| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Spółki > Odpowiedzialność karna prokurenta spółki za wyrządzenie jej szkody

Odpowiedzialność karna prokurenta spółki za wyrządzenie jej szkody

W literaturze dużo miejsca poświęcono odpowiedzialności karnej członków zarządu spółki. Tymczasem odpowiedzialność prokurenta jest nie mniej istotna, jeśli zważy się, że prokura obejmuje umocowanie do czynności sądowych i pozasądowych, związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a jej zakresu nie można ograniczyć wobec osób trzecich, chyba że przepis ustawy wyraźnie na to zezwala.

W art. 296 § 2 przewidziano kwalifikowany typ przestępstwa z art. 296 § 1 k.k. Znamieniem kwalifikującym jest tu działanie „w celu osiągnięcia korzyści majątkowej”, przez którą - zgodnie z treścią art. 115 § 4 k.k. - rozumie się „korzyść zarówno dla siebie, jak i dla kogo innego”. „Kim innym” może być każdy podmiot prawa. Może to więc być korzyść osiągnięta nie przez samego prokurenta, ale np. przez konkurencję spółki, pod warunkiem że prokurent działał z zamiarem bezpośrednim, nakierowanym na wyrządzenie spółce szkody i powstanie korzyści po stronie jej konkurenta, na co wskazuje wymóg działania w „w celu” osiągnięcia korzyści majątkowej. Nie poniesie natomiast odpowiedzialności z art. 296 § 2 k.k. prokurent, którego zachowanie nakierowane było na osiągniecie korzyści mającej charakter niemajątkowy ani prokurent, który wskutek przestępstwa osiągnął korzyść majątkową, mimo że nie działał w celu jej osiągnięcia. W tym drugim przypadku prokurent może odpowiadać jedynie za czyn z art. 296 § 1 k.k. W § 3 art. 296 przewidziano kwalifikowany typ przestępstwa z art. 296 § 1 k.k., w którym znamieniem kwalifikującym jest „wyrządzenie szkody majątkowej w wielkich rozmiarach”, a więc takiej, której wartość w chwili popełnienia czynu zabronionego przekracza tysiąckrotną wysokość najniższego miesięcznego wynagrodzenia (art. 115 § 6 w zw. z art. 115 § 7 k.k.).

Czyny z art. 296 § 1 k.k. i art. 585 § 1 k.s.h. mogą popełnione być umyślnie, z zamiarem bezpośrednim lub wynikowym. Nie jest konieczne, by sprawca chciał popełnienia czynu. Wystarczy, by - przewidując możliwość jego popełnienia - godził się na to (art. 9 § 1 k.k.). W art. 296 § 2 k.k. stronę podmiotową ograniczono wyłącznie do zamiaru bezpośredniego, używając zwrotu „w celu”, wskazującego na kierunkowe nastawienie sprawcy. W art. 585 k.s.h. brak znamienia nieumyślności. Tym samym - zgodnie z ogólnymi regułami odpowiedzialności karnej wyrażonymi w art. 8 k.k. - nieumyślne popełnienie przestępstwa z art. 585 k.s.h. nie jest możliwe.

Jeśli więc działanie na szkodę spółki nie było zamierzone i wynikało jedynie z niezachowania reguł ostrożności, to sprawca nie będzie ponosić odpowiedzialności z art. 585 k.s.h., mimo że możliwość popełnienia czynu przewidywał albo mógł przewidzieć.

Osobie biorącej udział w tworzeniu spółki handlowej, będącej członkiem zarządu spółki, jej rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej albo likwidatorem, działającym nieumyślnie na szkodę spółki i wyczerpującym tym działaniem znamiona art. 296 k.k., można natomiast postawić zarzut z art. 296 § 4. Jeżeli możliwości popełnienia czynu wskutek naruszenia reguł ostrożności nie można było przewidzieć, sprawca - realizujący znamiona art. 585 k.s.h. - nie poniesie odpowiedzialności karnej. Tak samo będzie w przypadku braku możliwości przewidzenia popełnienia czynu z art. 296 k.k. Za nieumyślność odpowiada bowiem tylko ten, kto przewidywał albo mógł przewidzieć możliwość popełnienia czynu zabronionego (art. 9 § 2 k.k.). Typ nieumyślny przestępstwa z art. 296 § 1 i § 3 k.k. został uregulowany w art. 296 § 4 obejmującym dwie postacie nieumyślności: świadomą oraz nieświadomą. Sprawca przestępstwa nieumyślnego ani nie chce jego zaistnienia, ani się na nie nie godzi. Przestępstwo popełnia wskutek niezachowania reguł ostrożności wymaganych w danych okolicznościach i ustalanych w odniesieniu do modelowego wzorca rozsądnego i sumiennego prokurenta. Wzorzec ten powinien uwzględniać m.in. gospodarczy charakter działalności prowadzonej przez spółkę oraz podwyższony standard ostrożności, wynikający z relacji szczególnego zaufania.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Tomasz Piotrowski

Prawnik, aplikant radcowski.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »