| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Spółki > Odpowiedzialność karna prokurenta spółki za wyrządzenie jej szkody

Odpowiedzialność karna prokurenta spółki za wyrządzenie jej szkody

W literaturze dużo miejsca poświęcono odpowiedzialności karnej członków zarządu spółki. Tymczasem odpowiedzialność prokurenta jest nie mniej istotna, jeśli zważy się, że prokura obejmuje umocowanie do czynności sądowych i pozasądowych, związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a jej zakresu nie można ograniczyć wobec osób trzecich, chyba że przepis ustawy wyraźnie na to zezwala.

Okolicznością osobistą w rozumieniu art. 21 § 2 k.k. jest nie tylko okoliczność związana z osobistymi cechami sprawcy, ale także z pełnioną przez niego funkcją6. Tym samym fakt brania udziału w tworzeniu spółki handlowej, bycia członkiem jej zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej oraz likwidatorem należy uznać za okoliczność osobistą, o której mowa w art. 21 § 2. Z uwagi na fakt, że kontakty między organami spółki i innymi podmiotami, wymienionymi w art. 585 § 1 k.s.h., są w typowej spółce zjawiskiem normalnym, a prokurent - dla skutecznego wykonywania swych zadań - musi posiadać wiedzę w przedmiocie relacji wewnątrz spółki, wydaje się mało prawdopodobne, by prokurent nie widział, że osoba, z którą współdziała, pełni jedną z ról wymienionych w art. 585 § 1. O ile więc w przypadku jednosprawstwa prokurentowi nie można przypisać odpowiedzialności z art. 585 § 1, o tyle przy wielosprawstwie z udziałem prokurenta i choćby jednej z wymienionych w tym przepisie osób, odpowiedzialność prokurenta z art. 585 § 1 k.s.h. w zw. z art. 21 § 2 k.k. będzie regułą. Istotne przy tym jest, by współdziałająca z prokurentem przy wyrządzaniu spółce szkody osoba występowała w charakterze członka zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej, była likwidatorem lub osobą biorąca udział w tworzeniu tej spółki handlowej. Jeśli osoba ta występuje prywatnie, w oderwaniu od roli jaką pełni w spółce, to ani jej, ani prokurentowi nie można przypisać odpowiedzialności z art. 585 § 1 k.s.h.. Przepis ten nie znajdzie więc zastosowania, gdy członek zarządu spółki - na polecenie prokurenta - dokona włamania do kasy spółki, kradnąc stamtąd pieniądze. Artykuł 585 § 1 znajdzie jednak zastosowanie, gdy ta sama osoba - na polecenie prokurenta - doprowadzi do bezprawnego przejęcia tej samej kwoty zgodnie z czynnością prawną, w której reprezentuje spółkę jako członek zarządu.

Przypisanie prokurentowi współsprawstwa, sprawstwa kierowniczego lub sprawstwa polecającego w odniesieniu do czynu z art. 585 § 1 powinno znaleźć wyraz w kwalifikacji prawnej, w której powołany zostanie art. 585 § 1 k.s.h. w zw. z art. 21 § 2 k.k. Kara wymierzona prokurentowi pociągniętemu do odpowiedzialności z art. 585 § 1 k.s.h. w zw. z art. 21 § 2 k.k. może zostać nadzwyczajnie złagodzona, co wynika z treści art. 22 § 3 k.k.

Prokurent może także odpowiadać w oparciu o art. 585 § 2 k.s.h. jako pomocnik lub podżegacz do czynu z art. 585 § 1. „Nakłanianie” do działania na szkodę spółki, o którym mowa w art. 585 § 2 k.k. odpowiada definicji podżegania z art. 18 § 2 k.k., zgodnie z którym odpowiada za podżeganie kto chcąc, by inna osoba dokonała czynu zabronionego, nakłania ją do tego. W art. 585 § 2 pominięto wprawdzie obecny w art. 18 § 2 k.k. element „chcenia” wskazujący na kierunkowość nastawienia podżegacza, jednak należy przyjąć, że zawiera się on w pojęciu nakłaniania. Nakłanianiem jest bowiem „oddziaływanie na wolę innej osoby w celu skłonienia jej do określonego działania lub zaniechania”7. Pojęcie nakłaniania zawiera więc w sobie wymóg kierunkowego nastawienia nakłaniającego, przesądzając o tym, że podżeganie może być zrealizowane jedynie z zamiarem bezpośrednim. Podżegacz ma nakłaniać osobę wymienioną w art. 585 § 1 do działania na szkodę spółki. Celem podżegacza musi być doprowadzenie do sytuacji, w której osoba wymieniona w art. 585 § 1 dopuści się bezprawnego zachowania polegającego na wyrządzeniu spółce szkody. W tym zakresie zachodzi różnica między treścią art. 585 § 1 i art. 585 § 2 k.s.h. Artykuł 585 § 1 stanowi, że szkoda ma zostać wyrządzona tej spółce, w której sprawca występuje w jednej z ról wymienionych w art. 585 § 1 („na jej szkodę”). Z art. 585 § 1 nie będzie odpowiadać m.in. członek zarządu spółki córki, który swym zachowaniem wyrządził szkodę spółce matce. Spółka, której wyrządzono szkodę, nie będzie bowiem spółką, w której członek zarządu pełni swoją funkcję. Artykuł 585 § 2 penalizuje nakłanianie do działania na szkodę spółki, bez określenia, o którą spółkę chodzi. Z powyższego wynika, że może to być spółka inna niż ta, z która związany jest podżegacz. Prokurent spółki córki, który nakłonił jedną ze związanych ze spółką matką osób wymienionych w art. 585 § 1 do wyrządzenia spółce matce szkody, będzie odpowiadać z art. 585 § 2, mimo że nie działa w strukturach spółki matki.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Tax-Net Jacek Adamczak

Kancelaria Podatkowa - Biuro Rachunkowe

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »