| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Jakie ma prawa i za co odpowiada małżonek przedsiębiorcy

Jakie ma prawa i za co odpowiada małżonek przedsiębiorcy

Małżonek przedsiębiorcy lub wspólnika spółki handlowej, nawet jeśli sam nie jest zaangażowany w prowadzenie interesów, to z jednej strony czerpie korzyści z dochodowej firmy, ale z drugiej odpowiada majątkiem wspólnym za długi. Są też czynności, na które nawet przedsiębiorca musi uzyskać zgodę męża lub żony.

Rozdzielność z woli wierzyciela
 
Od 20 stycznia 2008 r. wierzyciel jednego z małżonków może skierować do sądu wniosek o ustanowienie rozdzielności majątkowej (art. 52 par. 1a k.r.o.). W czasie trwania wspólności ustawowej nie może bowiem żądać zaspokojenia z udziału, jaki przypadłby dłużnikowi po podziale (art. 42 k.r.o.). Dzieje się tak dlatego, że wspólność majątkowa małżeńska nie jest wspólnością w częściach ułamkowych, lecz łączną, nazywaną też do niepodzielnej ręki. Dopiero więc po orzeczeniu rozdzielności wierzycielowi wolno prowadzić egzekucję z majątku, jaki przypadł dłużnikowi w wyniku podziału ustanowionego przez sąd.
Wierzyciel składając wniosek musi jednocześnie uprawdopodobnić, że zaspokojenie wierzytelności stwierdzonej tytułem wykonawczym wymaga podziału majątku wspólnego. Dlatego już wtedy powinien mieć prawomocne orzeczenie sądu przeciwko jednemu z małżonków.
W takich sytuacjach (kiedy rozdzielność majątkowa została ustanowiona na żądanie wierzyciela) małżonkowie mogą z czasem zawrzeć umowę majątkową małżeńską przywracającą między nimi wspólność. Wolno im to jednak zrobić dopiero po podzieleniu majątku wspólnego lub po uzyskaniu przez wierzyciela zabezpieczenia czy wreszcie w najprostszej sytuacji - po zaspokojeniu wierzytelności. W najgorszym razie mogą podpisać intercyzę po trzech latach od ustanowienia rozdzielności (art. 52 par. 3 k.r.o.).
PRZYKŁAD
ROZDZIELNOŚĆ MAJĄTKOWA I DZIEDZICZENIE
Pan Zetowski, przedsiębiorca, zginął w wypadku samochodowym. Dziedziczy po nim tylko żona. Państwo Zetowscy podpisali przed ślubem intercyzę mówiącą o rozdzielności majątkowej. Firma zmarłego zalegała z podatkami. Tymczasem spadkobiercy podatnika przejmują przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy (art. 97 par. 1 Ordynacji podatkowej). Niemniej do odpowiedzialności spadkobierców za zobowiązania podatkowe spadkodawcy stosuje się przepisy kodeksu cywilnego o przyjęciu i odrzuceniu spadku, a także o odpowiedzialności za długi spadkowe (art. 98 par. 1 o. p.). Dlatego pani Zetowska odrzuciła spadek (mieszkanie i tak należało do niej). Została więc wyłączona od dziedziczenia tak, jakby nie dożyła otwarcia spadku (art. 1020 k.c.), czyli uniknęła odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe spadkodawcy.
 
W razie upadłości
 
Z chwilą ogłoszenia upadłości jednego z małżonków jego wspólność majątkowa ustaje z mocy prawa. Majątek wspólny wchodzi do masy upadłości. W związku z tym podział majątku wspólnego zostaje wyłączony (art. 124 ust. 1 prawa upadłościowego i naprawczego). Domniemywa się bowiem, że majątek wspólny powstały w czasie prowadzenia przedsiębiorstwa przez jednego z małżonków (tego, który upadł) został nabyty ze środków pochodzących z dochodów przedsiębiorstwa (art. 124 ust. 4 p.u.n.). Poza tym - zgodnie z kodeksem rodzinnym i opiekuńczym - majątek wspólny małżonków służy m.in. do zaspokojenia wierzycieli również wtedy, kiedy dłużnikiem jest tylko mąż lub żona.
Prawo upadłościowe i naprawcze chroni wierzycieli także przed zniesieniem współwłasności, po którym miałoby nastąpić przeniesienie majątku przyszłego upadłego do majątku odrębnego jego małżonka. Zniesienie wspólności lub jej ograniczenie jest skuteczne w stosunku do masy upadłości tylko wówczas, gdy umowa została zawarta co najmniej dwa lata przed złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości (art. 126 p.u.n.).
 

Dobromiła Niedzielska-Jakubczyk

Gazeta Prawna Nr 225/2008 [Dodatek: Tygodnik Prawa Gospodarczego]
z dnia 2008-11-18
reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

DEWELOPERSKI.com

Blog o działalności deweloperskiej, kluczowych aspektach zarządzania i obrocie nieruchomościami

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »