Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Czy badanie alkomatem jest legalne?

Badanie trzeźwości pracownika. fot. Newspress
Badanie trzeźwości pracownika. fot. Newspress
Kiedy pracodawca ma prawo zbadać trzeźwość pracownika? Czy pracownik ma prawo nie poddać się badaniu? Co zrobić, gdy zachodzi podejrzenie, że pracownik nie jest trzeźwy?

Wedle obowiązujących przepisów, badanie trzeźwości pracownika może odbyć się zarówno na żądanie pracodawcy, jak i pracownika (co dzieje się najczęściej w celu udowodnienia trzeźwości), jednak kwestią wzbudzającą wątpliwości jest to, kto może takie badanie wykonać i czyja zgoda jest konieczna.

Na pracodawcy spoczywa obowiązek niedopuszczenia do pracy zatrudnionego, wobec którego zachodzi podejrzenie pozostawania pod wpływem alkoholu lub spożywania go w czasie pracy. Jednym z pierwszych działań prewencyjnych, które powinien zastosować pracodawca lub upoważniona przez niego osoba (np. kierownik) wobec budzącego wątpliwości podwładnego jest odsunięcie go od wykonywania obowiązków i poinformowanie go o okolicznościach stanowiących podstawę decyzji zwierzchnika.

Zobacz też: Zagłuszanie sygnału GPS, można się przed tym obronić?

Na żądanie pracodawcy

W przypadku, gdy to pracodawca wnioskuje o badanie trzeźwości pracownika, istnieją dwie możliwości: mimo, że przepisy nie precyzują tego wprost, to jeśli podwładny wyrazi zgodę, dopuszczalne jest, by przełożony samodzielnie przeprowadził badanie alkomatem lub probierzem trzeźwości. Z jego przebiegu należy sporządzić protokół, w którym jasno wskazuje się na objawy lub okoliczności uzasadniające przeprowadzenie testu. Warto jednak pamiętać, że zatrudniony nie ma obowiązku zgodzić się na badanie. W tej sytuacji, jeżeli istnieje uzasadnione podejrzenie, iż pracownik faktycznie znajduje się pod wpływem alkoholu, pracodawca nie może sam przeprowadzić badania (co mogłoby stanowić naruszenie dóbr osobistych zatrudnionego), ale ma prawo wezwać w tym celu organ upoważniony – czyli policję lub straż miejską. W razie oporu funkcjonariusze mają prawo przetransportować pracownika do szpitala, gdzie pod przymusem zostanie on poddany badaniu krwi. Oznacza to, że w sytuacji wezwania do zakładu organów uprawnionych, prawo do odmowy zrealizowania testów pracownikowi nie przysługuje.

Warto wskazać również, że badanie krwi lub test alkomatem nie jest jedynym dowodem na nietrzeźwość zatrudnionego. W ewentualnym postępowaniu rolę tę pełnić mogą również zeznania świadków, nagrania z monitoringu itp. Pracodawca ma zatem prawo poprzestać na zeznaniach osób, które były świadkami zachowania podwładnego, a brak przeprowadzonego badania nie odbiera możliwości nałożenia na niego sankcji.

Co istotne, już sama odmowa poddania się badaniu trzeźwości może mieć znaczenie dowodowe i wpływać na ocenę sprawy przez sąd. Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego odmowa pracownika nie polepsza jego sytuacji, a w przypadku ewentualnego procesu będzie oceniana na podstawie wiedzy i doświadczenia życiowego sądu, co w efekcie stanowić może okoliczność obciążającą zatrudnionego.

Zobacz też: Umowa najmu długoterminowego samochodu osobowego, a podatkowa umowa leasingu na gruncie ustawy o PDOP

Na wniosek pracownika

Wedle obowiązujących przepisów, również sam zatrudniony ma prawo zażądać przeprowadzenia badania, co służyć ma najczęściej udowodnieniu swojej trzeźwości. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 2000 r. w sprawie o sygn. I PKN 589/99, pracodawca, który nie dopuścił podwładnego do pracy ma obowiązek umożliwić mu wykazanie trzeźwości. Procedura badania wygląda tutaj podobnie, jak w sytuacji, gdy odbywa się ona na żądanie pracodawcy – jeżeli obie strony wyrażają zgodę na przeprowadzenie testu, nie ma przeszkód, by zostało ono wykonane bez udziału policji. Takie badanie może (a nawet powinno) natomiast odbywać się w obecności osób trzecich, które pełnią wtedy rolę świadków. Jeżeli natomiast jedna ze stron sprzeciwia się wykonaniu badania, druga (w tym przypadku sam pracownik) może w tym celu wezwać organ upoważniony. Jeżeli test wykaże trzeźwość pracownika, koszt badania poniesie pracodawca, natomiast w sytuacji odwrotnej – zatrudniony.

Zobacz też: Czym kierują się kobiety przy wyborze samochodów flotowych?

W wyjątkowych okolicznościach

Zgodnie z generalnie obowiązującą zasadą, badanie trzeźwości powinno być uzasadnione, czyli można je przeprowadzić tylko wtedy, gdy zachodzi faktyczne podejrzenie, że konkretny pracownik znajduje się pod wpływem alkoholu. Okolicznością uzasadniającą będzie więc nietypowe zachowanie (chwiejny krok, niewyraźna mowa, niekontrolowanie emocji, wyczuwalna woń) lub zeznania świadków, którzy widzieli pracownika spożywającego alkohol. Zasadniczo pracodawca nie jest uprawniony do wyrywkowej lub losowej kontroli trzeźwości swoich podwładnych. Istnieją jednak pewne szczególne okoliczności, w których badania prewencyjne lub okresowe będzie uzasadnione. Zdaniem niektórych ekspertów podstawą do przeprowadzenia takich testów mogą być ogólne przepisy BHP, które zobowiązują pracodawcę do podjęcia odpowiednich działań w celu zapewnienia ochrony pracownikom w przypadku zagrożenia ich zdrowia lub życia. Dotyczy to w szczególności firm transportowych czy budowlanych a także placówek medycznych oraz zakładów produkcyjnych takich jak np. rafinerie, elektrownie, firmy farmaceutyczne. Pracodawcy muszą jednak pamiętać o jeszcze jednej, bardzo istotnej kwestii a mianowicie o jakości urządzeń, które wykorzystywane są do badania trzeźwości załogi. Korzystanie z niesprawdzonych aparatów bez atestu niesie duże ryzyko błędnego wyniku, co oznacza, że w ewentualnym sporze sądowym z pracownikiem, wartość dowodowa wyniku otrzymanego za pomocą takiego sprzętu jest znikoma.

Niektórzy pracodawcy, dbając o dobro zakładu i całej załogi, działają w porozumieniu z pracownikami i wspólnie wypracowują treść umowy, na podstawie której zatrudnieni dobrowolnie poddają się wewnętrznej procedurze badania trzeźwości. Eksperci radzą, by tego rodzaju kontrakt był wynikiem partnerskiego dialogu z pracownikami (lub ich reprezentacją), a konsultacje w tym zakresie odbywały się na podstawie przepisów stosowanych podczas uzgadniania regulaminów zakładowych.

Tekst: Bartosz Jaśkowiak, adwokat w Kancelarii JKP Adwokaci we Wrocławiu

Chcesz dowiedzieć się więcej, sprawdź »
Kodeks kierowcy. Zmiany 2022. Mandaty. Punkty karne. Znaki drogowe
Kodeks kierowcy. Zmiany 2022. Mandaty. Punkty karne. Znaki drogowe
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Moto
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Nowy Peugeot 308. Test wersji PureTech 130 Allure Pack
    Nowy Peugeot 308. Test kolejnej odsłony nowego kompaktu z Francji. Po hybrydzie dostaliśmy model napędzany 130-konnym benzyniakiem.
    Czy warto wziąć kredyt na samochód? Tak, ale nie gotówkowy
    Czy warto wziąć kredyt na samochód? Tak, bo często inaczej nie da się kupić własnego auta. Trzeba jednak też wiedzieć jaki wziąć kredyt na samochód.
    Jak sprawdzić zużycie opon? Stan opon sprawdzi się sam. Zdalnie!
    Jak sprawdzić zużycie opon? Powstał właśnie system, który zdalnie wykrywa stan zużycia opony zamontowanej w samochodzie osobowym.
    VW ID.Buzz. Cena startuje od 248 091 zł. Czy to drogo?
    VW ID.Buzz. Cena w Polsce startuje od 248 091 zł. Za dokładnie tą sumę pierwsi klienci znad Wisły mogą złożyć zamówienie na 5-miejscowego e-busa.
    Czy w kamperze można spać podczas jazdy? Sprawdźmy.
    Czy w kamperze można spać podczas jazdy? To pytanie, które często pojawia się z ust osób, zaczynających dopiero przygodę z kamperingiem. A więc?
    Jaką szerokość mają drogi w Polsce? Odpowiedzi jest wiele...
    Jaką szerokość mają drogi w Polsce? Ciężko udzielić jednej odpowiedzi. Bo wszystko zależy od tego, o drodze jakiej kategorii mówimy.
    Stacje ładowania w Łodzi. 100 nowych punktów dla elektryków
    Stacje ładowania w Łodzi, czyli właśnie rozpoczyna się nowa inwestycja. W jej ramach powstanie 100 stacji ładowania pojazdów elektrycznych.
    Peugeot 9X8 waży tylko 1030 kg i ma... 980 koni mocy!
    Peugeot 9X8 będzie walczyć w wyścigach długodystansowych FIA. Tak, to hybryda. Jej silniki mają jednak w sumie 980 koni mocy. A to dopiero początek.
    Jakie opony do motocykla? Podpowiadamy o czym pamiętać
    Jakie opony do motocykla? To pytanie, przed którym może stanąć wielu motocyklistów na początku sezonu. Jest kilka rzeczy, o których warto pamiętać.
    Problem z samochodem zastępczym. UOKiK reaguje
    Problem z samochodem zastępczym? Miało go wielu Polaków. Teraz kwestię postanowił uregulować UOKiK. Jakie są wnioski i działania?
    Zakaz sprzedaży aut spalinowych od 2035 r. Pomysł Forda i Volvo
    Zakaz sprzedaży aut spalinowych od 2035 r.? Ford i Volvo chcą wprowadzenia takiej regulacji na terenie UE. Ma dotyczyć aut osobowych i dostawczych.
    Kara za brak licencji wspólnotowej to nawet... 12 tys. zł!
    Kara za brak licencji wspólnotowej? Tak po 21 maja 2022 roku jest realna. Dokument jest wymagany podczas międzynarodowego transportu rzeczy.
    Mandat za jazdę po lesie, czyli jak dostać 500 zł grzywny
    Mandat za jazdę po lesie? Tak, jest możliwy. A do tego jego kwota okazuje się niemała! Kierowca dostanie co najmniej 500 zł.
    Wywóz auta na Ukrainę. Rośnie eksport pojazdów z Polski
    Wywóz auta na Ukrainę, czyli Ukraińcy będący w Polsce chętnie eksportują kupione u nas pojazdy. Ile pojazdów z Ukrainy przyjeżdża nad Wisłę?
    Badanie czystości powietrza? Wykonuje je... van kuriera!
    Badanie czystości powietrza może być realizowane nie tylko przez instytucje. I udowadnia to DPD. Firma wyposażyła swoje auta w specjalne czujniki.
    Jak zmniejszyć wydatki na paliwo?
    Jak zmniejszyć wydatki na paliwo? To pytanie, które w dobie rosnących cen benzyny, oleju napędowego i LPG szczególnie często zadają kierowcy.
    Rowery elektryczne. Ile kosztują, jak działają, jakie dają korzyści?
    Rowery elektryczne cieszą się rosnącą popularnością na rynku jednośladów. Co powinieneś o nich wiedzieć przed zakupem? Oto nasz poradnik.
    Mandat za jazdę na zderzaku 2022. Jaką karę dostanie kierowca?
    Mandat za jazdę na zderzaku 2022. Nowe przepisy weszły w życie w roku 2021. W roku 2022 w pełni usankcjonowana została kara. I wynosi...
    Autostradą do Siedlec w 2023 r. No nie do końca...
    Autostradą do Siedlec w 2023 r.? To pytanie często zadawane przez internautów. I choć A2 w tym rejonie powstanie, raczej nie do 2023 roku.
    Prawo jazdy w 0,3 sekund po zdaniu egzaminu. Możliwe?
    Prawo jazdy w 0,3 sekund po zdaniu egzaminu, czyli rząd mówi o nowych opcjach mObywatela. Aplikacja w wersji 2.0 może zaskoczyć.
    Wycena szkody? Sztuczna inteligencja w akcji
    Wycena szkody? Sztuczna inteligencja teraz zajmie się ocenieniem skali uszkodzeń i przygotowaniem wartości odszkodowania. I to w Polsce!
    Gdzie jest najwięcej wypadków? Lista powiatów.
    Gdzie jest najwięcej wypadków? To pytanie postanowił zadać sobie GUS. Odpowiadając na nie, przygotował listę najniebezpieczniejszych powiatów.
    Zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego 2022
    Zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego 2022. Czyli o co chodzi w tym dokumencie i jak go zdobyć?
    Bentley Bentayga EWB. Brytyjski SUV z długimi drzwiami
    Bentley Bentayga EWB, czyli auto, które można skonfigurować na 24 miliardy sposobów. Co wiadomo o dłuższej wersji hitowego modelu Bentley`a?
    Eko jazda dieslem. Jak oszczędzać paliwo?
    Eko jazda dieslem: czy różni się od eko jazdy benzyniakiem? O jakich zasadach powinien pamiętać kierowca? O tym opowiemy w naszym materiale.