| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE MOBILNE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Urlopy wypoczynkowe – wymiar i wynagrodzenie

Urlopy wypoczynkowe – wymiar i wynagrodzenie

Niezwykle ważne jest prawidłowe określenie wymiaru urlopu wypoczynkowego, szczególnie w przypadkach, gdy pracownik nie przepracował całego miesiąca lub roku, albo gdy jest zatrudniony w niepełnym wymiarze czasu pracy.

Obliczanie ekwiwalentu urlopowego

Wypłacenie pracownikowi ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy jest obecnie ograniczone wyłącznie do przypadków ustania zatrudnienia, a więc do przypadków rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy. A zatem czasowa nieobecność pracownika w pracy w związku z odbywaniem czynnej służby wojskowej lub jej form zastępczych nie upoważnia już pracodawcy do wypłacenia pracownikowi ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy niewykorzystany do dnia powołania pracownika do odbycia takiej służby.
Prawo do ekwiwalentu pieniężnego powstaje w dniu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy i jest ono niezależne zarówno od trybu rozwiązania stosunku pracy, jak też od przyczyn jego wygaśnięcia.
Obowiązek wypłacenia ekwiwalentu pieniężnego obciąża pracodawcę, u którego zostało nabyte prawo do urlopu wypoczynkowego i nie mogło być zrealizowane w naturze z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy.
Powinność wypłaty należnego ekwiwalentu pieniężnego nie jest uzależniona od rodzaju umowy o pracę ani od długości trwania zatrudnienia. Z tych względów nawet po rozwiązaniu lub wygaśnięciu krótkotrwałej umowy o pracę na okres próbny lub na czas określony pracodawca zobowiązany jest wypłacić ekwiwalent za nabyty w trakcie tego zatrudnienia, a niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Wyjątek od tej reguły stanowi przepis art. 171 § 3 k.p. Jeśli więc po rozwiązaniu lub wygaśnięciu umowy o pracę zatrudnienie z tym samym pracownikiem jest kontynuowane na podstawie kolejnej, bezpośrednio następującej umowy o pracę, to pracodawca ten może nie wypłacać ekwiwalentu, o ile zawrze z pracownikiem porozumienie w sprawie wykorzystania urlopu w naturze w czasie pozostawania w kolejnym stosunku pracy.
Zasady ustalania wysokości ekwiwalentu za urlop są takie same jak w przypadku wynagrodzenia urlopowego, z koniecznymi zmianami określonymi szczegółowo w przepisach rozporządzenia „urlopowego”.
Przy obliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy istotne znacznie mają dwa elementy:
• obliczenie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia stanowiącego podstawę do obliczenia ekwiwalentu,
• określenie współczynnika służącego do obliczania ekwiwalentu za jeden dzień urlopu.
Współczynnik urlopowy w 2009 r. wynosi 21,08.
Najprostsze jest obliczenie ekwiwalentu pieniężnego należnego pracownikowi otrzymującemu wynagrodzenie określone w stałej miesięcznej wysokości. Podstawę do obliczenia ekwiwalentu stanowi wynagrodzenie należne w miesiącu, w którym pracownik nabył prawo do ekwiwalentu. Dzieląc to wynagrodzenie przez współczynnik, uzyskujemy ekwiwalent za jeden dzień urlopu, a po podzieleniu przez 8 – ekwiwalent za 1 godzinę urlopu. Z kolei, mnożąc ekwiwalent za jedną godzinę urlopu przez liczbę godzin niewykorzystanego przez pracownika urlopu, otrzymujemy kwotę należnego pracownikowi ekwiwalentu za niewykorzystany urlop.
W przypadku zmiennych składników wynagrodzenia zarówno przysługujących za okresy miesięczne lub krótsze, jak i za okresy dłuższe niż jeden miesiąc podstawę do wyliczenia ekwiwalentu będzie stanowiło przeciętne miesięczne wynagrodzenie obliczone na podstawie tych składników.
Przykład
Pracownik otrzymuje wynagrodzenie zasadnicze określone stawką godzinową w wysokości 10 zł za godzinę pracy. 31 marca 2009 r. została rozwiązana z pracownikiem umowa o pracę. Pracownik nie wykorzystał przysługującego mu za ten okres zatrudnienia urlopu wypoczynkowego, wobec czego przysługuje mu ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop.
Podstawę ekwiwalentu stanowi średnie wynagrodzenie uzyskane przez pracownika w: lutym 2009 r. (1600 zł), w styczniu 2009 r. (1680 zł) i grudniu 2008 r. (1680 zł), czyli łącznie 4960 zł, które należy podzielić przez 3 miesiące.
Podstawa obliczenia ekwiwalentu wynosi zatem 1653,33 zł.
Podstawą do obliczenia ekwiwalentu są:
• składniki wynagrodzenia określone w stawce miesięcznej w stałej wysokości, w wysokości należnej w miesiącu, w którym pracownik nabył prawo do tego ekwiwalentu,
• wynagrodzenie zmienne wypłacone pracownikowi w okresie 3 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc nabycia prawa do ekwiwalentu (dotyczy to składników przysługujących za okresy nie dłuższe niż jeden miesiąc) oraz
• wynagrodzenie zmienne wypłacone w okresie 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc nabycia prawa do ekwiwalentu (dotyczy to składników przysługujących za okresy dłuższe niż jeden miesiąc).
W przypadku gdy w okresie stanowiącym podstawę obliczenia przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia pracownik nie przepracował pełnego okresu, wynagrodzenie dzieli się przez liczbę dni faktycznie przepracowanych, wyliczając w ten sposób wynagrodzenie za jeden dzień przepracowany, po czym uzyskany wynik mnoży się przez liczbę dni, jaką by pracownik przepracował, gdyby pracował we wszystkie dni przewidziane zgodnie z obowiązującym do rozkładem czasu pracy (a więc uzupełnia się wynagrodzenie do wysokości, jaką by pracownik otrzymał, gdyby przepracował pełne miesiące).
Jeżeli przez cały okres przyjęty do obliczenia podstawy wymiaru ekwiwalentu lub przez okres krótszy, lecz obejmujący pełne miesiące kalendarzowe pracownikowi nie przysługiwało wynagrodzenie, uwzględnia się najbliższe miesiące kalendarzowe.
Jeżeli zatem pracownik przez cały miesiąc przebywał na urlopie lub chorobie – przy obliczaniu ekwiwalentu należy uwzględnić kolejny miesiąc, za który przysługiwało mu wynagrodzenie.
Niezależnie od tego, za jakie lata przysługują niewykorzystane urlopy wypoczynkowe, współczynnik do ustalenia należnego pracownikowi ekwiwalentu za niewykorzystany urlop przyjmuje się wyłącznie za ten rok kalendarzowy, w którym pracownik nabył prawo do ekwiwalentu.
Przykład
Jeśli pracownik nie wykorzystał 5 dni urlopu za 2006 r., 7 dni za 2007 r. i 3 dni za 2008 r., a prawo do ekwiwalentu za te urlopy powstało w 2008 r., to do obliczenia tego ekwiwalentu przyjmuje się współczynnik ustalony na 2008 r. W przypadku gdy prawo do ekwiwalentu powstało w 2007 r., a jego wypłacenie nastąpiłoby w 2008 r., to do obliczenia wysokości ekwiwalentu należałoby wykorzystać współczynnik na 2007 r.
Dzieląc kwotę przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia obliczoną po zsumowaniu:
• wynagrodzenia określonego w stałej miesięcznej wysokości należnego w miesiącu, w którym pracownik nabył prawo do ekwiwalentu,
• przeciętnej wysokości zmiennych składników wynagrodzenia wypłacanych za okresy jednomiesięczne lub krótsze, obliczonej z 3 miesięcy poprzedzających miesiąc nabycia prawa do ekwiwalentu,
• przeciętnej wysokości zmiennych składników wynagrodzenia przysługujących za okresy dłuższe niż jeden miesiąc, wypłaconych w okresie 12 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym pracownik nabył prawo do ekwiwalentu,
przez współczynnik, a następnie dzieląc tak otrzymany ekwiwalent za jeden dzień urlopu przez 8, otrzymujemy ekwiwalent za jedną godzinę urlopu.
Z kolei, mnożąc ekwiwalent za jedną godzinę urlopu przez liczbę godzin niewykorzystanego przez pracownika urlopu wypoczynkowego, uzyskujemy kwotę ekwiwalentu za urlop należną pracownikowi.
Przykład
Umowa o pracę została rozwiązana 31 marca 2009 r.
Pracownik otrzymywał:
1) wynagrodzenie zasadnicze – 2400 zł,
2) dodatek funkcyjny – 300 zł,
3) premię miesięczną za wyniki pracy,
4) regulaminową premię kwartalną.
Przy ustalaniu wysokości ekwiwalentu pieniężnego należy uwzględnić:
1) wynagrodzenie zasadnicze – 2400 zł,
2) dodatek funkcyjny – 300 zł,
3) przeciętną premię miesięczną z okresu 3 miesięcy poprzedzających miesiąc rozwiązania umowy o pracę:
– 600 zł – za grudzień 2008 r.,
– 400 zł – za styczeń 2009 r.,
– 500 zł – za luty 2009 r.,
łącznie 1500 zł, co daje kwotę przeciętną miesięczną:
1500 zł : 3 miesiące = 500 zł,
4) przeciętną premię kwartalną za okres 12 miesięcy poprzedzających miesiąc rozwiązania umowy o pracę:
– 900 zł – wypłacone w kwietniu 2008 r.
– 600 zł – wypłacone w lipcu 2008 r.
– 500 zł – wypłacone w październiku 2008 r.
- 400 zł – wypłacone w styczniu 2009 r.,
łącznie 2400 zł, co daje przeciętną miesięczną:
2400 zł : 12 miesięcy = 200 zł.
Następnie sumę uzyskanych składników wynagrodzenia dzieli się przez współczynnik określony dla roku 2009 – w ten sposób uzyskuje się ekwiwalent za 1 dzień urlopu.
(2400 + 300 + 500 + 200) : 21,08 = 3400: : 21,08 = 161,29 zł
Ekwiwalent za 1 dzień urlopu należy podzielić przez 8 – w ten sposób uzyskuje się ekwiwalent za 1 godz. urlopową:
161,29 zł : 8 = 20,16 zł.
Pracownik nie wykorzystał 7 dni urlopu (ustalonego proporcjonalnie do końca marca za 2009 r., miał prawo do 26 dni urlopu rocznie), odpowiadającego 56 godzinom pracy (7 dni x x 8 godzin).
Ekwiwalent przysługujący za 7-dniowy niewykorzystany urlop wynosi więc:
20,16 zł × 56 = 1128,96 zł.

reklama

Polecamy artykuły

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Monika Białobrzewska

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »

Notyfikacje
Czy chcesz otrzymywać informacje o najnowszych zmianach? Zaakceptuj powiadomienia od mojafirma.Infor.pl
Powiadomienia można wyłączyć w preferencjach systemowych
NIE
TAK