| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Kary porządkowe w praktyce

Kary porządkowe w praktyce

Pracodawca może ukarać pracownika jedną z kar porządkowych za nieprzestrzeganie m.in. przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów przeciwpożarowych, a także przyjętego sposobu potwierdzania przybycia i obecności w pracy. Jeżeli pracownik uzna, że decyzja pracodawcy była bezzasadna albo została wydana z naruszeniem przepisów prawa pracy, wówczas w terminie siedmiu dni od dnia zawiadomienia go o ukaraniu może wnieść sprzeciw.

Wina pracownika
 
Pracodawca, podejmując decyzję o ukaraniu pracownika karą porządkową, powinien brać pod uwagę stopień winy pracownika (wina umyślna, wina nieumyślna), jego dotychczasowy stosunek do obowiązków służbowych, rodzaj naruszenia obowiązku pracowniczego, a także czy jest to pierwsze takie zachowanie pracownika, czy też był już poprzednio karany. Warto podkreślić, że zastosowanie kary porządkowej nie wyklucza możliwości uznania tego samego nagannego zachowania pracownika za podstawę wypowiedzenia umowy o pracę bez względu na to, czy uchybienie obowiązkom pracowniczym było zawinione umyślnie przez pracownika, czy też naruszył on je w sposób nieumyślny (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 października 1996 r., sygn. akt I PRN 77/95, opubl. OSNAPiUS z 1996, nr 11, poz. 153).
Ponadto pracodawca może nałożyć na pracownika karę porządkową, jeżeli ten dopuścił się bezprawnego zachowania polegającego na naruszeniu obowiązków pracowniczych, czyli w sytuacji gdy pracownik nie będzie przestrzegał np.: ustalonej organizacji i porządku pracy, przepisów bhp i przepisów przeciwpożarowych, przyjętego sposobu potwierdzania przybycia do pracy i obecności w pracy, przyjętego sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy.
 
Termin ukarania
 
Pracodawca, który chce zostosować w stosunku do pracownika karę porządkową powinien pamiętać o dwóch ograniczających jego decyzję terminach. Po pierwsze kara porządkowa może być nałożona jedynie przed upływem dwóch tygodni od powzięcia przez pracodawcę wiadomości o naruszeniu obowiązku pracowniczego. Jest to termin, w którym pracodawca ma czas na podjęcie ewentualnej decyzji o ukaraniu pracownika karą porządkową. W tym czasie pracodawca powinien wyjaśnić okoliczności dotyczące zachowania pracownika. Po drugie, kara nie może być zastosowana po upływie trzech miesięcy od tego naruszenia. Terminy te są tzw. terminami zawitymi. Oznacza to, że po ich upływie pracodawca nie może ukarać pracownika za dane wykroczenie. Zatem jeśli pracodawca dowie się o naruszeniu przez pracownika obowiązku pracowniczego po upływie trzech miesięcy od momentu gdy zdarzenie miało miejsce, nie będzie już mógł zastosować kary. Jeśli pomimo tego nałoży na pracownika karę porządkową, wówczas dojdzie do naruszenia prawa, a pracownik będzie mógł wystąpić przeciwko pracodawcy z roszczeniem o uchylenie tej kary.
 
Kto nakłada karę
 
Karę wymierza pracodawca z własnej inicjatywy lub na wniosek przełożonego pracownika, po uprzednim obowiązkowym wysłuchaniu wyjaśnień pracownika. Jeżeli z powodu nieobecności w zakładzie pracy pracownik nie może być wysłuchany, bieg dwutygodniowego terminu nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu do dnia stawienia się pracownika do pracy. Pracodawca powinien umożliwić pracownikowi złożenie wyjaśnień (mogą mieć one formę ustną lub pisemną) dotyczących zarzucanego mu naruszenia obowiązków pracowniczych. Jednak nie można go do tego zmusić, jeżeli pracownik odmawia ich złożenia.
Przepisy kodeksu pracy nie odpowiadają wprost na pytanie, kto powinien wysłuchać pracownika, czy powinna to być ta sama osoba, która jest uprawniona do nałożenia kary porządkowej. Zdaniem Sądu Najwyższego art. 31 k.p. stanowi, że za pracodawcę będącego jednostką organizacyjną czynności w sprawach z zakresu prawa pracy dokonuje osoba lub organ zarządzający tą jednostką, albo inna wyznaczona do tego osoba. Jest sprawą organizacji pracy przez pracodawcę, kogo wyznaczy do nakładania kar porządkowych. Kodeks pracy nie stwarza w tym zakresie żadnych ograniczeń. Według SN art. 109 k.p. nie zawiera wymagania, aby ta sama osoba wysłuchała pracownika, a następnie decydowała o nałożeniu kary. Konieczne jest jedynie, aby wysłuchanie pracownika poprzedzało nałożenie kary. Osoba uprawniona do nakładania kar porządkowych może natomiast upoważnić inną osobę do wysłuchania pracownika przed podjęciem decyzji o nałożeniu kary. Nie stanowi to naruszenia art. 109 § 2 k.p., a co najwyżej można takie zachowanie poddawać ocenie z punktu widzenia racjonalnej organizacji pracy (z uzasadnienia wyroku Sądu Najwyższego z dnia 9 kwietnia 1998 r., sygn. akt I PKN 45/ 98, opubl. OSNAPiUS z 1999 r. nr 8, poz. 273).
 
reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Kancelarie Radców Prawnych Cyran Polak

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »