| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Temat Dnia > Zmiany w zasadach kontrolowania przedsiębiorców

Zmiany w zasadach kontrolowania przedsiębiorców

Od 7 marca obowiązuje nowelizacja ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, która wprowadziła wiele korzystnych zmian dla przedsiębiorców w związku z prowadzoną u nich kontrolą. Przede wszystkim znacznie skrócono limit czasu trwania kontroli w roku dla najmniejszych firm.

Przedłużenie czasu trwania kontroli jest możliwe jedynie z przyczyn niezależnych od organu kontroli i wymaga uzasadnienia na piśmie. Tak jak przed nowelizacją organ kontroli doręcza przedsiębiorcy uzasadnienie i wpisuje je do książki kontroli przed podjęciem dalszych czynności kontrolnych. Nowością jest to, że przedłużenie czasu trwania kontroli możliwe jest także, jeżeli w toku kontroli zostanie ujawnione zaniżenie zobowiązania podatkowego lub zawyżenie straty w wysokości przekraczającej równowartość 10% kwoty zadeklarowanego zobowiązania podatkowego lub straty. Kontrolerzy mogą też przedłużyć kontrolę zawsze, gdy ujawnią fakt niezłożenia deklaracji pomimo takiego obowiązku. Najpierw jednak organ kontroli musi poinformować o ujawnieniu tych okoliczności (10% niezgodności lub niezłożonej deklaracji), jednocześnie wskazując zgromadzony w tym zakresie materiał dowodowy.

Uzasadnienie przedłużenia czasu trwania kontroli umieszcza się w książce kontroli i protokole kontroli. Z powodu jednej z tych przyczyn czas trwania kontroli nie może zostać dowolnie przedłużony - nadal nie może przekroczyć dwukrotności rocznych limitów czasu kontroli.

PRZYKŁAD

Pierwsza w roku kontrola wykazała, że jednoosobowy przedsiębiorca niezatrudniający pracowników, o obrotach za ostatnie 2 lata 450 000 zł, zawyżył stratę o 15% w stosunku do wykazanej w zeznaniu PIT-36. Kontrola została przedłużona. Jej maksymalny czas trwania nie może przekroczyć 24 dni roboczych, gdyż kontrola dotyczy mikroprzedsiębiorcy, dla którego limit roczny czasu kontroli wynosi 12 dni.

Taka kontrola jest możliwa, gdy jej wyniki wykażą rażące naruszenie przepisów prawa przez przedsiębiorcę. Wtedy kontrolerzy mogą przeprowadzić powtórną kontrolę w tym samym zakresie przedmiotowym (art. 83 ust. 4 ustawy). Czas trwania powtórnej kontroli nie może przekraczać 7 dni. Czasu trwania takiej kontroli nie wlicza się do rocznego limitu czasu trwania kontroli.

WAŻNE!

Czas trwania powtórnej kontroli nie może przekraczać 7 dni. Czasu trwania takiej kontroli nie wlicza się do rocznego limitu czasu trwania kontroli.

Organ kontroli może, po pisemnym zawiadomieniu przedsiębiorcy, przerwać kontrolę na czas niezbędny do przeprowadzenia badań próbki produktu lub próbki kontrolnej, jeżeli jedyną czynnością kontrolną po otrzymaniu wyniku badania próbki będzie sporządzenie protokołu kontroli. Uzasadnienie czasu trwania przerwy organ kontroli obowiązany jest wpisać do książki kontroli przedsiębiorcy. Przerwa nie stanowi przeszkody do przeprowadzenia w czasie jej trwania kontroli przez inny organ kontroli (art. 83a ustawy). Czas trwania przerwy w kontroli nie jest wliczany do rocznego limitu czasu trwania kontroli, pod warunkiem że podczas przerwy przedsiębiorca miał możliwość wykonywania działalności gospodarczej oraz miał nieograniczony dostęp do prowadzonej przez siebie dokumentacji i posiadanych rzeczy, z wyjątkiem zabezpieczonej w celu kontroli próbki.

WAŻNE!

Czas trwania przerwy w kontroli nie jest wliczany do rocznego limitu czasu trwania kontroli, pod warunkiem że podczas przerwy przedsiębiorca miał możliwość wykonywania działalności gospodarczej oraz miał nieograniczony dostęp do prowadzonej przez siebie dokumentacji i posiadanych rzeczy, z wyjątkiem zabezpieczonej w celu kontroli próbki.

Czynności kontrolne powinny być przeprowadzane w sposób sprawny i możliwie niezakłócający funkcjonowania kontrolowanego przedsiębiorcy. To zasada zapisana w ustawie w nowym art. 80b. W przypadku gdy przedsiębiorca wskaże na piśmie, że przeprowadzane czynności zakłócają w sposób istotny działalność gospodarczą przedsiębiorcy, organ kontroli ma obowiązek uzasadnić konieczność podjęcia takich czynności w protokole kontroli.

Przedsiębiorca może wnieść sprzeciw wobec podjęcia i wykonywania przez organy kontroli niektórych czynności z naruszeniem następujących przepisów:

• art. 79-79b (dot. zawiadamiania o zamiarze wszczęcia kontroli i upoważnień do wszczęcia kontroli),

• art. 80 ust. 1 i 2 (dot. przeprowadzania czynności kontrolnych bez obecności kontrolowanego lub innych osób upoważnionych),

• art. 82 ust. 1 (dot. zakazu przeprowadzania u przedsiębiorcy więcej niż jednej kontroli),

• art. 83 ust. 1 i 2 (dot. limitu czasu trwania kontroli).

Wniesienie sprzeciwu jest niedopuszczalne, gdy organ przeprowadza kontrolę, powołując się na przepisy art. 79 ust. 2 pkt 2, art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 82 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 2 pkt 2 i art. 84a ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (art. 84d ustawy). Przykładowo, wniesienie sprzeciwu nie jest dopuszczalne, gdy organ przeprowadza kontrolę, która jest niezbędna dla przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia, przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego albo zabezpieczenia dowodów jego popełnienia.

Sprzeciw przedsiębiorca wnosi na piśmie do organu podejmującego i wykonującego kontrolę. O wniesieniu sprzeciwu przedsiębiorca zawiadamia na piśmie kontrolującego. Sprzeciw wnosi się w terminie 3 dni roboczych od dnia wszczęcia kontroli przez organ kontroli. Przedsiębiorca musi go uzasadnić (art. 84c ust. 3 ustawy). Tak samo organ podatkowy ma 3 dni robocze od dnia otrzymania sprzeciwu na rozpatrzenie sprzeciwu oraz wydanie postanowienia o odstąpieniu od czynności kontrolnych albo o ich kontynuowaniu. Jeżeli minie termin na rozpatrzenie sprzeciwu lub zażalenia, z przepisów wynika domniemanie, że rozstrzygnięcie jest dla przedsiębiorcy korzystne. Oznacza to obowiązek wstrzymania czynności kontrolnych.

Przedsiębiorca może wnieść sprzeciw także po upływie 3 dni od dnia wszczęcia kontroli. Taką możliwość ma jednak tylko w przypadku przekroczenia przez organ kontroli limitu czasu trwania kontroli. Wtedy termin 3 dni na wniesienie sprzeciwu rozpoczyna się w dniu, w którym nastąpiło przekroczenie limitu czasu trwania kontroli.

Wniesienie sprzeciwu powoduje następujące skutki:

• wstrzymanie czynności kontrolnych przez organ kontroli, którego sprzeciw dotyczy - następuje z chwilą doręczenia kontrolującemu zawiadomienia o wniesieniu sprzeciwu i trwa do czasu rozpatrzenia sprzeciwu,

• wstrzymanie biegu czasu trwania kontroli - następuje od dnia wniesienia sprzeciwu do dnia doręczenia przedsiębiorcy postanowienia w tej sprawie,

• organ kontroli może dokonać zabezpieczenia dowodów mających związek z przedmiotem i zakresem kontroli - na czas rozpatrzenia sprzeciwu. Zabezpieczeniu podlegają dokumenty, informacje, próbki wyrobów oraz inne nośniki informacji, jeżeli stanowią lub mogą stanowić dowód w toku kontroli.

Nie zawsze negatywne rozpatrzenie sprzeciwu powoduje kontynuację kontroli. Przedsiębiorca może wykonać kolejny krok, jakim jest wniesienie zażalenia. Odbywa się ono podobnie jak wniesienie sprzeciwu. Przedsiębiorca ma na to 3 dni od dnia otrzymania postanowienia w sprawie sprzeciwu. Rozstrzygnięcie w sprawie zażalenia następuje nie później niż w terminie 7 dni od dnia jego wniesienia (art. 84c ust. 10 ustawy). Wniesienie zażalenia powoduje wstrzymanie biegu czasu trwania kontroli. Następuje to do dnia doręczenia przedsiębiorcy postanowienia, w którym zawarte jest rozstrzygnięcie co do zażalenia. Jeżeli jest niekorzystne dla przedsiębiorcy, organ kontroli może kontynuować czynności kontrolne od dnia, w którym postanowienie zostało doręczone przedsiębiorcy.

Jeżeli minie termin na rozpatrzenie zażalenia, z przepisów wynika domniemanie, że rozstrzygnięcie jest dla przedsiębiorcy korzystne. Oznacza to obowiązek wstrzymania czynności kontrolnych.

• rozdział 5 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - j.t. Dz.U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 z późn. zm.

• ustawa z 19 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2009 r. nr 18, poz. 97)

Małgorzata Korycka

konsultant podatkowy

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Meritoros

Biura rachunkowe

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »