wolnych obrotach

Oprócz danych pochodzących z wału korbowego oraz wałków rozrządu (jeżeli taki czujnik występuje), do płynnej pracy silnika niezbędne są parametry dotyczące powietrza dostarczanego do cylindrów. Pomiar ilości zasysanego powietrza odbywa się w kolektorze dolotowym za pomocą przepływomierza (m.in. czujnik dokonujący pomiaru masy przepływającego powietrza) lub czujnika ciśnienia (MAP Sensor). Sterownik na podstawie dodatkowych informacji o temperaturze zasysanego powietrza oraz temperaturze cieczy chłodzącej silnika, reguluje czas otwarcia wtryskiwaczy, co ma przełożenie na ilość paliwa w mieszance paliwowo-powietrznej. Przykładowo, gdy temperatura powietrza i cieczy chłodzącej jest niska – mieszanka jest wzbogacana, aby silnik poprzez wyższe obroty szybciej osiągnął właściwą temperaturę pracy. Zwiększenie obrotów może być również podyktowane za sprawą sygnału z czujnika z układu wspomagania, w momencie gdy na postoju kręcimy kołem kierownicy.

Znaki, mandaty i punkty karne 2014 (PDF)

Następnym czujnikiem dostarczającym sygnał do jednostki sterującej jest czujnik otwarcia przepustnicy. W samochodach z elektronicznie sterowanym pedałem przyśpieszenia możemy spodziewać się także czujnika informującym o położenia pedału. Dane z tych czujników powodują wzbogacenie mieszanki i ewentualne przesunięcie faz rozrządu, np. podczas przyśpieszania, w celu uzyskania wysokiej mocy. Nad bezpieczeństwem procesu spalania i ewentualną korektą parametrów czuwa piezoelektryczny czujnik spalania stukowego. Innym zabezpieczeniem przed uszkodzeniem silnika jest czujnik ciśnienia doładowania, który chroni go przed zbyt dużym ciśnieniem powietrza doprowadzanego do cylindra. Czyni to zmieniając charakterystykę turbiny o zmiennej geometrii łopatek.

Zobacz też: Elastyczność silnika: co to oznacza?

Czujniki w układzie wydechowym

Tu w zależności od modelu auta spodziewać możemy się minimum jednej sondy lambda (w modelach z katalizatorem), która mierząc ilość tlenu w spalinach analizuje parametry spalania. W przypadku nieprawidłowego składu spalin, mieszanka paliwowo-powietrzna zostanie również zubożona lub wzbogacona. Innym sensorem będzie termistorowy czujnik temperatury spalin, potencjometryczny czujnik kontrolujący otwarcie układu recyrkulacji spalin (EGR) oraz czujniki ciśnienia w układzie DPF (filtra cząstek stałych). Ostatni z wymienionych czujników kontroluje zapełnienie filtra cząstkami sadzy, ale również w pewnych przypadkach ma wpływ na pracę silnika. Za sprawą jego sygnału przekazywanego do jednostki sterującej, zwiększona zostanie dawka paliwa wtryskiwana do cylindrów. Jest to niezbędne do uzyskania wyższej temperatury spalin, potrzebnej do regeneracji filtra.

Czujniki poza silnikiem

Wcześniej wspomnieliśmy już o czujniku pedału przyśpieszenia, ale samochód może być wyposażony też w czujniki pedału hamulca i sprzęgła. Odegrają swoją rolę m.in. podczas pracy tempomatu i mają wpływ na odcięcie wtrysku paliwa do cylindrów, gdy użyjemy jednego z tych pedałów. W skrzyni biegów lub przy piaście samochodu zamontowany będzie też czujnik prędkości auta, z którego sygnał również jest jest uwzględniany przy obliczaniu prawidłowego czasu otwarcia wtryskiwaczy. Czasem przygasanie silnika po odjęciu nogi z pedału gazu może świadczyć o jego uszkodzeniu. Także czujniki związane z systemami bezpieczeństwa ingerują w pracę silnika. Czujnik prędkości kątowej koła (niezbędny do działania ABS, ESP, ASR, MSR), wykrywając zbyt dużą prędkość koła lub jego poślizg oprócz wpływu na zawory systemu ABS może poprzez jednostkę sterującą wymusić zmianę parametrów pracy w układzie zasilania.

Zobacz też: Jakie są objawy uszkodzonego czujnika otwarcia przepustnicy? Jak sprawdzić czy działa prawidłowo?

Liczba czujników w naszych samochodach jest stale zwiększana, a stare rozwiązania ustępują nowszym-dokładniejszym technologiom. Wszystko po to, by silniki osiągały jak najwyższą sprawność, a samochody wykazywały się wysokim wskaźnikiem ekologiczności i bezpieczeństwa. Niestety właściciel samochodu cieszy się z ich obecności tylko do momentu, w którym dowiaduje się, że jego samochód przestał jeździć właśnie za sprawą małego, ale za to drogiego czujnika.

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Moto
    1 sty 2000
    19 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Opel Vectra B: gdzie się podziały tamte pryw… auta?

    Opel Vactra B: w zeszłym roku minęło 25 lat od premiery tego modelu, w przyszłym minie 20 lat od zakończenia jego produkcji. Co warto wiedzieć o nim?

    Continental SportContact 7: sportowa nowość na rynku

    Continental SportContact 7 to opona przeznaczona do sportowych kompaktów, aut sportowych, supersportowych i tuningowanych.

    Branża transportowa... przeżywa renesans

    Branża transportowa jak i mechanicy przeżywają renesans. Usługi w tych dwóch sektorach są obecnie trudniej dostępne i przede wszystkim poszukiwane.

    Roczny koszt utrzymania samochodu? Policz go z... Yanosikiem

    Roczny koszt utrzymania samochodu – ile może wynosić? Yanosik postanowił odpowiedzieć na to pytanie i udostępnił właśnie nową funkcję w aplikacji.

    Ford Mondeo Mk4: Budżetowe auto Bonda

    Ford Mondeo MK4: jeździł nim James Bond, a Top Gear okrzyknął go samochodem roku 2007. W skrócie jest lepszy niż... Ferrari.

    Zakup uszkodzonego samochodu: 1/3 używek po szkodzie

    Zakup uszkodzonego samochodu? W 2019 roku 1/3 aut na rynku wtórnym miała odnotowaną szkodę. Obecnie odsetek ten zbliża się do połowy.

    Ford Kuga I 2.0 TDCI: Super Użytkowy Vóz

    Dobry SUV musi ładnie wyglądać, być przestronny i oferować poprawne osiągi połączone z niskim spalaniem. To wszystko oferuje Ford Kuga I.

    Toyota RAV4 Adventure: czarne akcenty i napęd 4x4 w standardzie

    Toyota RAV4 Adventure - japoński SUV doczekał się nowej wersji specjalnej. Auto wyróżniają czarne akcenty, srebrny dach i napęd AWD-i w standardzie.

    Zakaz wyprzedzania się dla ciężarówek. Czy to dobry pomysł?

    Zakaz wyprzedzania się dla ciężarówek - to nowy postulat kierowców. Tylko czy odebranie tej możliwości kierowcom TIR-ów to dobry pomysł?

    Toyota Avensis II: japoński dziadkowóz

    Stereotypowy emeryt wybiera Mercedesa. Właśnie. Stereotypowy. Starsi ludzie wbrew stereotypom równie chętnie sięgają po Toyotę.

    Czy trzeba zmieniać tablice rejestracyjne po zakupie auta 2022?

    Czy trzeba zmieniać tablice rejestracyjne po zakupie auta 2022? No i tu chyba mamy dobrą informację dla kierowców...

    Wtargnięcie pieszego na pasy: czyja wina?

    Wtargnięcie pieszego na pasy: czyja wina? To ważne pytanie w kontekście nowych przepisów, które obowiązują przed pasami od czerwca 2021 r.

    Wymiana jednej opony? Ubezpieczyciel musi zapłacić za dwie

    Wymiana jednej opony? To częsta propozycja w przypadku polis na ogumienie. Takie rozwiązanie nie ma sensu z punktu widzenia bezpieczeństwa.

    Renault Megane I: raz na wozie, raz pod wozem

    Renault Megane I generacji to samochód bez wątpienia udany, ale borykający się z kilkoma problemami. Starość tego samochodu bywa bardzo różna.

    Test: Audi S3 Limousine - 4,8 s. do setki w kompakcie!

    Test Audi S3 pokazał jedno. To wilk w owczej skórze. Bo choć nadwozie nie wygląda przesadnie agresywne. Układ napędowy już jest agresywny.

    Opel Astra F: używany hit po trzech dekadach na drogach

    Opel Astra F została zaprezentowana 30 lat temu. To od niej zaczął się sukces mierzony dziś 15 milionami sztuk. Co warto wiedzieć o używanym Oplu?

    Stacje ładowania: dogonimy Niemców dopiero po 2150 roku

    Stacje ładowania samochodów elektrycznych w Polsce nie powstają zbyt dynamicznie. A to prowadzi do wniosku, że Niemcy są o 130 lat do przodu.

    Półprzewodniki w samochodzie: ich brak to problemy produkcyjne

    Półprzewodniki w samochodzie: ich brak hamuje produkcję aut, a niska produkcja musi oznaczać niższy poziom sprzedaży. Co dalej?

    Auto dla studenta do 10 tys. zł. II część zestawienia

    Auto dla studenta do 10 tys. zł, bo choć budżet może wydawać się skromny, rynek wtórny daje ogromny wybór. Dziś pięć kolejnych propozycji.

    Cupra elektryczna? Wyłącznie elektryczna do 2030 roku!

    Cupra elektryczna? Tak, wszystko wskazuje na to, że piekło właśnie zamarzło. Rasowa, hiszpańska marka skupi się bowiem na e-napędach...

    Wyprzedzanie w tunelu. Co na to przepisy?

    Wyprzedzanie w tunelu: czy jest dozwolone, a jak tak to gdzie? Jak jest zabronione, to jaki grozi za nie mandat? Oto kompendium wiedzy.

    Auto dla studenta do 10 tys. zł. I część zestawienia

    Auto dla studenta do 10 tys. zł, bo choć budżet może wydawać się skromny, rynek wtórny daje ogromny wybór. Dziś pięć pierwszych propozycji.

    Czy nieopłacona polisa OC jest ważna?

    Czy nieopłacona polisa OC jest ważna? To zależy od tego czy kierowca nie wpłacił nawet złotówki tytułem OC, czy np. nie opłacił jednej z rat.

    Aplikacja Na Wypadek, czyli czy sprawca ma ważne OC?

    Aplikacja Na Wypadek została stworzona przez UFG. Pozwala sprawdzić czy w danym momencie auto sprawcy wypadku ma ważne OC.

    SERES w Polsce. Elektryczny SUV z Chin debiutuje

    SERES w Polsce, czyli nowa marka wkracza nad Wisłę z ofertą wysokiej jakości elektrycznych SUV-ów w atrakcyjnych cenach. Na początek SERES 3.