RADA
Mogą Państwo za zgodą pracowników udzielić im urlopu bezpłatnego na czas wykonywania pracy u innego pracodawcy. Innym rozwiązaniem jest świadczenie na rzecz kontrahenta usług z wykorzystaniem pracy własnych pracowników.
UZASADNIENIE
Do udzielenia urlopu bezpłatnego w celu wykonywania pracy na rzecz innego pracodawcy konieczne jest:
• zawarcie porozumienia między Państwa firmą a kontrahentem,
• wyrażenie zgody na piśmie przez Państwa pracowników na urlop bezpłatny w tym okresie (art. 1741 Kodeksu pracy).
W okresie wykonywania pracy na rzecz innego pracodawcy (kontrahent) stosunek pracy z Państwa firmą ulegnie zawieszeniu z jednym zastrzeżeniem. Mianowicie, okres takiego urlopu bezpłatnego wlicza się do okresu pracy u Państwa, od którego zależą uprawnienia pracownicze w Państwa firmie (np. wymiar urlopu wypoczynkowego). Okres urlopu bezpłatnego w Państwa zakładzie jest jednocześnie okresem pracy u nowego pracodawcy. Oznacza to m.in., że za okres pracy u nowego pracodawcy pracodawca ten jest zobowiązany udzielić Państwa pracownikowi urlopu wypoczynkowego na ogólnych zasadach.
PRZYKŁAD
Pracownik rozpoczął pracę u nowego pracodawcy w okresie urlopu bezpłatnego w jego dotychczasowym miejscu pracy. Wykonywał tam pracę przez cały 2008 r. Urlopu wypoczynkowego za 2008 r. jest zobowiązany udzielić temu pracownikowi wyłącznie nowy pracodawca (ewentualnie musi wypłacić ekwiwalent pieniężny, jeżeli do końca okresu zatrudnienia pracownik nie wykorzystał urlopu w naturze). Nie dotyczy to zaległego urlopu wypoczynkowego sprzed 2008 r. u dotychczasowego pracodawcy (obowiązki w tym zakresie obciążają wyłącznie pierwszego pracodawcę).
Bezpłatny urlop jest udzielany na czas wykonywania pracy u nowego pracodawcy i po upływie tego okresu Państwa pracownik jest zobowiązany do powrotu do pracy w Państwa firmie, a Państwo muszą dopuścić pracownika do pracy na dotychczasowych warunkach.
Wzór porozumienia wprowadzającego urlop bezpłatny na czas pracy u innego pracodawcy
Kliknij aby zobaczyć ilustrację.
Kliknij aby zobaczyć ilustrację.
Takie rozwiązanie nie jest jedynym, które mogą Państwo zastosować. W praktyce może bowiem okazać się, że Państwa pracownicy bądź Państwo nie będą zainteresowani rozwiązaniem, w którym Państwa pracownicy stają się pracownikami innego pracodawcy.
Powinni Państwo wówczas rozważyć również możliwość świadczenia na rzecz kontrahenta usług, które będą wykonywane przez Państwa pracowników. W takim rozwiązaniu zawarliby Państwo z kontrahentem umowę o świadczenie usług, które to usługi byłyby wykonywane przez Państwa pracowników. Wynagrodzenie Państwa firmy powinno być skalkulowane jako ogólny koszt zatrudnienia pracowników wykonujących te usługi powiększony o stosowną marżę. Przy tym rozwiązaniu należy jednak liczyć się z ryzykiem żądania ustalenia istnienia stosunku pracy między Państwa pracownikiem a kontrahentem.
Ryzyko uznania, że doszło do zawarcia umów o pracę między Państwa pracownikami a kontrahentem występuje, gdy spełnione są łącznie następujące warunki:
• Państwa pracownicy będą zobowiązani świadczyć pracę osobiście na rzecz kontrahenta,
• praca będzie wykonywana pod kierownictwem kontrahenta,
• praca będzie wykonywana w miejscu i czasie wyznaczonym przez kontrahenta.
Takie ryzyko zależy również od rodzaju pracy wykonywanej przez Państwa pracowników.
PRZYKŁAD
Czterech pracowników firmy A ma w firmie B wykonywać pracę przy taśmie produkcyjnej na tych samych zasadach i warunkach podporządkowania jak pracownicy firmy B. Dodatkowo zespół projektantów firmy A ma za zadanie wykonać kompleksowy projekt instalacji dla firmy B. W takim przypadku ryzyko zarzutu, że istnieje stosunek pracy między pracownikami firmy A a firmy B będzie większy w przypadku pracowników pracujących przy taśmie. Natomiast jest mało prawdopodobny w przypadku pracowników wykonujących projekt instalacji.
Rozpatrując problem wykonywania przez pracowników pracy dla innego pracodawcy Sąd Najwyższy w wyroku z 5 listopada 1999 r. (I PKN 337/99, OSNP 2001/6/186) uznał, że „wykonywanie pracy w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę, znajdującym się w zakładzie pracy innego podmiotu i pod jego kierownictwem, nie powoduje nawiązania stosunku pracy z tym podmiotem. (...) Pracodawca może także polecić pracownikowi wykonywanie pracy w wyznaczonym miejscu, jeżeli nie narusza to przepisów prawa pracy oraz postanowień umowy o pracę”.
Biorąc zatem pod uwagę linię orzecznictwa Sądu Najwyższego oraz jednorazowy i krótki okres, gdy planują Państwo „przekazać” pracowników do innej firmy, ryzyko ustalenia, iż między Państwa pracownikami a tym podmiotem doszło do zawarcia umowy o pracę, jest stosunkowo niewielkie. Ryzyko to może być również zmniejszone przez odpowiednie sformułowanie postanowień umowy, która będzie zawarta przez Państwa z kontrahentem.
• art. 22 § 1, art. 81, art. 1741 Kodeksu pracy.
Maurycy Organa
radca prawny