| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Opodatkowanie spółek osobowych

Opodatkowanie spółek osobowych

Spółki osobowe są coraz powszechniej stosowaną formą prawną prowadzenia działalności gospodarczej. Wynika to z faktu, iż założenie i prowadzenie przedsiębiorstwa w tej formie jest stosunkowo nieskomplikowane pod względem prawnym (w porównaniu do spółek kapitałowych) i nie wymaga znacznych nakładów finansowych.

ODPOWIEDZIALNOŚĆ WSPÓLNIKÓW ZA ZOBOWIĄZANIA PODATKOWE

Odpowiedzialność wspólników spółek osobowych za zobowiązania podatkowe spółki skonstruowana jest na zasadzie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich. Wspólnicy odpowiadają za zaległości podatkowe spółki całym swoim majątkiem, nawet wówczas gdy nie są winni ich powstania.
 
Zakres podmiotowy odpowiedzialności

Ordynacja podatkowa przewiduje odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółek cywilnych i osobowych: jawnej, partnerskiej, komandytowej, komandytowo-akcyjnej. Podmiotami odpowiedzialnymi są:
• wspólnik spółki cywilnej, jawnej, partnerskiej;
• komplementariusz spółki komandytowej albo komandytowo-akcyjnej.
Warto zauważyć, iż do 31 grudnia 2008 r. w Ordynacji podatkowej obowiązywało wyłączenie dotyczące komplementariusza spółki komandytowo-akcyjnej, który był jednocześnie akcjonariuszem. Od 1 stycznia 2009 r. komplementariusz spółki komandytowo-akcyjnej będący akcjonariuszem odpowiada za zobowiązania podatkowe spółki komandytowo-akcyjnej.
Wymienieni wyżej wspólnicy odpowiadają solidarnie, jak również subsydiarnie ze spółką i z pozostałymi wspólnikami za zaległości podatkowe spółki osobowej. Oznacza to, że egzekucja wobec wspólnika będzie mogła być podjęta jedynie w przypadku bezskuteczności (w całości lub w części) postępowania egzekucyjnego wobec spółki.
Warto wskazać, że w NSA wyroku z dnia 15 listopada 2006 r. (sygn. akt I FSK 212/06, LEX nr 285297) sąd zauważył, że odpowiedzialność wspólników za zaległości podatkowe zlikwidowanej spółki traci swój subsydiarny charakter, dając podstawę do bezpośredniego orzeczenia o ich odpowiedzialności, bez konieczności uprzedniego określenia w odrębnej decyzji zobowiązań spółki, skutkujących taką zaległością. Określenie tych zobowiązań jest jednak elementem koniecznym decyzji o odpowiedzialności wspólników za zobowiązania spółki. Decyzja wydana w tym postępowaniu obejmuje zatem zarówno wymiar podatku wobec zlikwidowanej spółki, jak i przeniesienie na jej byłych wspólników odpowiedzialności za zaległość wynikającą z tytułu tego zobowiązania spółki.
Natomiast solidarny charakter odpowiedzialności wspólników oznacza, że „organ podatkowy nie może wybierać, przeciwko któremu podatnikowi skieruje decyzję, opartą na podstawie art. 115 § 1 i 4 Ordynacji podatkowej. Każdy ze wspólników rozwiązywanej spółki cywilnej ma przymiot strony, ponieważ decyzja dotyczy jego interesu” (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 maja 2007 r. sygn. akt III SA/Wa 1679/06, niepubl.).
Wspólnicy odpowiadają za zaległości całym swoim majątkiem. Jest to zatem odpowiedzialność osobista. Istotne jest, że dla przypisania odpowiedzialności wymienionych wspólników nie bierze się pod uwagę kryterium ich winy. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 16 czerwca 2004 r. (sygn. akt III SA 447/03, M. Podat. z 2004 r. nr 9, s. 47) orzekanie o odpowiedzialności wspólników nie jest oparte na zasadzie winy i dlatego nie ma znaczenia ustalenie przyczynienia się do powstania zaległości.
Należy wskazać, iż wspólnicy nie mogą w drodze umownej wyłączyć bądź ograniczyć swojej odpowiedzialności za zaległości spółki. Jest to zobowiązanie, które ma charakter publicznoprawny. W wyroku z dnia 19 października 2007 r. (sygn. akt I SA/Ol 182/06, niepubl.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie podkreślił, że nie można powoływać się na treść umowy celem zwolnienia (lub ograniczenia) się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe. Umowa spółki ma natomiast znaczenie w stosunkach między wspólnikami i jako podstawa do określenia ich odpowiedzialności wzajemnej.
W praktyce w celu ograniczenia odpowiedzialności z tytułu udziału w spółce osobowej często tworzy się spółki komandytowe, w których komplementariuszem jest spółka z o. o., z minimalnym udziałem w zyskach wynoszącym 1%. Należy wskazać, iż nawet minimalny udział w spółce osobowej nie wyłącza ani nie ogranicza odpowiedzialności za jej zaległości podatkowe. Odpowiedzialność podatkowa wspólników spółki cywilnej za ciążące na niej zaległości podatkowe nie jest uzależniona od wysokości wkładów poszczególnych wspólników. Oznacza to, że organ podatkowy może orzec o odpowiedzialności wspólnika za pełną kwotę zaległości spółki (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 września 2000 r. sygn. akt III SA 1456/99, Serwis Podatkowy z 2003 r. nr 7, s. 9).
Zapamiętaj
Dla powstania odpowiedzialności wspólnika za zaległości podatkowe spółki osobowej nie ma znaczenia ustalenie winy wspólnika za powstanie zaległości.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Mikołaj Lech

prawnik, aplikant rzecznikowski

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »