Kategorie

Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art

Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Na karoserię Mazdy CX-30 można patrzeć godzinami. A czystość jej formy przenosi się do… wnętrza. Tylko czy japoński SUV może zostać określony mianem auta idealnego? To postanowiliśmy sprawdzić w czasie testu.

Jedno CX-30 trzeba bezapelacyjnie przyznać. Ten samochód wygląda… naprawdę świetnie! Jest typowym SUV-em, ale bez typowej dla SUV-ów toporności. Prezentuje się trochę jak Mazda 3 w wersji hatchback, w której styliści nieco wydłużyli dolną część nadwozia. W tej sylwetce niezwykle podoba mi się charakterystyczny dla Mazda zadarty nos, lampy przednie prawie w całości ukryte pod obrysem maski, pofalowana linia boczna oraz niezwykle minimalistyczny tył. Z tyłu idealne są też światła - te wyglądają jak oczy C-3PO z Gwiezdnych Wojen lub obiektyw kamery przemysłowej. Słowem kluczem w przypadku CX-30 jest stylistyczne wysmakowanie w stylu modern art.

Mazda CX-30 - minimalizm i elegancja

Karoserię Mazdy CX-30 można podziwiać, jednak prędzej lub później kierowca trafi do jej wnętrza. A tam… powraca minimalizm. Konsola tak naprawdę składa się z kierownicy, zegarów, ekranu multimedialnego i panelu sterownia klimatyzacją. Tylko tyle! Systemem pokładowym steruje się za pomocą czterech przycisków i pokrętła umieszczonego na tunelu centralnym. I rozwiązanie to jest całkiem funkcjonalne. Poza tym kierowca ma do dyspozycji serię ładnych, lakierowanych przycisków na kierownicy oraz oddzielne pokrętło pozwalające na sterowanie pracą radia.

Mazda CX-30 2.0 SKYACTIV-X AWD

Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art

Kuba Brzeziński

Ilość przestrzeni w kabinie jest wystarczająca. Cztery dorosłe osoby zajmą w tym aucie dość wygodną pozycję. Przeciętnie wypada jednak bagażnik. 430 litrów oferowanych przez Mazdę CX-30 wystarczy podczas codziennych wojaży, ale może się nie sprawdzić w czasie dalszych wyjazdów. Stylistyka? Japończycy wykorzystali technologię nakładania na siebie materiałów. Na czarną konsolę nałożony jest płat brązowej skóry. A jako że projektantom zależało też na elegancji, brąz i czerń zostały zestawione z jasnymi fotelami. To pozwoliło dość skutecznie przełamać ciemne barwy dominujące we wnętrzu SUV-a Mazdy.

Zobacz również: Test: Mazda CX-5 2.5 SkyActiv-G SkyPassion w pełnej krasie

Mazda CX-30 Enso - system Bose to must have!

Co mi się podczas jazdy Mazdą CX-30 Enso podobało szczególnie? Zegary były bardzo klasyczne, ale i ładne. Prędkościomierz choć oparty o ekran, miał standardowe podziałki i wskazówkę, a do tego był tak duży, że jego wskazania zobaczy nawet emeryt bez okularów. Poza tym w ramach zegarów pojawia się też np. ekonomizer pokazujący chwilowe spalanie, czy typowo mazdziarski wynalazek - pasek pokazujący zasięg na pozostałej ilości paliwa. Jednym z lepszych dodatków w CX-30 jest 12-głośnikowy system audio Bose. Jakość dźwięku jest więcej niż dobra - kierowca czuje się jak na prywatnym koncercie. Japończycy mogli jednak popracować nad skalą głośności - poszczególne stopnie mają zbyt mały skok.

W Mazdzie CX-30 mogą się podobać jeszcze trzy rzeczy. Pierwsza z nich dotyczy drobiazgu - a konkretnie dźwięku pracy kierunkowskazu. Ten jest delikatny i bardzo miły dla uszu. Poza tym kamera 360 stopni oferuje wysokiej jakości obraz, a materiały użyte do wykończenia kabiny pasażerskiej są miękkie i świetnie spasowane. Żaden z elementów nie trzeszczał podczas jazdy, co świetnie wróży na przyszłość. Poza tym pozycja za kierownicą jest naprawdę dobra, a kierownica choć trochę za duża jest idealnie twarda i świetnie leży w dłoniach.

Mazda CX-30 2.0 SKYACTIV-X AWD

Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art

Kuba Brzeziński

Test: Mazda CX-30 - co z tym ekranem?

Co z wadami? Ekran multimedialny w Mazdzie CX-30 jest ustawiony na szczycie konsoli. To dobre miejsce, bo znajduje się na wysokości wzroku kierowcy. Złe, bo ekran prawie cały czas w ciągu dnia podlega ekspozycji słonecznej. A to sprawia, że pokazywany przez niego obraz staje się mniej widoczny i słabo czytelny. Drugie zastrzeżenie dotyczy czujników deszczu i światła. Pierwszy ma problem z odczytywaniem drobnych opadów (i to pomimo regulacji), a drugi w razie pojawienia się opadów i odpalenia wycieraczek… nadal nie zmienia świateł z dziennych na mijania. Poza tym nieco specyficzny jest podłokietnik - trzeba go przesunąć, aby dało się go otworzyć.

Zobacz również: Silnik Skyactiv-X Mazda - w jaki sposób działa benzynowy diesel?

Japończycy twierdzą, że silnik Skyactiv-X zamontowany pod maską testowej Mazdy CX-30 jest rewolucyjny. Na czym polega jego innowacyjność? Głównie na tym, że choć to jednostka benzynowa, pracuje trochę jak… diesel. Najpierw spala mieszankę przy pomocy iskry, a później dopala ją dokładnie tak jak silniki wysokoprężne - tj. przy udziale wysokiego ciśnienia i temperatury. Czy tą rewolucyjność czuć w czasie jazdy? Zdecydowanie nie. Ale to akurat jest zaletą japońskiego SUV-a. Bo kierowca nie powinien musieć zastanawiać się nad ideą działania jednostki napędowej. On powinien wyłącznie cieszyć się jej pracą.

Mazda CX-30 2.0 SKYACTIV-X jest… oszczędna!

Czy zatem silnik Skyactiv-X może cieszyć kierowcę? To zależy. Niewątpliwą zaletą japońskiego benzyniaka jest oszczędność. W trasie jednostka spala jakieś 5,3 litra paliwa. W cyklu mieszanym wynik jest prawie o 2 litry wyższy i sięga niespełna 7 litrów. Tak, takie wyniki nie sprawiają, że CX-30 potrafi jeździć na kropelce. Z drugiej strony mamy do czynienia ze średniej wielkości SUV-em, który może ważyć nawet dwie tony! Tym samym "apetyt" jednostki napędowej nie wypada źle. Poza tym motor przy spokojnej jeździe pracuje prawie bezdźwięcznie. Co z wadami? Być może zabrzmi to dziwnie, ale silnikowi Skyactiv-X brakuje mocy. Tak, ma 180 koni mechanicznych, ale każdy z tych kucy jest dość ospały.

Mazda CX-30 2.0 SKYACTIV-X AWD

Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art

Kuba Brzeziński

Mazda CX-30 tak naprawdę staje się dynamiczna dopiero powyżej 3000 obr./min. A przez to ciężko oczekiwać od niej wyśrubowanych osiągów. Przyspieszenie do pierwszej setki trwa niespełna 9 sekund. Co mogłoby poprawić sytuację? Fajnie, gdyby Japończycy pomyśleli np. o wersji doładowanej. Turbosprężarka dałaby CX-30 tzw. uderzenie mocy wyczuwalne podczas przyspieszenia. Co z fabrycznym kompresorem? Pod maską zamontowany jest nie kompresor, a raczej kompresorek. Jego zadanie jest dość proste - delikatnie dodmuchuje powietrze do cylindra przed wysokoprężnym zapłonem mieszanki paliwowej.

Zobacz również: Test: Mazda 6 2.2 180 KM - Sky Dream

Mazda SKYACTIV-X - wolnossący silnik ze sportową skrzynią!

I choć Mazda CX-30 Skyactiv-X nie jest przesadnie sportowa, otrzymała… sportową skrzynię biegów. Gałka jest krótka, pracuje precyzyjnie i wygląda zupełnie jakby została wyciągnięta z modelu MX. Fajnie się nią obsługuje skrzynię biegów, ale mam do niej jeden zarzut. Tak, to uwaga w stylu off-topic, ale ten lewarek jest trochę zbyt mały i nie do końca pasuje do szerokiej oraz masywnej konsoli centralnej. Poza tym w jego miejscu dużo chętniej zobaczyłbym przekładnię automatyczną o 6 biegach oferowaną przez Mazdę.

Jeżeli chodzi o nastawy zawieszenia, mocno czuć że Mazda CX-30 jest kierunkowana na prowadzenie. Tu kluczem nie był komfort, a pewność zachowania się na drodze. Stąd dość sztywno pracujący układ kierowniczy oraz sprężyste zawieszenie. Kierowca podczas jazdy tym autem czuje się trochę tak, jakby prowadził sportowego hatchbacka, a nie średniej wielkości SUV-a. A na tym nie koniec sportowych konotacji. Bo już podczas pierwszego hamowania można np. zauważyć jak twardo pracuje pedał hamulca. Początkowo prowadzący odnosi wrażenie, że praktycznie wcale nie ma skoku.

Mazda CX-30 2.0 SKYACTIV-X AWD

Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art

Kuba Brzeziński

Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - podsumowanie:

Mazda CX-30 bez wątpienia nie jest sztampowa! To trochę błękitny ptak rynku motoryzacyjnego, który nie poszedł jednak w stronę szaleństwa, a specyficznego, japońskiego klimatu. Przy czym słowo specyficzny w tym przypadku nie powinno być nacechowane pejoratywnie. Szczególnie że Mazda idealnie sprawdzi się w rękach indywidualistów, którzy nie mogą odnaleźć się w nadmiernie uporządkowanym świecie samochodów niemieckich czy nie pasuje im francuska awangarda. Jakie są główne zalety tego SUV-a? Chodzi o przejrzystość formy, elegancką prostotę, dbałość o harmonijne ułożenie i dobór elementów. Podczas jazdy po prostu czuje się, że to auto jest… solidnie wykonane.

Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - dane techniczne:

  • Silnik: R4, wolnossący, benzynowy
  • Pojemność silnika: 1998 cm3
  • Maksymalna moc: 180 KM (przy 6000 obr./min.)
  • Maksymalny moment obrotowy: 224 Nm (przy 3000 obr./min.)
  • Prędkość maksymalna: 204 km/h
  • Przyspieszenie 0 - 100 km/h: 8,9 s.
  • Skrzynia biegów: manualna, 6 biegów
  • Zbiornik paliwa: 48 litrów
  • Zużycie paliwa na 100 km w teście (cykl mieszany): 6,9 litra
  • Zużycie paliwa na 100 km - dane producenta (cykl mieszany): 6,5 litra
  • Długość: 4395 mm
  • Szerokość: 1795 mm
  • Wysokość: 1540 mm
  • Rozstaw osi: 2655 mm
  • Pojemność bagażnika: 430/1406 litrów
  • Cena: od 101 900 złotych

Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - cena i wyposażenie:

  • Cena: 154 700 zł
  • 18-calowe felgi aluminiowe
  • tapicerka skórzana
  • system wykrywający znużenie kierowcy z kamerą
  • system rozpoznający znaki ograniczenia prędkości
  • adaptacyjny układ utrzymywania stałej prędkości
  • system monitorujący ruch poprzeczny przy cofaniu
  • system monitorujący ruch poprzeczny przed pojazdem
  • system kamer 360
  • klimatyzacja automatyczna
  • przednie reflektory diodowe
  • fotel kierowcy regulowany elektrycznie z pamięcią ustawień
  • podgrzewanie wycieraczek przedniej szyby
  • tylne światła diodowe
  • system automatycznego przełączania świateł drogowych na mijania
  • nawigacja satelitarna
  • wyświetlacz Head-up
  • zestaw głośnomówiący Bluetooth
  • przestrzenny system nagłośnieniowy Bose (12 głośników)

Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Test: Mazda CX-30 Enso 2.0 SKYACTIV-X AWD - SUV w stylu modern art
Kuba Brzeziński
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Moto
    1 sty 2000
    23 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Audi e-tron GT RS: Batman ma nowe auto. Przetestowałem je i ja!

    Audi e-tron GT RS wygląda jak samochód Batmana, jest szybki jak myśliwiec i lubi ciasne zakręty jak francuski pociąg TGV. Coś tu jednak nie pasuje.

    Kara za brak OC 2022 rok. Od stycznia nawet 6020 zł!

    Kara za brak OC 2022 rok, czyli od stycznia kierujący, który nie wykupi polisy zapłaci aż o 420 zł więcej. Skąd taka kwota? Winne rosnące wynagrodzenia.

    Stawki za odholowanie pojazdu w 2022 roku. Ile będą wynosić?

    Stawki za odholowanie pojazdu w 2022 roku po raz kolejny wzrosną. Ile będą wynosić? Za odholowanie auta osobowego zapłacimy... 588 zł!

    Kupowanie opon samochodowych: o czym pamiętać?

    Kupowanie opon samochodowych to zadanie odpowiedzialne. Ogumienie gwarantuje bowiem bezpieczeństwo. O czym pamiętać w czasie wyboru opon?

    Samochody z lat 80. O jakich legendach trzeba pamiętać?

    Samochody z lat 80., czyli dziś opowiemy o mieszance szaleństwa, motosportu, innowacji i... trwałości. Oto 10 aut, które na stałe zapisały się w historii.

    Fabryka Toyoty w Polsce: podwajają produkcję hybryd

    Fabryka Toyoty w Polsce podwaja produkcję napędów hybrydowych. Wynika to z dużego zapotrzebowania produkcyjnego modeli Yaris i Yaris Cross.

    Audi Q4 Sportback e-tron: stylowy, elektryczny i dostępny w Polsce

    Audi Q4 Sportback e-tron wygląda jak typowe Audi. Ma wkurzone spojrzenie i mocno sportową linię nadwozia. Jedno nie daje jednak spokoju. Ta cisza...

    Auto zastępcze na czas naprawy z AC

    Auto zastępcze na czas naprawy z AC: czy taka usługa jest rynkowym standardem? Jeżeli tak, to na czym konkretnie polega?

    Samochód zastępczy z OC sprawcy. Jakie są zasady?

    Samochód zastępczy z OC sprawcy należy się każdemu poszkodowanemu. Na jakiej zasadzie to działa? Zaraz o tym opowiemy.

    Filmowe gwiazdy za grosze. Top 5 moto-legend kina

    Samochody z filmów muszą być drogie? Zależy które wybierzesz. Dziś przygotowaliśmy listę pięciu modeli, które kosztują dziś mniej niż 30 tys. zł.

    Skierowanie na ponowny egzamin prawa jazdy. To możliwe?

    Skierowanie na ponowny egzamin prawa jazdy: kiedy otrzyma je kierowca? Gdy policjant uzna, że konieczne jest sprawdzenie kwalifikacji prowadzącego.

    Toyota Yaris Cross: hybrydowa i miejska. Co o niej wiadomo?

    Toyota Yaris Cross już w listopadzie zadebiutuje na polskim rynku. Już dziś marka zebrała blisko 1900 zamówień na to auto. Co o nim wiadomo?

    Jak Zafira z Zafirą, czyli porównanie generacji A i B

    Zafira A i B przypominają ojca i syna. Swoje odpracowali, następców się dorobili, więc czas posiedzieć i pogadać. Jak ojcu i synowi na emeryturze?

    Opel Vectra B: gdzie się podziały tamte pryw… auta?

    Opel Vactra B: w zeszłym roku minęło 25 lat od premiery tego modelu, w przyszłym minie 20 lat od zakończenia jego produkcji. Co warto wiedzieć o nim?

    Continental SportContact 7: sportowa nowość na rynku

    Continental SportContact 7 to opona przeznaczona do sportowych kompaktów, aut sportowych, supersportowych i tuningowanych.

    Branża transportowa... przeżywa renesans

    Branża transportowa jak i mechanicy przeżywają renesans. Usługi w tych dwóch sektorach są obecnie trudniej dostępne i przede wszystkim poszukiwane.

    Roczny koszt utrzymania samochodu? Policz go z... Yanosikiem

    Roczny koszt utrzymania samochodu – ile może wynosić? Yanosik postanowił odpowiedzieć na to pytanie i udostępnił właśnie nową funkcję w aplikacji.

    Ford Mondeo Mk4: Budżetowe auto Bonda

    Ford Mondeo MK4: jeździł nim James Bond, a Top Gear okrzyknął go samochodem roku 2007. W skrócie jest lepszy niż... Ferrari.

    Zakup uszkodzonego samochodu: 1/3 używek po szkodzie

    Zakup uszkodzonego samochodu? W 2019 roku 1/3 aut na rynku wtórnym miała odnotowaną szkodę. Obecnie odsetek ten zbliża się do połowy.

    Ford Kuga I 2.0 TDCI: Super Użytkowy Vóz

    Dobry SUV musi ładnie wyglądać, być przestronny i oferować poprawne osiągi połączone z niskim spalaniem. To wszystko oferuje Ford Kuga I.

    Toyota RAV4 Adventure: czarne akcenty i napęd 4x4 w standardzie

    Toyota RAV4 Adventure - japoński SUV doczekał się nowej wersji specjalnej. Auto wyróżniają czarne akcenty, srebrny dach i napęd AWD-i w standardzie.

    Zakaz wyprzedzania się dla ciężarówek. Czy to dobry pomysł?

    Zakaz wyprzedzania się dla ciężarówek - to nowy postulat kierowców. Tylko czy odebranie tej możliwości kierowcom TIR-ów to dobry pomysł?

    Toyota Avensis II: japoński dziadkowóz

    Stereotypowy emeryt wybiera Mercedesa. Właśnie. Stereotypowy. Starsi ludzie wbrew stereotypom równie chętnie sięgają po Toyotę.

    Czy trzeba zmieniać tablice rejestracyjne po zakupie auta 2022?

    Czy trzeba zmieniać tablice rejestracyjne po zakupie auta 2022? No i tu chyba mamy dobrą informację dla kierowców...

    Wtargnięcie pieszego na pasy: czyja wina?

    Wtargnięcie pieszego na pasy: czyja wina? To ważne pytanie w kontekście nowych przepisów, które obowiązują przed pasami od czerwca 2021 r.