| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Zatrudnienie na podstawie umowy cywilnoprawnej

Zatrudnienie na podstawie umowy cywilnoprawnej

Zatrudnienie cywilnoprawne jest formą zatrudnienia osób fizycznych na podstawie innych niż umowa o pracę umów. Wśród najczęściej spotykanych należy wskazać na umowę zlecenia, umowę o dzieło czy też kontrakt menedżerski. Taka opcja zatrudnienia ma sporo plusów, zwłaszcza dziś, w dobie poszukiwania oszczędności – jest ona bowiem postrzegana jako sposób na zmniejszenie kosztów w firmie, gdyż cywilnoprawne formy zatrudnienia są tańsze dla pracodawców niż tradycyjne stosunki pracy.

Forma i treść umowy o dzieło

Tak samo jak w przypadku zlecenia, przepisy nie zastrzegają dla ważności umowy o dzieło żadnej konkretnej formy. Może ona być zawarta ustnie, pisemnie lub w sposób dorozumiany. Treść charakteryzowanej umowy powinna określać m.in.:
• jej rodzaj i datę zawarcia,
• strony stosunku cywilnoprawnego,
• datę jej rozpoczęcia i zakończenia,
• przedmiot umowy i miejsce wykonywania dzieła (opis przedmiotu umowy powinien być sprecyzowany przez odwołanie się np. do wzoru, rysunku, szkicu sporządzonego z użyciem jednostek miar itp.),
• kto dostarcza materiały oraz narzędzia potrzebne do wykonania dzieła,
• wynagrodzenie.
W celu odpowiedniego zabezpieczenia swoich interesów strony mogą w umowie o dzieło zawrzeć dodatkowo zapisy o:
• karach umownych za nienależyte wykonanie dzieła lub wypowiedzenie umowy bez ważnych powodów,
• możliwości dochodzenia od wykonawcy, niezależnie od kar umownych, odszkodowania na ogólnych zasadach odpowiedzialności kontraktowej,
• rękojmi za ewentualne wady dzieła,
• tzw. umownym prawie odstąpienia, polegającym na przewidzeniu możliwości wycofania się uprawnionej strony z umowy, w razie gdy ze względu na określone okoliczności dalsze trwanie i realizacja umowy przestały odpowiadać interesom strony.
Jeśli przedmiot umowy o dzieło nosi cechy utworu w rozumieniu ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j. Dz.U. z 2006 r. nr 90, poz. 631 z późn. zm.; ost. zm. Dz.U. z 2010 r. nr 152, poz. 1016), wówczas umowa powinna regulować kwestię przeniesienia własności stworzonego przez przyjmującego zamówienie oraz kwestię przeniesienia autorskich praw majątkowych do takiego dzieła.

Wynagrodzenie z tytułu umowy o dzieło

W umowie o dzieło strony mogą określić wynagrodzenie w sposób:
• kosztorysowy – na podstawie planowych prac i przewidywanych kosztów materiałów (z podaniem cen jednostkowych) lub
• ryczałtowy – w kwocie podanej z góry.

Wynagrodzenie kosztorysowe

Obejmuje ono szacunkową wycenę materiałów niezbędnych do wykonania dzieła, a także jednostkowych prac, które zostaną przeprowadzone przez wykonawcę w ramach zawartej umowy o dzieło. Ten sposób ustalania wynagrodzenia stosuje się zazwyczaj w odniesieniu do dzieła charakteryzującego się dużym stopniem skomplikowania, gdy jego wykonanie jest wieloetapowe z udziałem różnego rodzaju prac. Ostateczne obliczenie należnego wynagrodzenia jest dokonywane na podstawie końcowego kosztorysu dopiero po wykonaniu dzieła. Przyjmujący zamówienie nie może żądać zwiększenia wynagrodzenia, jeżeli wykonał prace dodatkowe bez uzyskania zgody zamawiającego. Przy wynagrodzeniu kosztorysowym obie strony umowy o dzieło muszą liczyć się z tym, że wysokość wyznaczonej zapłaty za dzieło może w końcowym rozrachunku odbiegać (czasem nawet znacznie) od kwoty ustalonej w chwili zawarcia umowy. Aby zapobiec sporom, jakie mogą wyniknąć w chwili rozliczenia dzieła, w umowie można wskazać (np. procentowo lub wartościowo), o ile może wzrosnąć ostateczna zapłata za wykonanie dzieła w stosunku do wynagrodzenia przewidywanego w pierwotnych ustaleniach. Wynagrodzenie kosztorysowe może ulec zmianie, gdy:
• w toku wykonywania dzieła zarządzenie właściwego organu państwowego zmieniło wysokość cen lub stawek obowiązujących dotychczas w obliczeniach kosztorysowych – w takiej sytuacji każda ze stron może żądać odpowiedniej zmiany umówionego wynagrodzenia; nie dotyczy to jednak należności uiszczonej za materiały lub robociznę przed zmianą cen lub stawek,
• w toku wykonywania dzieła zajdzie konieczność przeprowadzenia prac, które nie były przewidziane w zestawieniu prac planowanych, będących podstawą obliczenia wynagrodzenia kosztorysowego, a zestawienie sporządził zamawiający – w takich okolicznościach wykonawca dzieła ma prawo żądać odpowiedniego podwyższenia umówionego wynagrodzenia. Jeśli zestawienie planowych prac sporządził przyjmujący zamówienie na dzieło, żądanie przez niego podwyższenia wynagrodzenia jest dopuszczalne tylko w sytuacji, gdy mimo zachowania należytej staranności nie mógł on przewidzieć konieczności wykonania dodatkowych prac.
Jeżeli z powodu wystąpienia ww. okoliczności wynagrodzenie kosztorysowe miałoby znacznie wzrosnąć, zamawiający może odstąpić od umowy, przy czym powinien uczynić to niezwłocznie. W takiej sytuacji wykonawcy należy wypłacić odpowiednią część umówionego wynagrodzenia, odpowiadającą stopniowi zaawansowania w wykonaniu dzieła. Zamawiający ma możliwość odstąpić od umowy wyłącznie w czasie realizacji umowy, czyli do chwili, gdy zamówione dzieło nie zostało jeszcze wykonane.
PRZYKŁAD
Piotr D. w trakcie realizowania umowy o dzieło uzyskał od zamawiającego zgodę na wykonywanie dodatkowych prac nieobjętych umową. Po stworzeniu umówionego dzieła okazało się, że ostateczna kwota wynagrodzenia należnego Piotrowi D. znacznie przewyższa planowaną pierwotnie zapłatę. Ponieważ w tej sytuacji dzieło zostało już wykonane, zamawiający nie może skorzystać z możliwości odstąpienia od umowy i musi zapłacić wykonawcy dzieła wynagrodzenie w pełnej przysługującej mu wysokości.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

dr Arletta Bolesta

Adwokat kościelny

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »