Czy pracodawca musi godzić się na dodatkowe nieformalne przerwy pracowników "na papierosa"

Marek Rotkiewicz
Prawnik specjalizujący się w prawie pracy. Autor i współautor około 60 książek z tego zakresu, w tym kilku komentarzy oraz autor ponad 4000 artykułów. Wykładowca na licznych szkoleniach (przeprowadzonych ponad 6000 godzin szkoleniowych).
rozwiń więcej
inforCMS
Kilkanaście z zatrudnionych w mojej firmie osób pali papierosy. Robią sobie częste przerwy na papierosa i tym samym pracują mniej niż pozostałe niepalące osoby, gdyż faktycznie w ciągu 8 godzin pracy przerwy te składają się łącznie nawet na godzinę czasu. Czy mogę zabronić im wychodzenia w czasie pracy na papierosa, a tym samym robienia sobie dodatkowych przerw w pracy?

RADA

Pracownicy palący nie mogą sobie robić dodatkowych przerw „na papierosa” poza przerwami przysługującymi wszystkim zatrudnionym osobom. Takie zachowanie stanowi wykroczenie przeciwko dyscyplinie pracy i może być podstawą do nałożenia na pracownika kary porządkowej lub do wypowiedzenia umowy.

UZASADNIENIE

Palący pracownicy nie mają w związku ze swoim nałogiem jakichkolwiek dodatkowych uprawnień w porównaniu z niepalącymi osobami. Pracodawca jest zobowiązany na podstawie przepisów dotyczących bhp do zorganizowania w zakładzie pracy palarni, ale wychodzenie „na papierosa” poza ustalonymi przerwami (przerwa śniadaniowa, przerwy dla pracowników pracujących przy monitorach ekranowych, dodatkowe przerwy dla pracowników niepełnosprawnych itp.) jest łamaniem dyscypliny pracy.

Ponadto pracownicy niepalący mogą mieć słuszne pretensje, że w rzeczywistości są pokrzywdzeni, gdyż realnie dłużej wykonują pracę od osób palących.

W związku z tym, że wychodzenie „na papierosa” jest czasem nieprzepracowanym, który nie wynika np. z obiektywnej sytuacji niezapewnienia pracownikom pracy przez pracodawcę, czas takich samowolnych przerw jest czasem niepłatnym. Poza ewentualnymi sankcjami dyscyplinarnymi pracodawca może pozbawić te osoby prawa do wynagrodzenia za ten czas, gdyż wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną, zaś za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wówczas, gdy przepisy prawa pracy tak stanowią.

Pracodawca powinien uregulować przedstawiony problem chociażby w formie informacji przekazanej pracownikom, w której wskaże, że niedopuszczalne jest opuszczanie stanowiska pracy bez uzasadnienia poza czasem przerw przewidzianych prawem pracy lub wewnątrzzakładowymi przepisami, z zaznaczeniem, że dotyczy to również „przerw na papierosa”. Nie chodzi w tym przypadku o wprowadzenie całkowitego zakazu palenia, ale podkreślenie obowiązku przestrzegania przez pracowników dyscypliny pracy.

WAŻNE!

Palenie powinno odbywać się nie tylko w miejscach wyznaczonych, ale także w czasie nieprzeznaczonym na pracę.

Przepisy umożliwiają pracodawcy wprowadzenie - poza przerwami ustanowionymi w przepisach, które jednak z reguły są wliczane do czasu pracy - jednej przerwy w pracy niezaliczanej do czasu pracy w wymiarze nieprzekraczającym 60 minut, która jest przeznaczona na spożycie posiłku lub załatwienie spraw osobistych. Za czas tej przerwy pracownikom nie przysługuje żadne wynagrodzenie. Pracodawca może wprowadzić tylko jedną taką przerwę w danej dobie pracowniczej (pracodawca nie może więc np. wprowadzić 4 przerw po 15 minut). Może ona nie rozwiązać problemu robienia przerw na palenie, ale jej wprowadzenie zwiększy liczbę przerw w pracy, co będzie pewnym ułatwieniem dla pracowników palących papierosy. Przerwa ta może trwać maksymalnie 60 minut, więc może być ustalona także w wymiarze krótszym, np. 10 minut.

Pracodawca nie może jednostronnie narzucić pracownikom innych przerw niezaliczanych do czasu pracy i nieopłacanych.

• art. 80, art. 108 § 1, art. 128 § 1, art. 141 Kodeksu pracy,

• § 40-42 załącznika nr 3 do rozporządzenia z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (DzU z 2003 r. nr 169, poz. 1650 ze zm.).

Marek Rotkiewicz

specjalista ds. zatrudnienia

Moja firma
Dostawa jedzenia w majówkę nie musi być tylko do domu
26 kwi 2024

Majówka w tym roku, przy dobrej organizacji urlopu, może mieć aż 9 dni. Część Polaków decyduje się na taki długi wyjazd, sporo planuje wziąć dodatkowe wolne tylko 2 maja i też wyjechać, część będzie odpoczywać w domu. Będziemy jadać w restauracjach, gotować czy zamawiać jedzenie na wynos?

Jaki jest sekret sukcesu rodzinnych firm?
26 kwi 2024

Magazyn "Forbes" regularnie publikuje listę 100 najbogatszych Polaków. W pierwszej dziesiątce tegorocznego zestawienia jest kilku przedsiębiorców działających w firmach rodzinnych. Jaka jest ich recepta na sukces? 

Skuteczne kierowanie rozproszonym zespołem w branży medycznej
26 kwi 2024

Zarządzanie zespołem w branży medycznej to zadanie, które wymaga nie tylko specjalistycznej wiedzy, ale też głębokiego zrozumienia dynamiki interpersonalnej i psychologii pracy. Jako przedsiębiorca i założyciel BetaMed S.A., zawsze stawiałam przede wszystkim na rozwój kompetencji kierowniczych, które bezpośrednio przekładały się na jakość opieki nad pacjentami i atmosferę panującą w zespole.

GUS: Wzrósł indeks kosztów zatrudnienia. Czy wzrost kosztów pracy może być barierą w prowadzeniu działalności gospodarczej?
25 kwi 2024

GUS podał, że w IV kwartale 2023 r. indeks kosztów zatrudnienia wzrósł o 1,9 proc. kdk i 12,8 proc. rdr. Mimo to zmniejszył się udział firm sygnalizujących, że wzrost kosztów pracy lub presji płacowej może być w najbliższym półroczu barierą w prowadzeniu działalności gospodarczej.

Biznesowy sukces na rynku zdrowia? Sprawdź, jak się wyróżnić
25 kwi 2024

W Polsce obserwujemy rosnącą liczbę firm, które specjalizują się w usługach związanych ze zdrowiem, urodą i branżą wellness. Właściciele starają się wyjść naprzeciw oczekiwaniom klientów i jednocześnie wyróżnić na rynku. Jak z sukcesami prowadzić biznes w branży medycznej? Jest kilka sposobów. 

Wakacje składkowe. Dla kogo i jak z nich skorzystać?
24 kwi 2024

Sejmowe komisje gospodarki i polityki społecznej wprowadziły poprawki redakcyjne i doprecyzowujące do projektu ustawy. Projekt ten ma na celu umożliwić przedsiębiorcom tzw. "wakacje składkowe", czyli przerwę od płacenia składek ZUS.

Czego najbardziej boją się przedsiębiorcy prowadzący małe biznesy? [BADANIE]
23 kwi 2024

Czego najbardziej boją się małe firmy? Rosnących kosztów prowadzenia działalności i nierzetelnych kontrahentów. A czego najmniej? Najnowsze badanie UCE RESEARCH przynosi odpowiedzi. 

AI nie zabierze ci pracy, zrobi to człowiek, który potrafi z niej korzystać
23 kwi 2024

Jak to jest z tą sztuczną inteligencją? Zabierze pracę czy nie? Analitycy z firmy doradczej IDC twierdzą, że jednym z głównych powodów sięgania po AI przez firmy jest potrzeba zasypania deficytu na rynku pracy.

Niewypłacalność przedsiębiorstw. Od początku roku codziennie upada średnio 18 firm
23 kwi 2024

W pierwszym kwartale 2023 r. niewypłacalność ogłosiło 1635 firm. To o 31% więcej niż w tym okresie w ubiegłym roku i 35% wszystkich niewypłacalności ogłoszonych w 2023 r. Tak wynika z raportu przygotowanego przez ekonomistów z firmy Coface.  

Rosnące płace i spadająca inflacja nic nie zmieniają: klienci patrzą na ceny i kupują więcej gdy widzą okazję
22 kwi 2024

Trudne ostatnie miesiące i zmiany w nawykach konsumentów pozostają trudne do odwrócenia. W okresie wysokiej inflacji Polacy nauczyli się kupować wyszukując promocje i okazje cenowe. Teraz gdy inflacja spadła, a na dodatek rosną wynagrodzenia i klienci mogą sobie pozwolić na więcej, nawyk szukania niskich cen pozostał.

pokaż więcej
Proszę czekać...