| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Temat Dnia > Święta w firmie - przekazywanie bonów

Święta w firmie - przekazywanie bonów

Święta Bożego Narodzenia to okres zwyczajowego obdarowywania się prezentami. Zwyczaj ten jest obecny również w firmach. Pracodawcy z okazji świąt obdarowują pracowników m.in. bonami, talonami. Jakie są skutki podatkowe tych działań?


Oprócz najpopularniejszych na rynku bonów towarowych coraz większą popularnością zarówno wśród pracodawców, jak i pracowników cieszą się bony (kupony):

1) kulturalno-rekreacyjne, które można wykorzystać w biurach podróży, hotelach, ośrodkach SPA, ośrodkach sportowych, na basenach;

2) podarunkowe, które można wykorzystać w sklepach odzieżowych, sklepach RTV i AGD, perfumeriach, salonach jubilerskich;

3) restauracyjne (żywieniowe), dzięki którym pracodawca finansuje pracownikom ciepłe posiłki w trakcie i po pracy, jednocześnie pozostawiając im swobodę wyboru miejsca, czasu i rodzaju dania.

Otrzymanie przez pracownika z okazji świąt jednego z ww. rodzajów bonów (kuponów) spowoduje powstanie po jego stronie przychodu podlegającego opodatkowaniu. Wynika to z faktu, że za przychody ze stosunku pracy uważa się nie tylko należne pracownikowi wynagrodzenie, ale również wartość innych nieodpłatnych świadczeń otrzymanych od pracodawcy. W tym przypadku bez znaczenia pozostaje fakt, czy przekazane pracownikowi bony lub kupony zostały nabyte ze środków obrotowych firmy, czy też ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Należy podkreślić, że pracownik, który otrzymał bon lub kupon, nie może skorzystać ze zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 67 u.p.d.o.f. W przepisie tym przewidziano zwolnienie dla świadczeń rzeczowych oraz pieniężnych otrzymywanych przez pracownika, sfinansowanych w całości ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych lub funduszu związków zawodowych - do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 380 zł, z wyłączeniem bonów, talonów i innych znaków uprawniających do ich wymiany na towary lub usługi. A zatem, aby otrzymane przez pracownika świadczenie mogło korzystać ze zwolnienia, muszą być łącznie spełnione następujące warunki:

1) pracownik musi otrzymać świadczenie rzeczowe albo pieniężne, które nie jest bonem, talonem lub innym znakiem uprawniającym do jego wymiany na towary lub usługi,

2) otrzymane świadczenie musi być sfinansowane przez pracodawcę ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych lub funduszu związków zawodowych,

3) wartość otrzymanych świadczeń (w części sfinansowanej ze środków ZFŚS) nie może przekroczyć w roku podatkowym kwoty 380 zł.

Potwierdzają to również organy podatkowe. W interpretacji z 25 czerwca 2010 r., nr IBP-BII/1/415-362/10/BD, Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach stwierdził, że: „W treści wyżej powołanego art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawodawca wyraźnie wyłączył ze zwolnienia bony, talony i inne znaki, uprawniające do ich wymiany na towary lub usługi, stwierdzając, iż nie są one świadczeniami rzeczowymi. Należy zauważyć, iż bony, talony i inne znaki, uprawniające do ich wymiany na towary lub usługi, nie są również świadczeniami pieniężnymi, gdyż pieniądz jest prawnie określonym, powszechnie akceptowanym środkiem płatniczym, który może wyrażać, przechowywać, przekazywać wartość dóbr i usług i którego wartość powinna być ściśle związana z wartością produkcji wytworzonej na obszarze danego kraju (definicja pieniądza wg Gustawa Schmöllera). Pieniądz jest to ustalony przez władze państwowe prawny środek płatniczy, zależny w swej sile nabywczej od społecznego wkładu pracy wnoszonego przez posiadacza pieniądza do gospodarstwa społecznego, będący anonimowym i generalnym tytułem do udziału w podziale produktu społecznego i dochodu narodowego na warunkach określonych przez poziom i strukturę cen dóbr i usług będących w sprzedaży. W Polsce prawnie określonym, powszechnie akceptowanym środkiem płatniczym jest »złoty polski«. Bony, co prawda, zastępują środki pieniężne, jednakże nie są powszechnie akceptowanym środkiem płatniczym (w odróżnieniu od pieniądza). Zatem wartość bonów stanowi dla pracownika przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód ze stosunku pracy. Świadczenia te nie są bowiem ani świadczeniami pieniężnymi, ani świadczeniami o charakterze rzeczowym”.

W związku z powyższym, nawet jeżeli zakup przekazanych przez pracodawcę pracownikom z okazji świąt bonów lub kuponów zostałby sfinansowany ze środków ZFŚS, to pracownik nie może skorzystać ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 67 u.p.d.o.f. Otrzymuje bowiem od pracodawcy świadczenia, które zostały wyłączone z tego zwolnienia. Ze zwolnienia nie skorzystają nie tylko bony, ale również kupony, które należy uznać za inne znaki legitymacyjne uprawniające do ich wymiany na towary lub usługi.

Należy również podkreślić, że pracownicy, którzy otrzymali z okazji świąt bony żywieniowe, nie mogą skorzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 11b u.p.d.o.f. W przepisie tym przewidziano zwolnienie dla: wartości otrzymanych przez pracownika od pracodawcy bonów, talonów, kuponów lub innych dowodów uprawniających do uzyskania na ich podstawie posiłków, artykułów spożywczych lub napojów bezalkoholowych, w przypadku gdy pracodawca, mimo ciążącego na nim obowiązku wynikającego z przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, nie ma możliwości wydania pracownikom posiłków, artykułów spożywczych lub napojów bezalkoholowych. Oznacza to, że jeżeli pracodawca przekazuje pracownikowi bon restauracyjny lub żywnościowy z okazji świąt, to jego przekazanie nie wynika z obowiązków nałożonych na pracodawcę przepisami o bezpieczeństwie i higienie pracy, ale z jego dobrowolnej decyzji. W związku z tym nie można uznać, że pracodawca przekazał pracownikowi tego rodzaju bon, ponieważ nie ma możliwości wydania mu posiłków, artykułów spożywczych lub napojów bezalkoholowych, do czego jest zobowiązany na podstawie przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy.

Na pracodawcy, jako płatniku, ciąży obowiązek pobrania zaliczki na podatek dochodowy od wartości wydanego pracownikowi bonu lub kuponu, łącząc osiągnięty z tego tytułu przychód z przychodami pracownika ze stosunku pracy. Przychód z tego tytułu powstanie na zasadzie kasowej, czyli w momencie otrzymania przez pracownika bonu lub kuponu. Kwotę pobranej zaliczki pracodawca powinien przekazać na rachunek urzędu skarbowego właściwego według siedziby płatnika w terminie do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano zaliczkę (art. 38 ust. 1 u.p.d.o.f.). Kwotę pobranych z tego tytułu zaliczek pracodawca wykaże w wystawianych przez siebie po zakończeniu roku podatkowego deklaracji PIT-4R oraz informacji PIT-11 (art. 38 ust. 1a i art. 39 ust. 1 u.p.d.o.f.). Obowiązek pobrania zaliczki z tytułu wydanych pracownikom bonów lub kuponów potwierdzają również organy podatkowe. W przywoływanej już interpretacji z 25 czerwca 2010 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach stwierdził, że: „Reasumując, przychód z tytułu otrzymania bonów świątecznych powstanie z momentem ich otrzymania, a więc w momencie postawienia ich do dyspozycji pracownikom. Zatem pracodawca będzie zobowiązany pobrać zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych - zgodnie z zasadami określonymi w art. 32 i następnych ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w miesiącu, w którym dochód (przychód) został osiągnięty, i do dnia 20 miesiąca następnego po tym miesiącu pobraną zaliczkę przekazać na rachunek właściwego urzędu skarbowego”.

Jeżeli firma przekazuje z okazji świąt bony lub kupony swoim kontrahentom czy ich pracownikom, to po ich stronie powstanie z tego tytułu przychód z „innych źródeł”. W związku z tym firma przekazująca bony lub kupony powinna po zakończeniu roku podatkowego sporządzić i przekazać podatnikowi oraz urzędowi właściwemu według miejsca zamieszkania podatnika do końca lutego informację PIT-8C (art. 42a u.p.d.o.f.). Podkreślał to Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji z 29 września 2009 r., nr IBPBII/1/415-566/09/HK: „W związku z powyższym wnioskodawca z tytułu przekazania bonów towarowych ww. osobom fizycznym (kontrahentom - przypis redakcji) będzie zobowiązany sporządzić informację PIT-8C, zgodnie z treścią cyt. art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych”.

Również w przypadku przekazywania bonów lub kuponów osobom zatrudnionym na podstawie umowy o dzieło czy umowy-zlecenia powstanie dla tych osób przychód. W praktyce przychód ten jest najczęściej rozliczany w ramach przychodów z „innych źródeł”. Jest to prawidłowe postępowanie, jeżeli w treści umowy zleceniodawca nie zobowiązał się do przekazywania bonów czy kuponów zatrudnionej osobie. Jeżeli w umowie znajduje się zobowiązanie do przekazania bonu czy kuponu z okazji świąt, jego wartość należy rozliczyć z innymi przychodami z umowy w ramach działalności wykonywanej osobiście.

Zdarza się, że niektóre firmy przekazują z okazji świąt bony lub kupony byłym pracownikom, którzy obecnie są emerytami lub rencistami. Wówczas, jeżeli wartość podarowanego bonu lub kuponu nie przekroczy w roku podatkowym kwoty 2280 zł, jego przekazanie jest zwolnione od podatku dochodowego od osób fizycznych (art. 21 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f.). Gdyby wartość przekazanego świadczenia przekroczyła w roku podatkowym kwotę 2280 zł, to od nadwyżki ponad tę kwotę były pracodawca ma obowiązek potrącić i odprowadzić do urzędu skarbowego zryczałtowany podatek w wysokości 10 proc. (art. 30 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f.) - por. pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w Pabianicach z 8 sierpnia 2007 r., nr USIB/415/14/07.

PRZYKŁAD

Zakłady mięsne „Smaczek” z okazji świąt przekazały byłym pracownikom, którzy obecnie są na emeryturze lub rencie, bony towarowe o wartości 400 zł. W roku podatkowym emeryci i renciści - byli pracownicy zakładu - nie otrzymali żadnych innych świadczeń rzeczowych lub ich ekwiwalentów pieniężnych. Wartość otrzymanych bonów nie przekracza kwoty 2280 zł wskazanej w art. 21 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. Będzie więc wolna od podatku dochodowego.

Możliwość zaliczenia do kosztów wydatków poniesionych przez pracodawcę na nabycie bonów i kuponów zależy od źródła ich finansowania. Jeżeli zakup przekazanych pracownikom bonów lub kuponów zostanie sfinansowany przez pracodawcę ze środków ZFŚS, to wydatków poniesionych na ten cel nie można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów (art. 23 ust. 1 pkt 42 u.p.d.o.f. i art. 16 ust. 1 pkt 45 u.p.d.o.p.). Ograniczenie to wynika z faktu, że dla pracodawcy zobowiązanego do tworzenia ZFŚS kosztem uzyskania przychodów są odpisy na ZFŚS (art. 23 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. i art. 16 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.p.). Jeżeli jednak świadczenia te zostaną nabyte ze środków obrotowych pracodawcy, wydatki na ich nabycie można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów (art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. i art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p.).

Pracownicy. Jeżeli pracodawca sfinansował zakup bonów czy kuponów ze środków ZFŚS, od wartości przekazanych bonów nie nalicza składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne (§ 2 ust. 1 pkt 19 rozporządzenia z 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, dalej: rozporządzenie w sprawie składek). Nie wykazuje ich też w miesięcznym raporcie ZUS RCA, który składa za pracownika. W tym przypadku nie ma znaczenia wartość przekazanych pracownikom bonów i kuponów, ze środków ZFŚS, w roku kalendarzowym. Pracodawca, który zdecyduje się na taką formę dodatkowych świadczeń dla pracowników, powinien jednak pamiętać, że wydanie pracownikom bonów czy kuponów musi spełniać warunki działalności socjalnej. Oznacza to, że przyznawanie tych świadczeń i ich wysokość pracodawca powinien uzależnić od sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej osoby uprawnionej do korzystania z ZFŚS. Nieróżnicowanie wartości wręczanych świadczeń i równocześnie finansowanie ich ze środków ZFŚS spowoduje, że zostaną one przyznane nieprawidłowo. W tym przypadku pracodawca będzie zobowiązany doliczyć kwoty wręczonych świadczeń do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.

Natomiast jeżeli pracodawca zdecyduje się na przyznanie pracownikom świadczeń rzeczowych, które sfinansuje ze środków obrotowych, to wartość przyznanych świadczeń jest przychodem pracownika ze stosunku pracy i stanowi podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne (§ 1 ww. rozporządzenia). O zasadach zaliczania świadczenia do przychodów stanowiących podstawę wymiaru składek w pierwszej kolejności decydują wewnętrzne przepisy o wynagradzaniu, np. regulamin wynagradzania. Kiedy przepisy zakładowe nie określają zasad ustalania wartości świadczenia, pracodawca powinien sięgnąć do rozporządzenia. Z przepisów rozporządzenia wynika, że jeżeli pracodawca kupił bony lub kupony od zewnętrznego dostawcy i przekazał je pracownikom, to do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne pracownikom doliczy kwoty, za które zakupił świadczenia, łącznie z VAT (§ 3 pkt 2 ww. rozporządzenia).

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Marta Zofia Gan

Prawnik

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »