| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Wszystko o umowach w obrocie gospodarczym

Wszystko o umowach w obrocie gospodarczym

Być może niewielu przedsiębiorców myśli o tym na co dzień, lecz wykonywanie umów jest dla ich firm niemal ciągłą działalnością. Umowy stanowią podstawę prawną dla większości wykonywanych przez nich czynności, a często decydują o powodzeniu współpracy z kontrahentem czy nawet o opłacalności biznesu. Niektóre z rodzajów umów zawieranych przez przedsiębiorców są dedykowane wyłącznie obrotowi gospodarczemu, ale większość z nich to umowy typowe, które zawierane są powszechnie. Dlatego też wiedza o umowach gospodarczych przyda się zarówno właścicielom firm, jak też przyszłym przedsiębiorcom. Uzyskując świadomość co do znaczenia konkretnych typów umów, można znacząco ograniczyć ryzyko występowania sytuacji kryzysowych.

Zawiadomienie poręczyciela

Jeżeli dłużnik opóźnia się ze świadczeniem, wówczas wierzyciel musi niezwłocznie zawiadomić o tym poręczyciela. Jeśli wierzyciel dopuści się zwłoki, zawiadamiając poręczyciela o opóźnieniach w realizacji świadczeń, będzie on wówczas odpowiedzialny za szkodę, jaką wyrządzi takim opóźnieniem poręczycielowi. Jest to szczególnie istotne w sytuacji, gdy wierzyciel spóźni się i powiadomi poręczyciela w momencie, gdy dłużnik jest już niewypłacalny.
Poręczyciel ponosi odpowiedzialność za:
● zobowiązanie wynikające z umowy pomiędzy wierzycielem a dłużnikiem, czyli za należność główną oraz należności uboczne (odsetki, koszty);
● zobowiązanie z umowy poręczenia, np. gdy wezwany do zapłaty przez wierzyciela sam poręczyciel opóźnia się z zapłatą należności.
Poręczyciel odpowiada dopiero wówczas, gdy dług jest już wymagalny. Musi on zostać skutecznie powiadomiony o opóźnieniu dłużnika w spełnianiu zobowiązania. Zasadą jest, że gdy poręcza się za świadczenie pieniężne, to wierzyciel może domagać się od poręczyciela zapłaty niezwłocznie po upływie wyznaczonego dłużnikowi terminu zapłaty wskazanego w umowie głównej. Gdyby jednak termin zapłaty nie został oznaczony w umowie głównej, to należność wierzyciela stanie się wymagalna niezwłocznie po tym, jak wierzyciel wezwie dłużnika do zapłaty. Jeśli termin zapłaty długu nie zostanie oznaczony w umowie głównej, poręczyciel może żądać od wierzyciela wezwania dłużnika do zapłaty. Może to jednak uczynić dopiero po upływie sześciu miesięcy od dnia poręczenia. Jeżeli wierzyciel nie zadośćuczyni niniejszemu żądaniu poręczyciela i nie wskaże terminu zapłaty, poręczenie wygasa.

Zakres odpowiedzialności

Poręczyciel odpowiada całym swoim majątkiem. Strony mogą jednak wprowadzić w umowie inne postanowienia dotyczące tej odpowiedzialności. Mogą samodzielnie ustalić przesłanki odpowiedzialności poręczyciela, wprowadzając na przykład zastrzeżenie, że zanim poręczyciel poniesie odpowiedzialność z tytułu poręczenia, będzie musiał dochodzić zaspokojenia swojej należności od dłużnika głównego, np. podjąć egzekucję z majątku dłużnika, która okaże się bezskuteczna, lub od innego zabezpieczyciela. Jeżeli takich lub podobnych zastrzeżeń nie będzie, wówczas poręczyciel będzie odpowiadał jak współdłużnik solidarny. To oznacza, że wierzyciel będzie mógł domagać się spełnienia całego świadczenia zarówno od poręczyciela, jak i od dłużnika łącznie (w jednym procesie) albo tylko od jednego z nich. Jeżeli wierzyciel zostanie zaspokojony przez któregokolwiek ze współdłużników solidarnych, wówczas pozostały współdłużnik będzie zwolniony z odpowiedzialności. W tym miejscu należy przypomnieć, że z mocy prawa poręczyciel, który spłaci dług za dłużnika, staje się jego nowym wierzycielem w miejsce tego, którego należność została spłacona. Od tej pory będzie mógł dochodzić od dłużnika zwrotu zapłaconej kwoty, i to z pierwszeństwem przed innymi wierzycielami tego dłużnika.
W sytuacji gdy poręczycielem jest jedno z małżonków, do skuteczności zawieranej przez niego umowy nie jest obecnie potrzebna zgoda drugiego małżonka. Umowa zawarta wyłącznie przez jednego z małżonków ważna jest nawet wtedy, gdy wartość zobowiązania, za które poręczył małżonek, wskazuje na dokonanie tzw. czynności przekraczającej zwykły zarząd majątkiem wspólnym. Małżonek poręczyciela może jednak sprzeciwić się zamierzonej przez poręczyciela czynności, o ile nie została już ona dokonana. Sprzeciw ten będzie jednak skuteczny tylko wówczas, gdy wierzyciel będzie miał możliwość zapoznania się z nim przed zawarciem umowy poręczenia, ewentualnie przed złożeniem oświadczenia woli przez poręczyciela. Zgoda drugiego z małżonków jest jednak w praktyce ważnym elementem odpowiedzialności majątkowej, gdyż to od niej zależy, czy wierzyciel będzie mógł przy pomocy komornika zaspokoić swoje roszczenie z majątku wspólnego małżonków. Innymi słowy, żeby móc prowadzić egzekucję z majątku wspólnego, wierzyciel musi mieć zgodę jednego małżonka na zaciągnięcie zobowiązania przez współmałżonka. Inaczej jest jeśli poręczenie ma związek z działalnością gospodarczą prowadzoną przez jednego z małżonków. W takiej sytuacji zgoda współmałżonka nie jest konieczna. Wierzyciel może ściągnąć dług związany z taką działalnością ze składników tego przedsiębiorstwa nawet wtedy, gdy wchodzą one do majątku wspólnego małżonków.
ZGODNIE Z PRAWEM
Art. 876 k.c.
§ 1. Przez umowę poręczenia poręczyciel zobowiązuje się względem wierzyciela wykonać zobowiązanie na wypadek, gdyby dłużnik zobowiązania nie wykonał.
§ 2. Oświadczenie poręczyciela powinno być pod rygorem nieważności złożone na piśmie.
Art. 879 k.c.
§ 1. O zakresie zobowiązania poręczyciela rozstrzyga każdoczesny zakres zobowiązania dłużnika.
§ 2. Jednakże czynność prawna dokonana przez dłużnika z wierzycielem po udzieleniu poręczenia nie może zwiększyć zobowiązania poręczyciela.
Art. 881 k.c.
W braku odmiennego zastrzeżenia poręczyciel jest odpowiedzialny jak współdłużnik solidarny.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Samorządowy Serwis Prawny

Serwis Kancelarii Ślązak, Zapiór i Wspólnicy dla jednostek samorządu terytorialnego

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »