| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Jak reprezentować spółkę, by nie popełnić przestępstwa

Jak reprezentować spółkę, by nie popełnić przestępstwa

Podczas prowadzenia spraw spółki i jej reprezentowania na zewnątrz może zdarzyć się, że członkowie zarządu i rady nadzorczej swoim działaniem wyrządzą szkodę samej spółce albo jej kontrahentom, wierzycielom i innym osobom trzecim. W takich przypadkach ponoszą oni odpowiedzialność cywilnoprawną za wyrządzone spółce szkody, mogą być też pozbawieni swojej funkcji. Osoby, które działały na szkodę spółki, ponoszą też odpowiedzialność karną. Grozi im nie tylko grzywna, kara ograniczenia i pozbawienia wolności, ale również zakaz zasiadania przez pięć lat w zarządzie, radzie nadzorczej, komisji rewizyjnej oraz pełnienia funkcji likwidatora w jakiejkolwiek spółce.

Spółki kapitałowe, tj. spółki akcyjne oraz spółki z o.o., reprezentuje zarząd. W przypadku zarządu wieloosobowego reprezentację spółki kapitałowej określa umowa spółki albo statut. Zasada, w której zarząd reprezentuje spółkę kapitałową, nie dotyczy czynności prawnych pomiędzy członkiem zarządu a spółką. W tej sytuacji spółka akcyjna reprezentowana jest przez radę nadzorczą lub pełnomocnika wyznaczonego uchwałą walnego zgromadzenia. Powyższe zasady dotyczą również spółki z o.o., z tym jednak zastrzeżeniem, że w spółce z o.o. obowiązek powoływania rady nadzorczej nie wynika z przepisów prawa, lecz jest regulowany na poziomie umowy spółki. Jeżeli rady nadzorczej nie ma lub tak postanowi zgromadzenie wspólników, spółkę z o.o. w czynnościach z członkiem zarządu reprezentować będzie pełnomocnik wyznaczonych uchwałą wspólników.
W zakresie reprezentacji spółki kapitałowej w odniesieniu do czynności dokonywanych z członkiem zarządu należy również wskazać konieczność uzyskania zgody odpowiednio walnego zgromadzenia lub zgromadzenia wspólników na zawarcie z członkiem zarządu umowy kredytu, pożyczki, poręczenia lub innej podobnej umowy. Brak powyższej zgody skutkuje nieważnością takich umów. Zawarcie wskazanych powyżej umów przez członka zarządu spółki dominującej ze spółką zależną wymaga zgody rady nadzorczej spółki zależnej. Jeżeli spółka zależna nie ma rady nadzorczej, jest wymagana zgoda zgromadzenia wspólników albo walnego zgromadzenia spółki dominującej.
Zarząd może udzielić innym osobom upoważnienia do reprezentowania spółki w określonym zakresie. Możliwe jest obok udzielenia pełnomocnictw - i to zarówno ogólnych, rodzajowych jak i szczegółowych, udzielenie prokury. Prokura jest pełnomocnictwem udzielonym przez przedsiębiorcę podlegającego obowiązkowi wpisu do rejestru przedsiębiorców, które obejmuje umocowanie do czynności sądowych i pozasądowych, jakie są związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Powołanie prokurenta wymaga zgody wszystkich członków zarządu spółki kapitałowej. Prokura może być z kolei odwołana przez każdego z członków zarządu. Prokura nie upoważnia do zbycia przedsiębiorstwa, do dokonania czynności prawnej, na podstawie której następuje oddanie go do czasowego korzystania, oraz do zbywania i obciążania nieruchomości. Powyższe wymaga uzyskania pełnomocnictwa do poszczególnej czynności. Prokura może być samoistna lub łączna - w tym ostatnim wypadku do reprezentacji spółki konieczne jest współdziałanie co najmniej dwóch osób.
Kluczowym zagadnieniem związanym z reprezentacją spółki kapitałowej są kwestie działania zarządu wieloosobowego oraz reprezentacji związanej z udziałem prokurentów. W większości przypadków umowa spółki lub statut wymagają współdziałania określonych osób dla właściwej reprezentacji spółki. Dotyczy to w szczególności reprezentacji łącznej członków zarządu oraz współdziałania z prokurentem spółki. Braki w tym zakresie właściwej reprezentacji mogą być bardzo poważne dla spółki i obciążają osoby, które dokonały takich czynności niezgodnie z zakresem reprezentacji. Sytuacje zawierania przez spółkę umowy w sposób niezgodny z reprezentacją, np. przez jednego członka zarządu w przypadku obowiązku współdziałania dwóch członków, są dość częste. Skutki wadliwej reprezentacji są dalekosiężne. Odróżnić jednak należy sytuację wadliwej reprezentacji od czynności dokonanej co prawda przez osoby, lecz bez wymaganej zgody właściwych organów spółki. Jeżeli zatem do dokonania czynności prawnej ustawa wymaga uchwały wspólników albo walnego zgromadzenia bądź rady nadzorczej, czynność prawna dokonana bez takiej uchwały jest nieważna. Z kolei czynność dokonana bez zgody właściwego organu spółki, wymaganej wyłącznie przez umowę spółki albo statut, jest ważna, jednakże nie wyklucza to odpowiedzialności członków zarządu wobec spółki z tytułu naruszenia umowy spółki albo statutu.

KAROL KUCH
radca prawny w Kancelarii Prawnej Grynhoff Woźny Maliński
reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Häfele Polska

Producent okuć meblowych i budowlanych, a także elektronicznych systemów kontroli dostępu

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »