Kategorie

Sprzęgła. Zasada pracy, rodzaje, sposoby sterowania

Jakubowski Ryszard
Sprzęgło musi zapewnić płynne łączenie i odłączanie wału korbowego od wałka sprzęgłowego w czasie ruszania pojazdu z miejsca i podczas zmiany biegów. Pełni więc w pewnym sensie rolę synchronizatora, dzięki któremu jest możliwe płynne zwiększanie lub zmniejszanie obrotów wałka sprzęgłowego skrzyni biegów od zera aż do prędkości wału korbowego silnika.

Zadaniem sprzęgła samochodowego jest przeniesienie obrotów wału korbowego silnika na wałek sprzęgłowy skrzyni biegów, z którego są one przenoszone dalej, poprzez system kół zębatych i mechanizm różnicowy na napędzane koła samochodu.

Sprzęgło musi zapewnić płynne łączenie i odłączanie wału korbowego od wałka sprzęgłowego w czasie ruszania pojazdu z miejsca i podczas zmiany biegów. Pełni więc w pewnym sensie rolę synchronizatora, dzięki któremu jest możliwe płynne zwiększanie lub zmniejszanie obrotów wałka sprzęgłowego skrzyni biegów od zera aż do prędkości wału korbowego silnika.

Reklama

We współczesnych samochodach są stosowane od wielu lat prawie wyłącznie sprzęgła suche, jedno- lub wielotarczowe. Popularne niegdyś sprzęgła mokre znajdują nadal zastosowanie w napędzie mniejszych motocykli, skuterów i motorowerów, głównie z uwagi na ich mniejszą od sprzęgieł suchych zdolność do przenoszenia dużych obciążeń.

Podstawowymi elementami sprzęgła samochodowego są tarcza i docisk. Tarcza sprzęgła jest tak zbudowana, aby mogła w niewielkim zakresie przesuwać się po zakończeniu wałka sprzęgłowego. Nie może ona jednak obracać się na nim swobodnie nawet w minimalnym zakresie dzięki zastosowaniu połączenia wieloklinowego.

Odwiedź nasz serwis Eksploatacja auta

Reklama

Tarcza sprzęgła jest dociskana z bardzo dużą siłą przy pomocy pierścienia dociskowego do specjalnie przygotowanej płaszczyzny koła zamachowego. Siła ta jest wywierana na pierścień dociskowy przez co najmniej kilka bardzo sztywnych sprężyn spiralnych lub przez jedną tarczową sprężynę centralną, zwaną popularnie z racji wyglądu „słoneczkiem”. Konstrukcja sprzęgła umożliwia ściskanie sprężyn przez kierowcę za pomocą prostego mechanizmu dźwigniowego, co pozwala na dowolne regulowanie siły, z jaką tarcza sprzęgłowa jest dociskana do koła zamachowego w pełnym zakresie, od zera do maksimum. Siła ta jest w zasadzie regulowana płynnie. Jedynie w przypadku sprężyny centralnej siła docisku od pewnej wielkości przyrasta bardzo szybko, nieliniowo. Dzięki temu skraca się okres poślizgu sprzęgła, konieczny dla płynnego wyrównania obrotów wału korbowego i wałka sprzęgłowego.

Sterowanie sprzęgłem, a ściślej - dociskiem sprzęgła przez kierowcę odbywa się najczęściej poprzez układ hydrauliczny, pod względem zasady działania identyczny jak jednoobwodowy układ hamulcowy. Jedynie w niektórych mniejszych i tańszych samochodach zamiast systemu, złożonego z pompy sprzęgłowej, przewodu i siłownika, stosuje się sterowanie sprzęgłem za pomocą stalowej linki.

Zobacz też: Sprzęgła elektromagnetyczne

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Moto
    1 sty 2000
    28 lip 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Najpopularniejsze rodzaje napędów [NOWE DANE]

    Stowarzyszenie ACEA opublikowało najświeższe dane na temat najpopularniejszych rodzajów napędów. Jakie samochody wybierają kierowcy w Polsce?

    Emisja CO2: samochody coraz bardziej eko! Hybrydy szczególnie

    Emisja CO2: samochody w zeszłym roku wyemitowały aż o 12 proc. mniej dwutlenku węgla. I co ciekawe, metodą do osiągnięcia celu okazały się hybrydy.

    Nowy DS 4 jest już w Polsce. Ile kosztuje francuska awangarda?

    Nowy DS 4 został oficjalnie pokazany w Polsce. Na razie nad Wisłę dotarły wyłącznie wersje pokazowe. Już dziś poznaliśmy jednak cennik auta.

    Likwidacja szkody z polis upadłych zakładów ubezpieczeń

    Likwidacja szkody z polis upadłych zakładów ubezpieczeń: Kto wypłaca pieniądze? Na czym polega? O czym pamiętać? O tym wszystkim opowiemy dziś.

    Czy UFG zawsze wykryje brak OC?

    Czy UFG zawsze wykryje brak OC? Odpowiedź brzmi... tak. Nie zawsze jednak od razu zorientuje się, że samochód nie miał obowiązkowej polisy.

    Brak OC: regres oznacza dla kierowcy... problemy!

    Brak OC: regres sprawi, że sprawca może zapłacić za szkodę... z własnej kieszeni. Kiedy i na jakiej zasadzie działa regres?

    Nowy Opel Astra 2021. Wyrazisty design i hybrydy

    Nowy Opel Astra 2021 odsłonił swoją twarz. Niemiecki kompakt otrzymał cyfrowy kokpit, paletę jednostek hybrydowych i nowe reflektory pikselowe.

    Najczęściej kradzione samochody w 2020 roku

    Najczęściej kradzione samochody w 2020 roku w Polsce? Instytut Badań Rynku Motoryzacyjnego Samar przeanalizował dane z CEPiK.

    Nowy Opel Mokka [TEST]: ależ jak on patrzy...

    Nowy Opel Mokka przywitał nas efektownym połączeniem kolorów na nadwoziu i... smutnym spojrzeniem. Nie ma jednak powodów do smutku!

    Zmiany w karach dla kierowców 2021. Co szykuje rząd?

    Zmiany w karach dla kierowców 2021 to szeroki blok zmian w systemie karania prowadzących przedstawiony przez rząd. Co zakłada projekt zmian?

    Wysokość składki OC, punkty karne. Nowy pomysł rządu

    Wysokość składki OC i punkty karne, czyli rząd ma pomysł na kolejny bat na kierowców. Popełniasz dużo wykroczeń, zapłacisz wyższe ubezpieczenie.

    Nowe kary dla pijanych kierowców 2021

    Nowe kary dla pijanych kierowców 2021, czyli pomysł rządu na ograniczenie ilości nietrzeźwych prowadzących na polskich drogach.

    Punkty karne kasowane po 2 latach. Nowy pomysł rządu

    Punkty karne kasowane po 2 latach i więcej punktów karnych w czasie jednej kontroli drogowej. To zmiany dla kierowców, które proponuje rząd.

    Mandaty do 5 tys. zł, czyli rząd ma nowy system kar dla kierowców

    Mandaty do 5 tys. zł - ale też tylko za przekroczenie prędkości. Cięższe przewinienia mogą się skończyć karą sięgającą 30 tys. zł. Oto propozycje zmian.

    Nissan Qashqai 2021: pierwsza jazda japońskim crossoverem

    Nissan Qashqai 2021, czyli mieliśmy okazję po raz pierwszy spotkać się z japońskim crossoverem. I spotkanie to odbyło się na polskim gruncie!

    Przejście dla pieszych przez ścieżkę rowerową

    Przejście dla pieszych przez ścieżkę rowerową - jak powinien zachować się pieszy? Jakie zasady go obowiązują? Sprawdziliśmy to.

    Pieszy idący po drodze dla rowerów. Może?

    Pieszy idący po drodze dla rowerów - w jakich przypadkach taki scenariusz jest możliwy? Prawo stawia kilka warunków. Zaraz o nich opowiemy.

    Kara za brak ciągłości OC. Ile wynosi?

    Kara za brak ciągłości OC, czyli co się stanie gdy kierowca zapomni o przedłużeniu obowiązkowej polisy na samochód? Czeka go kara od UFG.

    Regres ubezpieczeniowy OC, czyli pijany kierowca a wypadek

    Regres ubezpieczeniowy OC sprawia, że pijany kierowca musi zwrócić pieniądze wypłacone przez ubezpieczyciela po wypadku. Co warto o nim wiedzieć?

    Peugeot 208 [Test]: wersja GT, 130-konny benzyniak i automat

    Peugeot 208 wreszcie zawitał przed naszą redakcją. Na to auto czekaliśmy naprawdę długo. Chyba było jednak warto - i to pomimo.... czerwonego lakieru.

    Kierowanie ruchem drogowym podczas robót drogowych

    Kierowanie ruchem drogowym podczas robót drogowych wymaga posiadania przez osobę specjalnych uprawnień. Wiedzieliście o tym?

    Jak zostać kierowcą autobusu?

    Jak zostać kierowcą autobusu? Kierowca musi spełnić kilka warunków i potwierdzić swoje predyspozycje właściwym wpisem w prawie jazdy.

    Na wakacje samochodem po Europie. O czym pamiętać?

    Na wakacje samochodem po Europie? Pamiętaj o limitach prędkości, gęstszej sieci fotoradarów i zdecydowanie droższych mandatach.

    Kradzież katalizatora. Autocasco pokryje koszty?

    Kradzież katalizatora. Autocasco obejmuje takie przypadki? Wszystko zależy od oferty przygotowanej przez firmę. Na co uważać kupując AC?

    Toyota Yaris Cross: start produkcji crossovera we Francji

    Toyota Yaris Cross to nowy crossover japońskiej marki. Auto powstało z myślą o Europie i w Europie będzie produkowane. Co wiadomo o modelu?