| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Moto > Moto porady > Eksploatacja > Napęd i skrzynia biegów > Napęd 4x4 - jakie rozwiązania oferują producenci?

Napęd 4x4 - jakie rozwiązania oferują producenci?

Napęd samochodu na cztery koła zapewniał w samochodach wojskowych zwiększone możliwości przejazdu w trudnym terenie. Jednak wykorzystuje się go nie tylko w najcięższych warunkach leśnych, lecz także na gładkiej torowej nawierzchni. Jakie typy napędów 4x4 istnieją na rynku?

Wśród nazw, z którymi mamy do czynienia przy budowie napędu 4x4 odnajdziemy m.in. centralny mechanizm różnicowy, reduktor, skrzynkę rozdzielczą, sprzęgła o zwiększonej lepkości (wiskotyczne, Haldex), czy mechanizm Torsen. Producenci natomiast używają przyjętych przez siebie nazw marketingowych takich jak AWD, Q4, SH 4x4, All Mode 4x4, Quattro, 4motion i wiele innych. Pod nazwami kryją się systemy, które różnią się zarówno specyfiką działania, jak i zastosowaniem poszczególnych elementów układu. Poniżej przedstawimy charakterystykę działania napędów na cztery koła.

Jak działa napęd 4x4 z centralnym mechanizmem różnicowania?

Stały napęd 4x4 w terenie

Jazda w ekstremalnie trudnym terenie wymaga stałego napędu na cztery koła. Napęd przekazywany jest na osie poprzez skrzynkę rozdzielczą. Jednym z wałów moment jest przekazywany na tylną oś. Napęd na przednią oś przekazywany jest za pomocą przekładni łańcuchowej kierującej moment na drugi wałek zlokalizowany niejako obok. Jeżeli pomiędzy osiami nie ma mechanizmu różnicowego, taki układ 4x4 nadaje się jedynie do jazdy w terenie o luźnej nawierzchni (konstrukcje budowane na potrzeby sportów off-roadowych). Na skutek różnej prędkości kół podczas jazdy na zakręcie, jedno z nich musi mieć możliwość lekkiego uślizgu, aby nie powodować naprężeń. Poruszając się takim pojazdem po asfalcie, z racji dużej przyczepności opon, koło nie ma możliwości uślizgu. Naprężenia powstające w układzie mogą przyczynić się do zniszczenia napędu. Dlatego w przypadku samochodów o stałym napędzie na 4 koła znajdziemy centralny mechanizm różnicowy. Jednak w sytuacji, gdy jedno z kół będzie miało zerową przyczepność, zostanie do niego przekazany cały moment i w efekcie samochód nie ruszy miejsca. Stąd inną cechą terenowych samochodów o stałym napędzie 4x4 jest możliwość zablokowania centralnego mechanizmu różnicowego. Takie rozwiązanie znajdziemy np. w dobrze znanej wśród off-roadowców Ładzie Nivie. Wadą takiego typu stałego napędu 4x4 jest jednak wysokie spalanie paliwa podczas codziennej jazdy. Samochody przygotowane do ekstremalnie terenowych warunków posiadają także blokady mechanizmów osi przedniej i tylnej.

Technika jazdy samochodem z napędem na przód, na tył oraz 4x4

Przednia oś dołączana ręcznie

Innym rozwiązaniem opracowanym dla samochodów terenowych jest napęd 4x4, który może pracować w różnych trybach. Najbardziej podstawowa wersja daje możliwość jazdy w konfiguracji 4x4 i 4x2. W momencie, kiedy jedziemy po nawierzchni o dużej przyczepności pozostawiamy włączony jedynie napęd na tylną oś. Kiedy poruszamy się po śniegu lub w warunkach terenowych, za pomocą dźwigni lub przełącznika dołączamy przedni napęd. Jako, że samochód nie posiada międzyosiowego mechanizmu różnicowego, jazda po asfalcie może doprowadzić do uszkodzeń, o czym pisaliśmy już wcześniej. W niektórych samochodach terenowych niezbędne będzie także włączenie sprzęgiełek blokujących koła z osią w piastach. Aby zwiększyć zdolność jazdy w terenie, zarówno w przypadku dołączanych, jak i stałych napędów 4x4, auto może być wyposażone w reduktor. Jest on często zabudowany w skrzyni rozdzielczej, a jego zadaniem jest redukcja obrotów wałów napędowych. Włączając reduktor (dźwignią w kabinie kierowcy) samochód będzie uzyskiwał niższą prędkość, ale posiadał większy moment obrotowy niezbędny do poruszania auta w terenie. Dołączany napęd 4x4 znajdziemy m.in. w Nissanie Patrolu, czy Terrano, Suzuki Vitarze, Jeepie Cheeroke, Wranglerze, Land Roverze Defender, Mercedesie G starszych generacji.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

reklama

POLECANE

Nasze recenzje

Ostatnio na forum

Prawne ciekawostki

Eksperci portalu infor.pl

Krzysztof Kudlicki

Adwokat - specjalista z zakresu prawa karnego

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »