| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Temat Dnia > Ulga na złe długi

Ulga na złe długi

Przedsiębiorca może odzyskać VAT z niezapłaconej przez kontrahenta faktury korzystając ze zmodyfikowanej w grudniu 2008 r. ulgi na „złe długi”. Regulacja ta uprawnia podatnika, po spełnieniu określonych w niej warunków, do obniżenia podatku należnego o kwoty podatku związane z nieściągalnymi wierzytelnościami.

Z możliwością skorzystania z ulgi na „złe długi” nie zgadzają się przedsiębiorcy, którzy są w upadłości z możliwością zawarcia układu. Według nich wierzyciele podatnika, który ogłosił upadłość, nie mogą skorzystać z ulgi na „złe długi” z uwagi na szczególne zasady zaspokajania wierzycieli w postępowaniu upadłościowym. Powołują się przy tym na art. 87 prawa upadłościowego i naprawczego stanowiący, że od dnia ogłoszenia upadłości z możliwością zawarcia układu do dnia uprawomocnienia się postanowienia o zatwierdzeniu układu albo o umorzeniu postępowania upadły albo zarządca nie mogą spełniać świadczeń wynikających z wierzytelności, które z mocy prawa są objęte układem. Wynika stąd, że dokonanie przez dłużnika zapłaty długu po ogłoszeniu jego upadłości z możliwością zawarcia układu jest sprzeczne z powyższym zakazem spełniania świadczeń, które z mocy prawa są objęte układem. Naruszenie zakazu przez dokonanie zapłaty na rzecz jednego wierzyciela skutkuje najczęściej utratą zarządu upadłego dłużnika w spółce. Może też dojść, do uchylenia układu przez sąd. Natomiast brak zapłaty i pomniejszenie przez dłużnika podatku naliczonego z jednoczesnym pomniejszeniem przez wierzyciela podatku należnego może zostać uznane za zapłatę części wierzytelności poza postępowaniem upadłościowym.

Z powyższego wynika, że prawo upadłościowe nie zezwala na skorzystanie z ulgi na „złe długi” wierzycielom, jeśli w stosunku do dłużnika zostało wszczęte postępowanie upadłościowe z uwagi na obowiązujący zakaz spełniania świadczeń z tych wierzytelności, które z mocy prawa są objęte układem. Dłużnik nie może skorygować u siebie VAT naliczonego, gdyż odbyłoby się to kosztem masy upadłości, tj. wszystkich pozostałych wierzycieli. Ponadto nie można uznać wierzytelności za nieściągalną, gdyż wierzyciel zostanie zaspokojony na zasadach wynikających z układu. Dłużnik nie może dokonać zapłaty wierzytelności po otrzymaniu zawiadomienia od wierzyciela, o którym mowa w art. 89a ust. 2 pkt 6 ustawy o VAT, gdyż jest to sprzeczne z art. 87 prawa upadłościowego i naprawczego.

Wierzyciele natomiast opowiadają się za możliwością skorzystania z ulgi na „złe długi”, uważając, że fakt objęcia dłużnika już po sprzedaży towarów lub usług postępowaniem upadłościowym z możliwością zawarcia układu nie jest przesłanką uniemożliwiającą wierzycielowi skorzystanie z ulgi. Wśród warunków skorzystania z ulgi na „złe długi” wymienionych w art. 89a ust. 2 ustawy o VAT nie ma wyłączenia uniemożliwiającego skorzystanie z ulgi w sytuacji, gdy dłużnik jest w upadłości w momencie dokonywania korekty przez wierzyciela. Warunek, aby nabywca (dłużnik) nie był w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji, należy odnieść wyłącznie do daty dostawy towaru lub świadczenia usługi. W momencie dokonania korekty obowiązuje natomiast tylko jeden warunek, a mianowicie dłużnik musi być zarejestrowany jako podatnik VAT czynny i nie jest istotne, czy dłużnik jest w upadłości. Oznacza to, że podatnicy mogą skorzystać z ulgi na „złe długi”, w przypadku gdy w momencie korzystania z tej ulgi dłużnik jest w upadłości, pod warunkiem że zostały spełnione łącznie wszystkie warunki wymienione w art. 89a ust. 2 ustawy o VAT. Zawiadomienie wierzyciela o zamiarze skorzystania z ulgi może odebrać syndyk (lub nadzorca sądowy) jako osoba zarządzająca majątkiem upadłego z wyznaczenia sądu.

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji nr IBPP2/443-918/09/RSz stwierdził, że w momencie świadczenia usługi lub dostawy towaru kontrahenci (dłużnik i wierzyciel) muszą być podatnikami VAT czynnymi, a więc nie mogą być w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji. Oznacza to, że wobec dłużnika nie może toczyć się postępowanie upadłościowe w momencie sprzedaży lub świadczenia. Natomiast jeśli po dokonaniu sprzedaży towaru lub świadczeniu usługi dłużnik ogłosi upadłość z możliwością zawarcia układu oraz nie zapłaci wierzycielom za towar lub usługę w ciągu 180 dni, to mogą oni skorzystać z ulgi na „złe długi”.

Wierzyciele podatnika będącego w upadłości mogą zatem wobec niego korzystać z ulgi na „złe długi” właśnie z uwagi na fakt, iż podatnik ten jest w stanie upadłości, kiedy to proces zaspokajania zobowiązań objęty jest szczególnymi procedurami.

W przypadku otrzymania zawiadomienia i nieuregulowania należności w terminie 14 dni od dnia jego otrzymania, dłużnik jest zobowiązany do dokonania korekty podatku naliczonego. A zatem po upływie 14-dniowego terminu dłużnik jest obowiązany do odpowiedniego pomniejszenia podatku naliczonego wynikającego z nieuregulowanych faktur.

Warunek, aby dłużnik nie był w stanie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji, należy odnosić wyłącznie do daty dostawy towaru lub świadczenia usługi, stosownie do art. 89a ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT. Ogłoszenie upadłości z możliwością zawarcia układu nie zwalnia dłużnika z obowiązków wynikających z ustawy o VAT. Musi on więc pomniejszyć podatek naliczony wynikający z nieuregulowanych faktur. Przepisy ustaw podatkowych nakładające na podatników obowiązki związane z rozliczaniem podatków nie odsyłają do przepisów innych ustaw (niepodatkowych).

Dlatego też przepisy prawa upadłościowego i naprawczego nie mogą uchylić obowiązków, jakie zostały nałożone na podatników przepisami ustawy o VAT.

Taką interpretację przepisów potwierdza Minister Finansów w indywidualnych interpretacjach podatkowych:

1. Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 3 sierpnia 2009 r., sygn. ILPP2/443-682/09-2/AD, oraz z 13 lipca 2009 r., sygn. ILPP1/443-669/09-4/AI i nr ILPP1/443-116/10-2/AT.

2. Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 26 czerwca 2009 r., sygn. IBPP2/443-379/09/WN, oraz z 30 kwietnia 2009 r., sygn. IBPP3/443-342/09/ŁW.

Wątpliwości przedsiębiorców budzi kwota roszczenia w razie dochodzenia zapłaty przed sądem w przypadku skorzystania z ulgi na „złe długi”.

Jeżeli dłużnik zalega z zapłatą co najmniej 180 dni od daty upływu terminu płatności, podatnik może skorygować VAT, który musiał zapłacić od nieuiszczonej kwoty.

Korekta VAT nie wyklucza prawa wierzyciela do dochodzenia zapłaty należności w procesie cywilnym. Korektę VAT należy bowiem rozróżnić od dochodzenia należności w postępowaniu cywilnym. I tak dokonanie korekty VAT nie wyklucza dochodzenia należności przed sądem i nie powoduje zmiany wysokości wartości przedmiotu sporu w procesie cywilnym. Wynika stąd, że wierzyciel, który skorzystał z ulgi na „złe długi” dotyczącej nieściągniętych wierzytelności, nie ma obowiązku zmniejszać wartości przedmiotu sporu w postępowaniu cywilnym o wartość skorygowanego podatku od towarów i usług.

W przypadku skorzystania przez wierzyciela z ulgi nie następuje zmiana roszczenia wobec dłużnika i w żadnym razie nie następuje spełnienie świadczenia. Zgodnie z przepisami prawa cywilnego świadczenie zostanie spełnione, gdy dłużnik zachowa się zgodnie z treścią zobowiązania w sposób zgodny z interesem wierzyciela. Spełnienie świadczenia prowadzi do zaspokojenia wierzyciela i wygaśnięcia zobowiązania.

Spełnienie świadczenia nastąpi, gdy dłużnik dokona czynności będącej przedmiotem świadczenia w miejscu i czasie określonym w zobowiązaniu (art. 454 i 455 k.c.).

Wskutek skorzystania z ulgi nie następuje również zwolnienie dłużnika z długu. Zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie przyjmuje (art. 508 k.c.).

Jeżeli po dokonaniu korekty VAT w ramach ulgi na „złe długi” należność została uregulowana w całości lub w części, wierzyciel musi zwiększyć podatek należny w rozliczeniu za okres, w którym uregulowano należność.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Karol Grymuła

Ekspert w zakresie kredytów mieszkaniowych.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »