| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Opodatkowanie dochodów z likwidacji działalności gospodarczej

Opodatkowanie dochodów z likwidacji działalności gospodarczej

Likwidacja małej firmy wymaga uregulowania zobowiązań nie tylko wobec kontrahentów, ale również należności publicznoprawnych, w tym podatków. Zakończenie działalności gospodarczej pociąga za sobą skutki w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz w VAT, bez względu na formę prawną, w jakiej działa przedsiębiorca. Zgromadzone przez firmę towary handlowe, wyroby gotowe, wyposażenie czy też środki trwałe w momencie likwidacji działalności stają się przedmiotem zainteresowań prawa podatkowego.

Rozwiązanie spółki osobowej
 
Zagadnieniem problematycznym i często budzącym spory podatników z organami podatkowymi jest zakres opodatkowania w sytuacji wyjścia wspólnika ze spółki osobowej. Chodzi tu zarówno o spółki cywilne, jak i spółki osobowe prawa handlowego, tzn. jawną, partnerską, komandytową i komandytowo-akcyjną. Wycofanie się wspólnika ze spółki może być konsekwencją różnych zdarzeń prawnych, w tym rozwiązania umowy i podziału jej majątku między wspólników. W przypadku rozwiązania i likwidacji spółki osobowej majątek, który pozostaje po spłaceniu wszelkich zobowiązań spółki, dzielony jest między wspólników. W rezultacie wspólnik otrzymuje określone aktywa rozwiązywanej spółki, co nie jest obojętne z podatkowego punktu widzenia.
Artykuł 8 ust. 1 ustawy o PIT stanowi, że przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną, u każdego wspólnika określa się proporcjonalnie do jego prawa w udziale w zysku oraz łączy się z pozostałymi przychodami ze źródeł, z których dochód podlega opodatkowaniu według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1 ustawy o PIT. W przypadku braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku są równe.
Zgodnie z przepisami kodeksu spółek handlowych wspólnikowi, który żegna się ze spółką, wypłacany jest udział kapitałowy. Wysokość tego udziału określana jest w drodze sporządzenia osobnego bilansu uwzględniającego wartość zbywczą majątku spółki. Obliczony w ten sposób udział kapitałowy należy wypłacić wspólnikowi w pieniądzu, natomiast rzeczy wniesione do spółki tylko do używania zwraca się w naturze.
Ponieważ w świetle ustawy o PIT wolne od podatku dochodowego są przychody otrzymane w związku ze zwrotem wkładów w spółce osobowej, do wysokości wkładów wniesionych wiele organów podatkowych z normy tej wywodzi proste twierdzenie, że opodatkowaniu podlega kwota otrzymana przez wspólnika pomniejszona jedynie o wartość wniesionego wkładu (por. interpretacja Trzeciego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście z 6 listopada 2006 r. nr 1449/1CG /415/i-44/A/06/MM). W literaturze pojawiły się jednak głosy, że takie stanowisko w praktyce może powodować podwójne opodatkowanie tego samego dochodu. Nie można zapominać, że wypłacany wspólnikowi udział kapitałowy zwykle obejmuje nie tylko wniesiony do spółki wkład, ale również część nadwyżki majątkowej ponad wniesione przez wspólników wkłady. Wypłacony udział w nadwyżce majątkowej spółki nie powinien podlegać opodatkowaniu w części, w jakiej odpowiada dochodowi, od którego został już odprowadzony podatek. W przeciwnym wypadku wspólnik byłby opodatkowany podwójnie z tytułu tego samego dochodu - najpierw w trakcie prowadzenia działalności w formie spółki, a następnie w związku z wystąpieniem ze spółki. Problem ten dostrzegły niektóre organy podatkowe, uznając, że wypłacony wspólnikowi udział w nadwyżce majątkowej spółki w części odpowiadającej dochodowi uprzednio opodatkowanemu z tytułu działalności prowadzonej w formie spółki nie podlega ponownemu opodatkowaniu PIT (np. Pierwszy Urząd Skarbowy w Białymstoku, w interpretacji z 14 listopada 2006 r., nr RO-XV/415/PDOF-488/500/15/06, Urząd Skarbowy Warszawa-Bielany w interpretacji z 2 marca 2007 r. nr 1432/IPDG2 /415/429/26/07).
Problem opodatkowania kwot wypłacanych wspólnikom z tytułu zwrotu wkładów oraz części majątku likwidowanej spółki pojawił się również w ostatnich indywidualnych interpretacjach podatkowych wydawanych już na nowych zasadach, przez dyrektorów izb skarbowych w imieniu ministra finansów. Przytoczyć tu można dwie interpretacje dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach: z 25 stycznia 2008 r. (nr IBPB1/415-209/07/AB/KAN-1710/10/07) oraz z 2 lipca 2007 r. (nr IBPB1/415-283/08/ZK). Wynika z nich, że nadwyżka wypłaconej wspólnikom spółki cywilnej kwoty ponad wartość wniesionego wkładu stanowi przychód podlegający opodatkowaniu. Organ podatkowy nie zgodził się z twierdzeniem podatników, że wypłacona nadwyżka pochodzi z dochodu, który sukcesywnie w czasie funkcjonowania spółki był opodatkowany. Wyjaśnił, że wspólnikowi występującemu ze spółki zwraca się w naturze rzeczy, które wniósł do spółki do używania, oraz wypłaca się w pieniądzu wartość jego wkładu oznaczoną w umowie spółki, a w braku takiego oznaczenia - wartość, którą wkład ten miał w chwili wniesienia. Nie ulega zwrotowi wartość wkładu polegającego na świadczeniu usług albo na używaniu przez spółkę rzeczy należących do wspólnika. Ponadto występującemu wspólnikowi wypłaca się w pieniądzu taką część wartości wspólnego majątku pozostałego po odliczeniu wartości wkładów wszystkich wspólników, jaka odpowiada stosunkowi, w którym występujący wspólnik uczestniczył w zyskach spółki.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o PIT, opodatkowaniu podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Wolne od podatku dochodowego są natomiast m.in. przychody otrzymane w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni albo wkładów w spółce osobowej, do wysokości wniesionych udziałów lub wkładów do spółdzielni albo wkładów do spółki osobowej (art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o PIT).
Zdaniem organu podatkowego wynika z tego, że nadwyżka ponad wartość wniesionego wkładu stanowi przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, przy czym przychód ten zaliczyć należy do źródła przychodów, jakim są prawa majątkowe. Wartość wniesionego do spółki cywilnej wkładu, która nie będzie podlegała opodatkowaniu, powinna wynikać z zawartej umowy spółki cywilnej. W przypadku braku określenia wartości wkładu w umowie powinna nią być wartość, którą wkład ten miał w chwili wniesienia do spółki. Wartość powyższa jako zwolniona z opodatkowania nie będzie stanowić kosztu uzyskania przychodu z praw majątkowych.
Warto podkreślić, że wspólnik kontynuujący wykonywanie działalności gospodarczej w ramach innej spółki lub jako indywidualny przedsiębiorca nie jest zobowiązany do zapłaty zryczałtowanego podatku likwidacyjnego. W celu prawidłowego ustalenie dochodu zobowiązany jest on jednak (podobnie jak i wspólnik całkowicie kończący działalność gospodarczą) do sporządzenia spisu z natury.
NAJWAŻNIEJSZE ETAPY LIKWIDACJI DZIAŁALNOŚCI
1. Zawiadomienie Urzędu Gminy (lub KRS) o dacie likwidacji działalności gospodarczej - z wnioskiem o wykreślenie z ewidencji.
2. Zawiadomienie naczelnika urzędu skarbowego o dacie likwidacji i dacie sporządzenia remanentu likwidacyjnego - w formie pisemnej, co najmniej na 7 dni przed datą dokonania spisu z natury.
3. Zawiadomienie GUS o dacie zaprzestania prowadzenia działalności.
4. Wyrejestrowanie z ZUS.
5. Sporządzenie remanentu likwidacyjnego i ustalenie dochodu firmy na dzień likwidacji.
6. Sporządzenie remanentu likwidacyjnego dla potrzeb VAT.
7. Złożenie zgłoszenia VAT-Z o zaprzestaniu działalności.
8. Złożenie zgłoszenia aktualizacyjnego NIP-2 lub NIP-3 (spółki).
9. Likwidacja rachunków bankowych firmy.
 
reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Vindicat sp. z o.o.

Vindicat to ogólnopolska firma windykacyjna realizująca usługi odzyskiwania należności. Jesteśmy również pionierem w tworzeniu rozwiązań informatycznych, umożliwiających samodzielne odzyskiwanie długów przez wierzycieli. VCAT.pl to internetowa platforma skutecznej windykacji należności

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »