| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Spółki > Jak pozbawić wspólnika prawa reprezentacji

Jak pozbawić wspólnika prawa reprezentacji

Spółka jawna należy do jednej z najchętniej wybieranych form działalności gospodarczych. Niekiedy jednak z rozmaitych przyczyn współpraca między wspólnikami nie układa się najlepiej. Konieczne może okazać się wtedy pozbawienie wspólnika prawa reprezentacji spółki w celu zabezpieczenia interesów pozostałych wspólników.

Pozbawienie wspólnika prawa reprezentacji wbrew jego woli może nastąpić tylko na mocy wyroku sądowego i z powodu zaistnienia ważnych powodów (art. 30 § 2 k.s.h.). Wyrok taki ma moc konstytutywną i podlega zgłoszeniu do sądu rejestrowego. Pojęcie ważnych powodów odjęcia prawa reprezentacji obejmuje takie okoliczności, jak niezdolność umysłowa wspólnika, nieuczciwość kupiecka lub rażące niedbalstwo przy wykonywaniu tych kompetencji2. Strony nie mogą wykluczyć lub ograniczyć zastosowania omawianego przepisu w drodze umownego zrzeczenia się przede wszystkim prawa do wniesienia powództwa o odjęcie wspólnikowi prawa reprezentacji. Ważne powody dotyczyć mogą jedynie kompetencji, uczciwości lub innych przymiotów wspólnika (zarówno zawinionych, jak i niezawinionych). Nawet w przypadku zmiany profilu działalności przez spółkę lub rozpoczęcia działalności na rynkach zagranicznych, pozbawienie wspólnika prawa reprezentacji może nastąpić tylko z ważnych przyczyn dotyczących wspólnika (np. braku kwalifikacji niezbędnych dla reprezentacji spółki). Dopuszczalność uzależnienia w umowie spółki wytoczenia powództwa z art. 30 § 2 k.s.h. od uchwały większości wspólników uzasadnia okoliczność, że instytucja pozbawienia wspólnika prawa reprezentacji jest zależna od woli wspólników.

Ważne powody to typowa klauzula generalna, która pozostawia spore pole do interpretacji i pozwala na dostosowanie przyczyn wyłącznie do konkretnych życiowych okoliczności. Ważne powody nie muszą wiązać się zawsze z winą wspólnika. Do przykładowych można zaliczyć: działanie ma szkodę spółki, niewykonywanie przez wspólnika uchwał, podejmowanie działań konkurencyjnych, nadużywanie prawa indywidualnej kontroli, naruszenie zasad lojalności wobec spółki, brak współdziałania przy podejmowaniu uchwał, choroba, itp. Na równi z naruszeniem zasady lojalności i prowadzeniem działalności konkurencyjnej należy traktować sytuację, gdy podmiot prowadzący działalność konkurencyjną uzyskał i sprawuje realną kontrolę nad wspólnikiem w spółce, z którą konkuruje. Ważna przyczyna musi jednak dotyczyć poszczególnych wspólników, a nie wszystkich czy też spółki. Z wyłączeniem wspólnika nie będziemy mieć więc do czynienia, gdy przyczyny zachodzą po stronie wszystkich wspólników.

ZAPAMIĘTAJ

Przyczyny żądania pozbawienia reprezentacji mogą być wskazane w umowie spółki. Nie ma przeszkód, aby wspólnicy ustalili taki katalog, jednakże sąd nie jest związany ustaleniami wspólników.

Ważne przyczyny pozbawienia reprezentacji

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Z żądaniem pozbawienia wspólnika prawa reprezentacji może wystąpić każdy wspólnik. Powództwo wytoczyć mogą również wspólnicy pozbawieni prawa reprezentacji w drodze umowy albo na mocy wyroku sądowego. Wspólnik pozbawiony prawa reprezentacji na mocy wyroku sądowego nie może być prokurentem. Fakt, że spółka jawna posiada ułomną osobowość prawną nie odbiera wspólnikom prawa do wystąpienia z powództwem o pozbawienie jednego z nich prawa reprezentacji. Podmiotowość prawna spółki związana jest ze sferą nabywania praw i obowiązków oraz występowaniem w obrocie gospodarczym. W odniesieniu do prawa reprezentacji należy wziąć pod uwagę, że jego wykonywanie oddziałuje na sytuację prawną każdego ze wspólników, ponieważ ponoszą oni osobistą i solidarną odpowiedzialność za zobowiązania spółki. Dlatego też prawo do wystąpienia z powództwem o pozbawienie wspólnika prawa reprezentacji powinno przysługiwać każdemu wspólnikowi, w tym także wyłączonemu umownie od reprezentacji. U podstaw powództwa leży z reguły negatywna ocena działań danego wspólnika z punktu widzenia interesów spółki i wspólników.

CO NA TO SĄD?

Skuteczność pełnomocnictwa procesowego udzielonego przez spółkę jawną jest uzależniona od zachowania sposobu reprezentacji ujawnionego w Krajowym Rejestrze Sądowym.

Uchwała SN z 30 maja 2008 r. sygn. akt III CZP 43/08, Biul. SN z 2008 r. nr 5, poz. 5

Bardzo ważne jest prawidłowe przygotowanie pozwu. Z tej racji, że sprawa o pozbawienie reprezentacji będzie sprawą gospodarczą warto jest skorzystać z pomocy profesjonalisty - adwokata lub radcy prawnego. Co prawda początkowo zwiększy to nakłady finansowe, ale koszt powinien się opłacić. Wynika to też z tego faktu, że w sądach gospodarczych po ostatnich nowelizacjach (zwłaszcza z 2007 r.) przedsiębiorcy są traktowani na równi z profesjonalnymi pełnomocnikami. Oznacza to w praktyce tyle, że najmniejszy błąd może skutkować zwrotem pozwu bez wezwania do uzupełnienia braków i w efekcie przedłużeniem całej procedury. Z drugiej strony sporządzenie pozwu nie należy do najtrudniejszych procesowych czynności. Trzeba pamiętać o kilku podstawowych zasadach4. Po pierwsze wpisujemy datę, sąd i oznaczamy dokładnie strony (z adresami i kodami pocztowymi, co ułatwi sądowi prawidłowe kierowanie korespondencji). Następnie oznaczamy wartość przedmiotu sporu - zazwyczaj będzie to wartość udziału powoda w spółce. Od tej wartości uiszczamy opłatę sądową - 5% od wskazanej kwoty. Następnie pismo tytułujemy, określamy żądanie i powołujemy stan faktyczny wraz z podstawami prawnymi i dowodami. Całość zamyka podpis i spis załączników.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Kancelaria Effect

Kancelaria zajmuje się obsługą prawną firm i osób prywatnych, a w szczególności windykacją należności i dochodzeniem odszkodowań powypadkowych

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »