| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Opodatkowanie dochodów z likwidacji działalności gospodarczej

Opodatkowanie dochodów z likwidacji działalności gospodarczej

Likwidacja małej firmy wymaga uregulowania zobowiązań nie tylko wobec kontrahentów, ale również należności publicznoprawnych, w tym podatków. Zakończenie działalności gospodarczej pociąga za sobą skutki w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz w VAT, bez względu na formę prawną, w jakiej działa przedsiębiorca. Zgromadzone przez firmę towary handlowe, wyroby gotowe, wyposażenie czy też środki trwałe w momencie likwidacji działalności stają się przedmiotem zainteresowań prawa podatkowego.

Przedsiębiorcy (osoby fizyczne, spółki handlowe niemające osobowości prawnej) kończący prowadzenie działalności gospodarczej muszą się liczyć z konsekwencjami podatkowymi w zakresie VAT. W praktyce najwięcej wątpliwości związanych jest ze zwrotem nadwyżki VAT w związku z utratą statusu podatnika VAT czynnego oraz likwidacją firmowego rachunku bankowego.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni. Ponadto zwrot różnicy podatku następuje na rachunek bankowy podatnika. Z ustawy o VAT wynika również, że jeżeli w danym okresie podatnik nie wykonał czynności opodatkowanych, kwotę podatku naliczonego za ten okres przenosi się do rozliczenia na następny okres rozliczeniowy (nie ma możliwości zwrotu podatku bezpośrednio na rachunek bankowy).
W praktyce najczęściej deklaracja VAT za ostatni miesiąc (kwartał) jest składana po złożeniu druku VAT-Z, który określa datę likwidacji działalności i skutkuje wykreśleniem podatnika z rejestru.
Zdaniem niektórych organów podatkowych z przytoczonych przepisów wynika, że w takich sytuacjach przedsiębiorca likwidujący działalność gospodarczą nie ma prawa do odzyskania kwoty nadwyżki podatku naliczonego wykazanego w tej deklaracji. Organy podatkowe twierdzą, że zwrot VAT otrzymałby podmiot niezarejestrowany i niebędący podatnikiem VAT i odmawiają jego dokonania. Podobne ryzyko wiąże się z firmowym rachunkiem bankowym. Likwidacja tego rachunku przed otrzymaniem zwrotu VAT może wiązać się z odmową przyznania zwrotu na tej podstawie, że prywatny rachunek bankowy nie jest rachunkiem bankowym podatnika, o którym mowa w ustawie. Problematyczna może być również sytuacja, w której w ostatnim okresie rozliczeniowym podatnik nie wykonał czynności opodatkowanych. Organy podatkowe mogą wtedy twierdzić, że z ustawy o VAT wynika konieczność wykazania w deklaracji nadwyżki podatku jako podatku do rozliczenia w następnych okresach rozliczeniowych, a ponieważ kolejne deklaracje nie będą już składane, to nie ma możliwości zwrotu podatku na rachunek bankowy.
Generalnie w podobnych sprawach wydawane są korzystne wyroki sądowe (np. WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 400/08; WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 1540/07). Wynika z nich, że przepisy ustawy o VAT powinny być interpretowane w ten sposób, żeby prawo do zwrotu VAT przysługiwało nawet po formalnej likwidacji działalności i wykreśleniu podatnika z rejestru. Taki pogląd jest zgodny z fundamentalną zasadą VAT, jaką jest neutralność tego podatku dla przedsiębiorców.
Należy jednak podkreślić, że istnieją również wyroki dotyczące podobnych sytuacji, które są negatywne dla podatników np. wyrok NSA, sygn. akt I FSK 77/07. Zgodnie z tym wyrokiem odróżnić należy sytuację, gdy istniejący podmiot przestaje być podatnikiem VAT, ale zachowuje swoją podmiotowość jako jednostka organizacyjna, od sytuacji gdy podmiot nie tylko przestaje być podatnikiem VAT, ale także przestaje w ogóle istnieć, jako jednostka organizacyjna. W tym pierwszym przypadku organ obowiązany jest prowadzić postępowanie w sprawie zwrotu podatku naliczonego dopóty, dopóki podmiot istnieje. W drugim przypadku takiej możliwości nie ma.

BARTOSZ MAŁKIEWICZ
menedżer, Doradztwo Podatkowe KPMG
reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Katarzyna Bundz

Opiekun Klienta SOHOfinance

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »