| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Wszystko o układach zbiorowych

Wszystko o układach zbiorowych

Kryzys na rynkach finansowych, który zatacza coraz szersze kręgi, skłania pracodawców do reakcji i cięcia kosztów zatrudnienia. W tym „Poradniku” opisujemy możliwości zgodnych z prawem oszczędności na gruncie zbiorowego prawa pracy. Układy zbiorowe pracy zawierają przepisy zakładowego prawa pracy. Pracodawca, który wydał taki akt, nie ma obowiązku tworzenia regulaminu pracy czy wynagradzania, pod warunkiem że ich konieczna treść znajduje się w układzie.

Rozwiązanie układu

Układ rozwiązuje się:
- na podstawie zgodnego oświadczenia stron,
- z upływem okresu, na który został zawarty,
- z upływem okresu wypowiedzenia dokonanego przez jedną ze stron, okres wypowiedzenia układu wynosi trzy miesiące kalendarzowe, chyba że strony w układzie postanowią inaczej (dłuższy lub krótszy) (art. 2417 § 1 i 3 k.p.).
Czynności dotyczące rozwiązania lub wypowiedzenia układu podejmują tylko te organizacje związkowe, które go zawarły albo do niego wstąpiły. Czynności te - jeżeli po stronie związkowej występuje więcej niż jedna organizacja - wykonywać mogą wszystkie organizacje związkowe jedynie łącznie, a nie każda z nich samodzielnie. Oświadczenie stron o rozwiązaniu układu oraz wypowiedzenie układu następuje w formie pisemnej.
Układ można wypowiedzieć także jedynie w części, gdy strony nie mogą osiągnąć porozumienia w sprawie jego zmiany (por. uzasadnienie do uchwały SN z 22 lutego 2008 r., sygn. akt I PZP 12/07, M.P.Pr. z 2008 r. nr 7, str. 366).
Po rozwiązaniu układu strony mogą zawrzeć nowy albo nie zawierać układu. Należy pamiętać, że pracodawca nieobjęty układem, zatrudniający co najmniej 20 pracowników, ma obowiązek wydania regulaminu wynagrodzenia i regulaminu pracy.
Po rozwiązaniu układu zbiorowego warunki umów o pracę (lub innych aktów będących podstawą nawiązania stosunku pracy) wynikające z układu nadal obowiązują. Pracodawca może je zmienić na mniej korzystne, stosując wypowiedzenie zmieniające albo porozumienie zmieniające. Przy wypowiedzeniu dotychczasowych warunków umów o pracę nie mają zastosowania przepisy ograniczające dopuszczalność wypowiedzenia warunków takiej umowy. Ograniczenia te wynikają z odpowiedniego stosowania przepisów o wypowiadaniu umów o pracę (art. 42 § 1 k.p.). Dopuszczalne jest także wypowiedzenie pozaumownych stosunków pracy (art. 24111 § 55 k.p.). Wypowiadając warunki płacy lub płacy zatrudnionemu na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, pracodawca jest obowiązany podać przyczynę uzasadniającą i skonsultować zamiar wypowiedzenia z reprezentującą pracodawcę zakładową/międzyzakładową organizacją związkową.
Pracodawca, który nie wypowie warunków pracy lub płacy albo nie zawrze porozumienia zmieniającego, naraża się na roszczenia pracowników o ustalenie istnienia stosunku pracy o określonej treści (czyli przedukładowej).
CO NA TO SĄD?
Przepis art. 24113 § 2 zd. 2 k.p. znajduje zastosowanie do wypowiedzenia wynikających z układu zbiorowego pracy warunków umowy o pracę w razie rozwiązania tego układu także wtedy, gdy nie został on zastąpiony nowym układem zbiorowym ani regulaminem wynagradzania.
Uchwała SN z 29 września 2006 r., sygn. akt II PZP 3/06, M.P.Pr. z 2007 r. nr 2, str. 82-84
W razie utraty mocy obowiązującej (rozwiązania) dotychczasowego układu zbiorowego pracy i braku możliwości zawarcia lub wydania zakładowego regulaminu wynagradzania, ze względu na wspólnie uzgodnione negatywne stanowisko zakładowych organizacji związkowych, pracodawca może regulować warunki pracy i płacy według standardów powszechnego prawa pracy, co sprawia, że dokonane wypowiedzenie zmieniające wymaga zbadania jego zgodności z prawem i zasadności na gruncie powszechnie obowiązującego prawa pracy.
Wyrok SN z 5 kwietnia 2007 r., sygn. akt I PK 255/06, M.P.Pr. z 2007 r. nr 6, s. 313-315
Do wypowiedzenia wynikających z układu zbiorowego pracy warunków umowy o pracę w razie rozwiązania tego układu, gdy nie został on zastąpiony nowym układem zbiorowym pracy ani regulaminem wynagradzania, stosuje się art. 38 § 1 i art. 45 § 1 k.p.
Uchwała SN z 4 stycznia 2008 r., sygn. akt I PZP 9/07, OSNP z 2008 r. nr 13-14, poz. 185
Przepis art. 24113 § 2 zdanie drugie k.p. nie wyłącza wymagania zasadności wypowiedzenia warunków pracy i płacy (art. 45 § 1 w związku z art. 42 § 1 k.p.) oraz konsultacji zamiaru tego wypowiedzenia z reprezentującą pracownika zakładową organizacją związkową (art. 38 k.p.), jeżeli rozwiązany układ zbiorowy pracy nie został zastąpiony nowym układem zbiorowym pracy ani regulaminem wynagradzania.
Uchwała SN z 15 października 2008 r., sygn. akt III PZP 1/08, opubl. www.sn.pl
ZGODNIE Z PRAWEM
Art. 43 k.p.
Pracodawca może wypowiedzieć warunki pracy lub płacy pracownikowi, o którym mowa w art. 39, jeżeli wypowiedzenie stało się konieczne ze względu na:
1) wprowadzenie nowych zasad wynagradzania dotyczących ogółu pracowników zatrudnionych u danego pracodawcy lub tej ich grupy, do której pracownik należy,
2) stwierdzoną orzeczeniem lekarskim utratę zdolności do wykonywania dotychczasowej pracy albo niezawinioną przez pracownika utratę uprawnień koniecznych do jej wykonywania.

EWA DRZEWIECKA

Poradnik Gazety Prawnej

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Vindicat sp. z o.o.

Vindicat to ogólnopolska firma windykacyjna realizująca usługi odzyskiwania należności. Jesteśmy również pionierem w tworzeniu rozwiązań informatycznych, umożliwiających samodzielne odzyskiwanie długów przez wierzycieli. VCAT.pl to internetowa platforma skutecznej windykacji należności

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »