Co to jest klaster
Klaster tworzyć może grupa przedsiębiorstw, ale także organizacji czy uczelni, w celu wspólnego pozyskiwania funduszy, nowych technologii i promocji. Najsłynniejszym jest kalifornijska Dolina Krzemowa, która skupia ponad sześć tysięcy firm i zatrudnia milion osób. W Polsce działa około setki klastrów lub jeszcze nieformalnych, zawiązujących się ich zalążków w co najmniej kilkunastu różnych branżach. Większość z nich została wpisana w strategie rozwoju województw, miast, powiatów, część dostała dofinansowanie z funduszy UE. Profesor Bogusław Plawgo z Uniwersytetu w Białymstoku, ekspert od klasteringu, jest zdania, że prawdziwym klastrem w Polsce jest podkarpacka Dolina Lotnicza. W regionie działają firmy z tej branży, ośrodki naukowo-badawcze i szkolenia pilotów.
Wspólne działania
Cztery województwa obejmuje zasięgiem klaster Medycyna Polska Południowy-Wschód, w którym uczestniczą 24 podmioty: producenci aparatury medycznej, uzdrowiska, firma informatyczna, agencja PR i firma doradcza. W Łodzi powstaje klaster medialny, jego inicjatorem jest uczelnia filmowa. Projekt został wpisany w strategię województwa oraz miasta. W Wielkopolsce powstał klaster teleinformatyczny, chemiczny i meblowy. W Tarnowie klaster przemysłowy Plastikowa Dolina, który wśród akcjonariuszy ma m.in. lokalne gminy i tarnowskie Azoty. W Olsztynie działa zaś klaster 12 regionalnych browarów, które chcą wspólnie walczyć z konkurencją międzynarodowych koncernów piwnych. W klastrze oprócz browarów są m.in. producenci surowców, butelek, a także firma informatyczna.
Co dwie głowy to nie jedna
Białostocki klaster działa w formie stowarzyszenia. Firmy, które go tworzą, łącznie zatrudniają ponad tysiąc osób. Są wśród nich przede wszystkim producenci, ale także np. sklep internetowy. Nowi partnerzy są na etapie przygotowań do współpracy, m.in. przy szkoleniu pracowników, imporcie materiałów, promocji wyrobów oraz projektowaniu nowych produktów.
- Wiadomo, że firmy będą ze sobą konkurowały, ale są pewne elementy, przestrzenie, w których można współpracować. Np. w dziedzinie promocji, wdrażania nowych technologii, stwarzania wspólnej infrastruktury niezbędnej firmom, kształcenia kadr - mówi Bogusław Plawgo.
20 tys. osób pracuje w firmach, które tworzą największy w Polsce klaster Dolina Lotnicza
SZERSZA PERSPEKTYWA - RYNEK
Najbardziej znanym przykładem klastra jest Krzemowa Dolina w Stanach Zjednoczonych, w której działa ponad 6 tysięcy firm zajmujących się technologiami mikroelektronicznymi i komputerowymi. Pracuje w nich około miliona ludzi. W Wielkiej Brytanii znanym klastrem jest technopolia Cambridge, która powstała dzięki firmom zakładanym przez pracowników naukowych uniwersytetu. W Szwecji działa Telecom City, we Francji Plastikowa Dolina w Ovonnax a w Niemczech, w Lipsku, miasteczko medialne.
LECH PILARSKI
gp@infor.pl