Zasady przekształcania spółek handlowych ujęte zostały w ustawie z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2000 r. nr 94, poz. 1037 z późn. zm.; ost. zm. Dz.U. z 2009 r. nr 13, poz. 69), zwanym dalej "k.s.h.". Kodeks reguluje też kompleksowo wszystkie kwestie związane z prawną konstrukcją spółek handlowych, tzn. sposób ich działania, metody zarządzania spółką, prawa i obowiązki wspólników, podział kompetencji pomiędzy organami spółek mających swoją osobowość prawną itp. Spółki handlowe łączą w sobie elementy prawa prywatnego, czyli regulującego relacje między podmiotami prywatnymi, a także prawa publicznego, czyli regulującego relacje pomiędzy podmiotami prywatnymi a państwem. Co do zasady bowiem, niezbędnym warunkiem powstania i istnienia spółki handlowej jest zawarcie przez wspólników odpowiedniej umowy spółki i jej autoryzacja w publicznym rejestrze (Krajowy Rejestr Sądowy).

W umowie spółki handlowej wspólnicy albo akcjonariusze zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu przez wniesienie wkładów oraz, jeżeli umowa albo statut spółki tak stanowi, przez współdziałanie w inny określony sposób. Podstawową cechą spółki handlowej jest to, że w jej ramach wspólnicy wnoszą określone wkłady i zamierzają współdziałać dla osiągnięcia określonego wspólnego celu. Chociaż spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i spółki akcyjne mogą działać także w zakresie niezwiązanym z bezpośrednim prowadzeniem biznesu, to celem zdecydowanej większości spółek handlowych jest właśnie prowadzenie działalności gospodarczej. Spółki te są po prostu przedsiębiorcami, a w treści umów spółek wspólnicy wyraźnie określają przedmiot ich działalności.

Pomimo iż do spółek handlowych stosuje się także zasady ogólne prawa prywatnego, w tym zasady prawa umów określone w kodeksie cywilnym, to zasada swobody umów doznaje w tym przypadku znacznego ograniczenia. Na gruncie polskiego prawa spółek mamy bowiem do czynienia z zamkniętym katalogiem tzw. normatywnych typów spółek. Oznacza to, że wspólnicy mogą umówić się na współuczestnictwo wyłącznie w określonych przez ustawodawcę rodzajach spółek handlowych. Wspólnicy nie mogą zatem na zasadzie obowiązującej swobody umów skonstruować nowego rodzaju spółki nienazwanej i nieznanej kodeksowi spółek handlowych. Utrzymywanie zamkniętego katalogu typów spółek handlowych jest konieczne ze względu na bezpieczeństwo i pewność obrotu gospodarczego. Większość ze spółek to bowiem przedsiębiorcy, którzy na co dzień zaciągają i spełniają swe zobowiązania. Pełne otwarcie prawa spółek na wszelkie możliwe typy organizacji zbiorowych i uznanie wszelkich konstrukcji prawnych tworzonych przez umawiające się strony za podmiot praw i obowiązków mogłoby w istotny sposób podważyć zasady odpowiedzialności dłużników.