| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE MOBILNE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Związki zawodowe w firmie

Związki zawodowe w firmie

Jeżeli pracodawca w zakładzie pracy, w którym działają związki zawodowe, nie wykonuje wobec nich swoich obowiązków, może to skutkować problemami z utrzymaniem dyscypliny pracy w zakładzie, a w niektórych przypadkach nawet odpowiedzialnością karną osób zarządzających zakładem.

Uprawnienia związkowe

Związki zawodowe są organizacjami powołanymi przede wszystkim do ochrony interesów pracowniczych i reprezentacji pracowników wobec pracodawców (lub ich organizacji).
Najważniejsze uprawnienia związków zawodowych w zakresie zbiorowych stosunków pracy to:
• prowadzenie rokowań zbiorowych oraz zawieranie układów zbiorowych pracy,
• udział w tworzeniu prawa wewnątrzzakładowego (regulamin pracy, regulaminy: wynagradzania i premiowania, regulamin zakładowego funduszu świadczeń socjalnych) oraz w innych sprawach dotyczących załogi zakładu (np. wyrażenie zgody na nieustalanie planu urlopów - art. 163 § 11 k.p.),
• kontrola przestrzegania prawa pracy i uczestniczenia w nadzorze nad przestrzeganiem zasad i przepisów bhp,
• zajmowanie stanowiska wobec pracodawcy i organu samorządu załogi (jeżeli taki w zakładzie pracy funkcjonuje) w sprawach dotyczących zbiorowych interesów i praw pracowników,
• zajmowanie stanowiska w indywidualnych sprawach pracowniczych,
• konsultacja zamiaru przeprowadzenia zwolnień grupowych,
• kierowanie działalnością społecznej inspekcji pracy i współdziałanie z Państwową Inspekcją Pracy,
• zajmowanie się warunkami życia emerytów i rencistów,
• uzyskiwanie informacji niezbędnej do prowadzenia działalności związkowej, w tym dotyczącej warunków pracy i zasad wynagradzania,
• wybór członków rady pracowników,
• prowadzenie sporów zbiorowych,
• udział w postępowaniu sądowym,
• prowadzenie działalności gospodarczej, służącej wyłącznie realizacji zadań statutowych, dochód z tego tytułu nie może być przeznaczony do podziału między członków związku.
WAŻNE!
Pracownik niezrzeszony w związku zawodowym ma prawo do obrony swoich praw na zasadach dotyczących pracowników będących członkami związku, jeżeli wybrana przez niego zakładowa organizacja związkowa wyrazi zgodę na obronę jego praw pracowniczych.
W indywidualnych sprawach ze stosunku pracy (np. rozwiązanie stosunku pracy z pracownicą w ciąży, zasięgnięcie opinii w sprawie rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracownika), w których przepisy prawa pracy zobowiązują pracodawcę do współdziałania z zakładową organizacją związkową, pracodawca jest zobowiązany zwrócić się do tej organizacji o informację o pracownikach korzystających z jej obrony. Nieudzielenie tej informacji w ciągu 5 dni zwalnia pracodawcę od obowiązku współdziałania z zakładową organizacją związkową w sprawach dotyczących tych pracowników.
Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z 22 czerwca 2004 r. (II PK 2/04, LEX nr 108534), pracownik, który chce, aby w razie decyzji o jego zwolnieniu konsultowano ją ze związkiem zawodowym, do którego należy, powinien współdziałać w tym zakresie ze swoim pracodawcą. Pracownik taki powinien informować pracodawcę o przynależności związkowej.
Przepisy Kodeksu pracy narzucają obowiązek współdziałania w tym zakresie w odniesieniu do:
• wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony (art. 38 k.p.),
• decyzji o tzw. dyscyplinarnym rozwiązaniu umowy o pracę - bez wypowiedzenia z winy pracownika (art. 52 § 3 k.p.),
• decyzji o uwzględnieniu lub odrzuceniu sprzeciwu wobec nałożonej kary porządkowej (art. 112 § 1 k.p.),
• wykazu prac szczególnie niebezpiecznych albo związanych z dużym wysiłkiem fizycznym lub umysłowym, przy których czas pracy pracownika pracującego w nocy nie może przekraczać 8 godzin (art. 1517 § 4 k.p.),
• zgody na zwolnienie dyscyplinarne pracownicy w ciąży lub pracownicy/pracownika wykorzystujących urlop macierzyński (art. 177 § 1 k.p.),
• terminu rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem w okresie ciąży lub urlopu macierzyńskiego z powodu upadłości lub likwidacji pracodawcy (art. 177 § 4 k.p.).
Pracodawca ma obowiązek współdziałania z organizacją związkową, która podjęła się reprezentacji pracownika na jego wniosek, jeżeli o tym wiedział, chyba że wykaże, iż ochrona dotyczyła tylko innej, konkretnej sprawy (wyrok SN z 21 listopada 2006 r., II PK 51/06, OSNP 2007/23-24/348).

reklama

Polecamy artykuły

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Iwona Ostrowska

ekspert Instytutu Rozwoju Biznesu

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »