| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Wszystko o umowach w obrocie gospodarczym

Wszystko o umowach w obrocie gospodarczym

Być może niewielu przedsiębiorców myśli o tym na co dzień, lecz wykonywanie umów jest dla ich firm niemal ciągłą działalnością. Umowy stanowią podstawę prawną dla większości wykonywanych przez nich czynności, a często decydują o powodzeniu współpracy z kontrahentem czy nawet o opłacalności biznesu. Niektóre z rodzajów umów zawieranych przez przedsiębiorców są dedykowane wyłącznie obrotowi gospodarczemu, ale większość z nich to umowy typowe, które zawierane są powszechnie. Dlatego też wiedza o umowach gospodarczych przyda się zarówno właścicielom firm, jak też przyszłym przedsiębiorcom. Uzyskując świadomość co do znaczenia konkretnych typów umów, można znacząco ograniczyć ryzyko występowania sytuacji kryzysowych.

Wydanie rzeczy

Wydanie rzeczy może nastąpić na różne sposoby. Należy pamiętać, iż wydanie rzeczy nie zawsze musi następować poprzez jej fizyczne wręczenie, tak jak to bywa najczęściej w obrocie powszechnym. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 28 lipca 1999 r., sygn. akt II CKN 552/98, OSNC 2000/2/24: przez pojęcie wydania rzeczy sprzedanej według przepisu art. 548 k.c. należy rozumieć nie tylko przeniesienie posiadania przewidziane w art. 348–351 k.c., ale także samo zapewnienie kupującemu możliwości odebrania nabytej rzeczy, która została mu realnie zaofiarowana, a więc niezależnie od tego, czy kupujący rzeczywiście przejął rzecz do swojej dyspozycji. Pojęcie wydania rzeczy nie jest jednoznaczne z odbiorem rzeczy przez kupującego.
Sprzedający ma obowiązek udzielić kupującemu potrzebnych wyjaśnień dotyczących rzeczy sprzedanej, w tym samym jej sytuacji prawnej np. o obciążeniach i faktycznej, oraz wydać posiadane przez siebie dokumenty, które jej dotyczą (np. karta gwarancyjna, atest, dowód uiszczenia podatku, dokument przewozowy, polisa ubezpieczeniowa). Ponadto, jeżeli jest to potrzebne do należytego korzystania z rzeczy zgodnie z jej przeznaczeniem, sprzedający powinien załączyć instrukcję odnośnie sposobu korzystania z rzeczy.
Sprzedający obowiązany jest do opakowania rzeczy w sposób zapewniający jej całość i nienaruszalność odpowiednio do jej właściwości. Ponieważ większość przedsiębiorców korzysta z wyspecjalizowanych firm transportowych, kwestia opakowania rzeczy nabiera szczególnego znaczenia przy ich przewozie. Zgodnie z art. 41 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. – Prawo przewozowe (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 50, poz. 601 z późn. zm., ost. zm. Dz.U. z 2009 r. nr 92, poz. 753) nadawca (np. sprzedający) jest obowiązany oddać przewoźnikowi rzeczy w stanie umożliwiającym ich prawidłowy przewóz i wydanie bez ubytku i uszkodzenia. Rzeczy, które ze względu na ich właściwości wymagają opakowania, nadawca jest obowiązany oddać przewoźnikowi w opakowaniu określonym w przepisach o normalizacji, a w razie braku przepisów w tym zakresie – w sposób określony przez ministra właściwego do spraw transportu. W przypadku uchybień tym obowiązkom przewoźnik może odmówić przyjęcia rzeczy do przewozu.
Jak już wskazano powyżej, wydanie towaru następuje w ustalonym w umowie miejscu. Jeżeli umowa milczy na ten temat i miejsce wydania nie wynika z właściwości zobowiązania, sprzedający ma wydać rzecz w miejscu swej siedziby w chwili zawarcia umowy. Strony mogą jednak uzgodnić, iż rzecz zostanie przesłana za pośrednictwem przewoźnika do innego miejsca np. do magazynu kupującego. Moment wydania rzeczy w takiej sytuacji może być trudny do ustalenia. Dlatego najlepiej, jeżeli strony dokładnie określą go w umowie. Pomocna może się w takiej sytuacji okazać usługa wykwalifikowanego prawnika.
W razie braku innych uzgodnień przyjmuje się, iż wydanie zostało dokonane z chwilą, gdy w celu dostarczenia rzeczy na miejsce przeznaczenia sprzedający powierzył ją przewoźnikowi trudniącemu się przewozem rzeczy tego rodzaju. Niemniej jednak sprzedający nie może wymagać od kupującego zapłacenia ceny natychmiast po takim jej wydaniu. Kupujący ma bowiem obowiązek tak uczynić dopiero po nadejściu rzeczy na miejsce przeznaczenia i po umożliwieniu mu zbadania rzeczy. Co innego oczywiście, gdy w umowie zastrzeżony został termin zapłaty.
Przedsiębiorcy powinni pamiętać o tym, że w praktyce niejednokrotnie sporne okazuje się ustalenie, na kim ciąży obowiązek poniesienia kosztów związanych z wydaniem rzeczy. Chodzi tutaj o koszty zmierzenia lub zważenia, opakowania, ubezpieczenia za czas przewozu oraz koszty przesłania rzeczy. Ponieważ nierzadko są to dość znaczne wydatki, to nie jest to bez znaczenia. Dlatego też praktykowane jest wyraźne wskazywanie w umowach sprzedaży strony, na której spoczywać będzie obowiązek ich poniesienia. W razie braku takiego postanowienia, koszty nadania i przesłania towaru obciążają sprzedającego, a koszty związane z odebraniem rzeczy spoczywają na kupującym. Z kolei wydatki, których nie sposób zaliczyć ani do kosztów wydania, ani też do kosztów odebrania rzeczy, powinny być poniesione przez obie strony po połowie (np. opłaty notarialne). Również i w tym przypadku zalecane jest rozstrzyganie tego problemu w treści samej umowy.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Krzysztof Bogusz

Aplikant radcowski

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »