| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Praca i ubezpieczenia > Jakie są skutki spóźnionej wypłaty wynagrodzenia

Jakie są skutki spóźnionej wypłaty wynagrodzenia

W marcu tego roku spóźniliśmy się z wypłatą należnych pracownikom wynagrodzeń o 5 dni. Pensje miały być wypłacone 10 marca 2010 r. Z uwagi na przejściowe kłopoty finansowe postawiliśmy je do dyspozycji osobom zatrudnionym dopiero 15 marca 2010 r. Jakie skutki może spowodować takie opóźnienie?


rada

Jeżeli pensja zostanie wypłacona po terminie, pracownik ma prawo domagać się odsetek za czas opóźnienia, którego dopuścił się pracodawca, a także odszkodowania, jeśli na skutek zwłoki w wypłacie należnych mu za pracę pieniędzy poniesie szkodę. Ponadto, gdyby przypadki nieterminowego płacenia pensji zdarzały się częściej, pracodawca byłby zagrożony karą grzywny, a zatrudnieni mieliby możliwość rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.

uzasadnienie

Przepisy prawa pracy w sposób bezwzględny nakazują pracodawcy terminowe wypłacanie wynagrodzenia za świadczoną przez pracowników pracę (art. 94 pkt 5 Kodeksu pracy; dalej: k.p.). Pensje powinny być pozostawione do dyspozycji co najmniej raz w miesiącu, w stałym i ustalonym z góry terminie (art. 85 § 1 k.p.).

Wynagrodzenie za pracę płatne raz w miesiącu należy wypłacić z dołu, niezwłocznie po ustaleniu jego pełnej wysokości, nie później jednak niż w ciągu pierwszych 10 dni miesiąca kalendarzowego następującego po miesiącu, za który jest ono należne (art. 85 § 2 k.p.). Jeżeli ustalony dzień wypłaty wynagrodzenia za pracę jest dniem wolnym od pracy, wynagrodzenie należy wypłacić w dniu poprzedzającym (art. 85 § 3 k.p.). Pracodawca, który nie wypłaca pracownikowi w terminie wynagrodzenia, ciężko narusza swój podstawowy obowiązek, narażając się m.in. na sankcje finansowe oraz ryzyko rozwiązania umowy o pracę przez zatrudnionego w trybie natychmiastowym.

Sankcje, na jakie naraża się zakład pracy, nie wypłacając pensji w terminie lub zaniżając jej wysokość, to:

• obowiązek wypłacenia pracownikowi odsetek za zwłokę (art. 481 § 1 Kodeksu cywilnego w związku z art. 300 Kodeksu pracy),

• obowiązek wypłaty odszkodowania, jeśli wskutek zwłoki w wypłacie wynagrodzenia za pracę pracownik poniesie szkodę (art. 471 Kodeksu cywilnego w związku z art. 300 Kodeksu pracy),

• możliwość nałożenia na pracodawcę kary grzywny od 1000 zł do 30 000 zł (art. 282 § 1 pkt 1 k.p.),

• możliwość rozwiązania przez pracownika stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracodawcy (art. 55 § 11 k.p.).

Odsetki za spóźnioną wypłatę stanowią rekompensatę za przedłużone i pozbawione prawnych podstaw uniemożliwienie pracownikowi korzystania z zarobionych przez niego pieniędzy. Są one wypłacane, gdy zatrudniony wystąpi z odpowiednim żądaniem do pracodawcy. Przedawniające się z upływem 3 lat roszczenie o odsetki z powodu nieterminowego regulowania zobowiązań z tytułu wynagrodzeń pozostaje w ścisłym związku ze stosunkiem pracy i sąd pracy powinien je uwzględnić, nawet jeśli pracownik nie zgłosił takiego roszczenia (por. wyrok Sądu Najwyższego z 21 lipca 1994 r., sygn. akt I PRN 42/94, OSNAPiUS 1994/12/192).

WAŻNE!

Odsetki należą się pracownikowi bez względu na przyczynę zwłoki w wypłacie poborów oraz niezależnie od tego, czy z powodu opóźnienia poniósł szkodę.

Pracownikowi za każdy dzień zwłoki przysługują odsetki ustawowe, wynoszące obecnie 13% w stosunku rocznym (§ 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie określenia wysokości odsetek ustawowych). Jednakże umowa o pracę lub zakładowe przepisy (np. regulamin wynagradzania czy układ zbiorowy) mogą przewidywać ich wyższą wysokość.

Prawo do odsetek zatrudniony nabywa za okres, w którym zakład pracy nie wypłaca wynagrodzenia. Data początkowa, od której należy je naliczać, zależy od terminu, w jakim wynagrodzenie powinno zostać u danego pracodawcy wypłacone.

Odsetki należy obliczyć od zaległego wynagrodzenia brutto, co potwierdza uchwała Sądu Najwyższego z 19 września 2002 r. (sygn. akt III PZP 18/02, OSNP 2003/9/214).

Przy ich kalkulowaniu nie stosujemy zaokrąglania do pełnych złotych.

Odsetki z tytułu nieterminowej wypłaty wynagrodzeń nie podlegają opodatkowaniu (art. 21 ust. 1 pkt 95 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) ani oskładkowaniu (pismo ZUS z 7 marca 2001 r., nr FUu 077-7/01, oraz pismo Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej z 23 listopada 2000 r., nr U.520-333/2000).

PRZYKŁAD

Pracownik, którego wynagrodzenie miesięczne brutto wynosi 4000 zł, zażądał odsetek za zwłokę od pracodawcy, który w marcu 2010 r. spóźnił się 5 dni z wypłatą pensji. Odsetki wyniosły 7,12 zł, zgodnie z wyliczeniem: 4000 zł x 5 dni x 13% 365 : dni.

W praktyce mają miejsce sytuacje, gdy pracownik, który o czasie nie otrzymał od pracodawcy należnych mu pieniędzy, ponosi z tej przyczyny szkodę (np. nie był w stanie zapłacić raty kredytu i bank wymierzył mu umowną karę). Jeżeli tak się stanie, wówczas będzie mógł on domagać się od zakładu pracy odszkodowania (art. 471 Kodeksu cywilnego w związku z art. 300 Kodeksu pracy). Pracodawca może odmówić jego wypłaty, ale wówczas pracownik może wystąpić do sądu ze stosownym roszczeniem. Występując o odszkodowanie, zatrudniony powinien wykazać wysokość wynikłej szkody i związek przyczynowy pomiędzy jej powstaniem a nieterminową wypłatą wynagrodzenia.

WAŻNE!

Pracodawca niewypłacający pensji w ustalonym terminie popełnia wykroczenie przeciwko prawom pracowniczym i podlega karze grzywny. Kara grzywny może wynosić od 1000 zł do 30 000 zł.

Jeśli spóźnianie się z wynagrodzeniami nosi cechy działania złośliwego lub uporczywego, mamy do czynienia z przestępstwem zagrożonym karą ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2 (art. 218 § 1 Kodeksu karnego).

Jeżeli pracodawca nieterminowo wypłaca pensje, pracownik ma możliwość rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia. Nawet jednorazowe opóźnienie wypłaty może uzasadniać odejście z pracy bez wypowiedzenia. Rozstając się z firmą z jej winy, zatrudniony może zażądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a jeśli umowa o pracę została zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy - w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni (art. 55 § 11 k.p.).

• art. 471 i 481 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. Nr 16, poz. 93; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. Nr 79, poz. 662

• art. 218 ustawy z 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz.U. Nr 88, poz. 553; ost.zm. Dz.U. z 2010 r. Nr 40, poz. 229

• art. 55 § 11, art. 85-86, art. 94 pkt 5, art. 282 § 1 pkt 1, art. 300 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - j.t. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. Nr 219, poz. 1704

• art. 21 ust. 1 pkt 95 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176; ost.zm. Dz.U. z 2010 r. Nr 28, poz. 146

• rozporządzenie Rady Ministrów z 4 grudnia 2008 r. w sprawie określenia wysokości odsetek ustawowych - Dz.U. Nr 220, poz. 1434

Mariusz Pigulski

specjalista w zakresie kadr i płac

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Piotr Rorbach

Adwokat

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »