| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Biznes > Firma > Umowy > ABC umów > Jaka jest górna granica odsetek?

Jaka jest górna granica odsetek?

Strony umowy nie mogą całkowicie dowolnie ustalać górnej wysokości odsetek. Obowiązuje bowiem przepis określający odsetki maksymalne. Jaka jest górna granica odsetek?

Całą Polskę zszokowała ostatnio informacja o pewnej emerytce, która zawarła z bydgoskim przedsiębiorcą umowę pożyczki. Kwota, którą miała oddać pożyczkodawcy nie była znacznie większa od kwoty pożyczonej, nie tutaj więc leży problem. Okazało się jednak, że odsetki karne za opóźnienie w spłacie pożyczki wynosiły 7% pożyczonej kwoty… dziennie. Obecnie dług wynosi, wedle prasowych doniesień, ponad 120.000 złotych.

Abstrahując już od tego, jak skończy się ta sprawa, należy zastanowić się, dlaczego do niej w ogóle doszło. Umowa pożyczki została zawarta w roku 2001. Wtedy nie obowiązywał jeszcze przepis Kodeksu cywilnego stanowiący o tzw. odsetkach maksymalnych, który wszedł w życie dopiero 20 lutego 2006r. Ustawodawca okazał się przy tym nader okrutny stanowiąc, iż przepisy tejże nowelizacji stosuje się do czynności prawnych dokonanych po jej wejściu w życie (a więc z pewnością nie do umów zawartych w roku 2001).

Porozmawiaj o tym na naszym FORUM!

Instytucja odsetek maksymalnych wyraża się w tym, iż w razie zastrzeżenia w umowie odsetek wyższych niż określone w Kodeksie, wierzycielowi należą się jedynie odsetki maksymalne. Odsetki maksymalne nie mogą zaś przekraczać czterokrotności wysokości stopy kredytu lombardowego NBP – w skali rocznej. Od 4 lipca 2013 roku odsetki maksymalne wynoszą 16% w skali roku.

Czy jednak naprawdę polskie prawo przed nowelizacją z 2006 roku było bezradne wobec omawianej sytuacji? Wykorzystanie instytucji wyzysku nie wchodzi raczej w grę, bowiem można ją, wedle przeważającego poglądu, stosować jedynie do umów wzajemnych. Umowa pożyczki nie jest zaś umową wzajemną.

Przedawnienie odsetek w obrocie gospodarczym

W mojej ocenie natomiast dłużnik może się tutaj skutecznie bronić zarzutem nadużycia prawa podmiotowego wskazując, że pożyczkodawca czyni ze swojego prawa użytek sprzeczny z zasadami współżycia społecznego. Chociaż zarzut ten nie jest często stosowany i uważany jest często przez prawników za „ostatnią deskę ratunku”, to chciałoby się powiedzieć: „Kiedy używać tego zarzutu, jeżeli nie w takiej właśnie sytuacji?”. Sprzeczność umowy z zasadami współżycia społecznego może być także powodem nieważności umowy w tym zakresie, w jakim stanowi ona o nader wygórowanych odsetkach.

Moje powyższe dywagacje dotyczyły jednak sytuacji, w której… obie strony byłyby przedsiębiorcami. Nasza emerytka była jednak (jak przynajmniej wynika z prasowych relacji) konsumentem, a pożyczkodawca – przedsiębiorcą. Wobec tego należałoby uznać, że odsetkowa klauzula umowna po prostu nie wiązała jej z powodu tego, że stanowiła tzw. niedozwoloną klauzulę umowną - zakazaną w obrocie konsumenckim.

Próbowałem wyżej zobrazować Ci, dlaczego prawdą jest, że nieznajomość prawa szkodzi. Wyjść z ciężkiej sytuacji zazwyczaj jest kilka, ale żeby je poznać – musisz znać przepisy. Albo mieć dobrego prawnika.

Kiedy można wpisać w koszty kary umowne, odszkodowania i odsetki?

Mateusz Dąbroś  – Aplikant adwokacki, autor bloga umowny.pl

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Dariusz Rzeszotarski

Business Development Manager & UC Specialist, Jabra

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »