| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Składki ZUS w działalności przedsiębiorcy

Składki ZUS w działalności przedsiębiorcy

Prowadzenie działalności gospodarczej związane jest z ponoszeniem przez przedsiębiorców wielu kosztów, przy czym część z nich wynika z pewnych zobowiązań względem państwa. Jak wiadomo, bardzo ważnymi obowiązkami, które muszą wypełniać podmioty gospodarcze, są, obok rozliczeń z fiskusem, zobowiązania względem ZUS-u. Przedsiębiorcy podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz wypadkowemu. Osoby takie obowiązkowo podlegają również ubezpieczeniu zdrowotnemu. Natomiast ubezpieczenie chorobowe dla przedsiębiorców jest dobrowolne. Niektóre osoby rozpoczynające prowadzenie działalności gospodarczej mogą skorzystać z ulgi w opłacaniu składek na ubezpieczenia społeczne. Ulga polega na tym, że przez okres pierwszych 24 miesięcy kalendarzowych od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej można opłacać składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od zadeklarowanej kwoty, jednak nie niższej niż 30% kwoty minimalnego wynagrodzenia. Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne dla osób niekorzystających z ulgi w opłacaniu składek stanowi kwota zadeklarowana, nie niższa niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego, przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek na dany rok kalendarzowy.

Zobacz aktualne stawki ZUS >>>

Autorzy: Joanna Stolarska, Wojciech Adamski, Joanna Kalinowska Opracował Przemysław Mańko Publikacja: Poradnik Gazety Prawnej nr 27 z dnia 2011-07-19

Składek na ubezpieczenia społeczne nie musi opłacać osoba, która prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą, i równocześnie:

• jest zatrudniona na podstawie umowy o pracę i w przeliczeniu na okres miesiąca otrzymuje z tego tytułu przychód w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia (w 2011 r. – 1386 zł, a w pierwszym roku pracy 1108,80 zł),

• pobiera zasiłek macierzyński – bez względu na to, z jakiego tytułu przysługuje ten zasiłek (np. z tytułu zatrudnienia, z którego pensja była niższa niż kwota minimalnego wynagrodzenia),

• wybrała jako tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń wykonywaną jednocześnie pracę na podstawie umowy agencyjnej, zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia lub pracę na podstawie umowy o pracę nakładczą. Przy czym możliwość wyboru umów cywilnych lub umowy chałupniczej jako obowiązkowego tytułu do ubezpieczeń społecznych przysługuje pod warunkiem, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z tych umów nie jest niższa niż najniższa podstawa wymiaru składek z tytułu prowadzenia działalności. Oznacza to, że podstawa wymiaru składek z tych umów nie może być niższa niż 30% minimalnego wynagrodzenia lub 60% prognozowanego na dany rok przeciętnego wynagrodzenia – w zależności od tego, czy taka osoba ma prawo do opłacania składek na preferencyjnych zasadach, czy też nie.

Osoba, która prowadzi pozarolniczą działalność inną niż działalność gospodarcza, nie musi opłacać składek na ubezpieczenia społeczne, gdy:

• jest zatrudniona na podstawie umowy o pracę i w przeliczeniu na okres miesiąca otrzymuje z tego tytułu przychód w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia,

• pobiera zasiłek macierzyński,

• wybrała jako tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych wykonywaną jednocześnie pracę na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z kodeksem cywilnym mają zastosowanie przepisy dotyczące zlecenia, albo na podstawie umowy o pracę nakładczą. W tym przypadku nie ma znaczenia wysokość podstawy wymiaru składek z umowy cywilnej czy pracy nakładczej. Pomimo że minimalna kwota podstawy wymiaru składek, obowiązująca tę osobę z tytułu prowadzonej przez nią działalności, wynosi 2015,40 zł, to może ona jako tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych wybrać umowę zlecenia, z podstawą wymiaru składek w wysokości 300 zł.

Ograniczenie w wyborze tytułu do obowiązkowych ubezpieczeń dotyczy osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych. Oznacza to, że ma ono zastosowanie również do tych osób, które po dopełnieniu obowiązku uzyskania odpowiedniego wpisu, zgodnie z przepisami o działalności gospodarczej, w ramach tej działalności wykonują wolny zawód, oraz osób, które działalność gospodarczą prowadzą w ramach spółki cywilnej.

Opłacanie składek na Fundusz Pracy

Karol W. prowadzi działalność gospodarczą na podstawie wpisu do ewidencji jako wspólnik spółki cywilnej od 1 lipca 2009 r. 30 czerwca 2011 r. minęły 24 miesiące, w czasie których był uprawniony do opłacania składek na ubezpieczenia społeczne od 30% minimalnego wynagrodzenia (tzw. warunki preferencyjne). Od 1 lipca 2010 r. Karol W. jednocześnie pracuje na podstawie umowy zlecenia. Z tytułu zawartej umowy otrzymuje miesięcznie wynagrodzenie w wysokości 1800 zł, w związku z czym składki na ubezpieczenia społeczne byłyby do końca czerwca 2011 r. znacznie wyższe niż z działalności. Z tego powodu od roku, tzn. od 1 lipca 2010 r., opłacał składki na ubezpieczenia społeczne z działalności. Od przychodów ze zlecenia była opłacana jedynie składka na ubezpieczenie zdrowotne. Od 1 lipca 2011 r. minimalna podstawa wymiaru składek obowiązująca Karola W. z tytułu prowadzenia działalności jest wyższa niż ze zlecenia (2015,40 zł > 1800 zł), ponadto część składek ze zlecenia finansowałby zleceniobiorca. Mimo to Karol W. nie może już wskazać umowy zlecenia jako tytułu do opłacania obowiązkowych ubezpieczeń społecznych, ponieważ prowadzi działalność gospodarczą, a podstawa wymiaru składek z tytułu zlecenia jest niższa niż z tytułu działalności. Z umowy zlecenia może przystąpić do ubezpieczeń społecznych dobrowolnie.

Podstawą do zwolnienia z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzenia działalności są również posiadane uprawnienia do renty lub emerytury uzyskane zarówno z polskiego, jak i zagranicznego systemu ubezpieczenia społecznego lub zaopatrzenia emerytalnego. Przez pojęcie „renta” należy rozumieć wyłącznie świadczenie pieniężne:

• z systemu ubezpieczenia społecznego (realizowane przez ZUS i KRUS), w tym rentę z tytułu niezdolności do pracy i rentę rodzinną,

• z zaopatrzenia emerytalnego (np. żołnierzy zawodowych czy funkcjonariuszy Policji),

• uposażenie rodzinne pobierane po śmierci sędziego, które należy traktować jak pobieranie renty rodzinnej.

W rozumieniu ustawy systemowej „rentą” nie jest renta socjalna przyznawana na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz.U. nr 135, poz. 1268 z późn. zm.; ost. zm. Dz.U. z 2011 r. nr 106, poz. 622) ani renta wypłacana na podstawie przepisów prawa cywilnego (np. renta wyrównawcza). Osoby prowadzące działalność gospodarczą są jednak w gorszej sytuacji niż osoby, które prowadzą pozarolniczą działalność inną niż gospodarcza. Przy działalności gospodarczej zwolnienie z opłacania składek na ubezpieczenia społeczne przysługuje renciście, który ma prawo do renty innej niż renta z tytułu niezdolności do pracy (np. renty rodzinnej). Gdy taka osoba ma prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, musi opłacać składki na ubezpieczenia społeczne do czasu uzyskania prawa do emerytury. Zatem zwolnienie ze składek nie dotyczy osób, które pobierają rentę z tytułu niezdolności do pracy z systemu powszechnego, tj. przyznanej na podstawie:

• ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 153, poz. 1227 z późn. zm.; ost. zm. Dz.U. z 2011 r. nr 75, poz. 398) oraz

• ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 167, poz. 1322 z późn. zm.; ost. zm. Dz.U. z 2011 r. nr 122, poz. 696, dalej „ustawa wypadkowa”).

Osoba prowadząca działalność gospodarczą, która ma prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, musi opłacać składki na ubezpieczenia społeczne do czasu uzyskania prawa do emerytury.

Przedsiębiorca, który nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym, może do nich przystąpić dobrowolnie. Dotyczy to jednak wyłącznie ubezpieczenia emerytalnego i rentowych. Jeśli zgłosi się do tych ubezpieczeń dobrowolnie, automatycznie zostaje objęty obowiązkowym ubezpieczeniem wypadkowym. Jednak nie może się zgłosić do ubezpieczenia chorobowego, bo do tego ubezpieczenia mogą się zgłosić jedynie te osoby, dla których ubezpieczenia emerytalne i rentowe są obowiązkowe. Zgłaszając się dobrowolnie do ubezpieczeń emerytalnego i rentowych, zyskuje się więc staż emerytalny i można uzyskać prawo do zasiłku z tytułu wypadku przy prowadzeniu działalności. Natomiast niezdolność do pracy niezwiązana z wypadkiem przy pracy będzie niepłatna z uwagi na niepodleganie ubezpieczeniu chorobowemu.

Jak opłacać składki na ubezpieczenia pracowników młodocianych?

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Dominika Kłosińska-Pyka

Aplikantka radcowska w OIRP w Łodzi

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »