| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Jak reklamować produkty i usługi zgodnie z prawem

Jak reklamować produkty i usługi zgodnie z prawem

Zasada swobodnego prowadzenia działalności reklamowej przez przedsiębiorców ma pewne wyjątki. Polegają one głównie na zakazie promowania wybranych towarów czy konieczności uczciwej rywalizacji z konkurentami. Za stosowanie zakazanej reklamy firmy mogą stracić nawet 10 proc. swoich ubiegłorocznych przychodów lub mogą zostać zmuszone do wypłaty odszkodowania rynkowym przeciwnikom.

Zagadnienia związane ze zwalczaniem nieuczciwej lub sprzecznej z prawem reklamy uregulowane są dwutorowo. W relacjach pomiędzy przedsiębiorcami obowiązuje ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji z 1993 roku (u.z.n.k.), zaś w relacjach przedsiębiorca-konsument zastosowanie ma ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym z 2007 roku (u.p.n.p.r.). Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji przewiduje dwa typy roszczeń, które poszkodowani zakazaną reklamą mogą kierować względem innych przedsiębiorców stosujących taką reklamę.
Roszczenia można zasadniczo podzielić na majątkowe (np. odszkodowanie) i niemajątkowe (zasądzenie odpowiedniej sumy na cel społeczny). Dostępne na podstawie u.z.n.k. roszczenia zmierzają do zabezpieczenie przed dalszymi naruszeniami, a więc przed dalszym stosowaniem zakazanej reklamy (roszczenie o zaniechanie naruszeń), jak również do zrekompensowania przedsiębiorcy zaistniałej sytuacji stosowania nieuczciwej reklamy (np. usunięcie skutków niedozwolonej reklamy oraz roszczenie odszkodowawcze). Trzeba jednak przyznać, że uzyskanie rekompensaty pieniężnej (odszkodowania) z tytuły nieuczciwej reklamy jest trudne, co wynika z konieczności wykazania szkód, jakie wynikły dla jednego przedsiębiorcy z tego faktu, że inny przedsiębiorca stosuje nieuczciwą reklamę. Łatwiej jest więc uzyskać np. zakaz stosowania nieuczciwej reklamy niż odszkodowanie za stosowanie takiej reklamy. Warto zwrócić jeszcze uwagę na trzy aspekty dochodzenia roszczeń z u.z.n.k. Po pierwsze, w art. 18a u.z.n.k. zawarty jest rozkład ciężaru dowodu w zakresie prawdziwości oznaczeń lub informacji umieszczanych na towarach albo ich opakowaniach (np. informacji o wyprodukowaniu towaru na terenie Unii Europejskiej). Tutaj przedsiębiorca, któremu zarzuca się czyn nieuczciwej konkurencji, winien wykazać, że oznaczenia, które stosuje na towarach lub opakowaniach, są prawdziwe. Po drugie, dość istotny jest fakt, iż od grudnia 2007 r. z roszczeniami na podstawie u.z.n.k. nie może występować prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK). Po trzecie, należy pamiętać, że termin przedawnienia roszczeń z u.z.n.k. jest stosunkowo krótki i wynosi trzy lata. Trzeba więc działać zdecydowanie w przypadku zetknięcia się z zakazaną reklamą, bo zbyt długi okres wyczekiwania może spowodować utratę roszczeń.
Nieuczciwa i zakazana reklama jest również zwalczana na podstawie u.p.n.p.r., jeżeli stanowi nieuczciwą praktykę rynkową w znaczeniu przyjętym w tej ustawie. W prawdzie przedsiębiorcy nie mogą występować bezpośrednio z roszczeniami na gruncie tej ustawy, to jednak mogą wykorzystać ją pośrednio do obrony swoich interesów. Jeżeli bowiem dana reklama jest nieuczciwą praktyką rynkową naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, to może interweniować prezes UOKiK. Prezes nie może wprawdzie wytaczać powództwa, ale może uruchomić normalne postępowanie antymonopolowe, gdyż od grudnia 2007 r. za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów uznaje się również nieuczciwe praktyki rynkowe. Można więc powiedzieć, że nieuczciwy przedsiębiorca będzie wtedy ścigany za swoje nierzetelne reklamy za pośrednictwem aparatu państwowego. Atrakcyjność u.p.n.r. w zakresie zwalczania zakazanej reklamy wynika też z faktu, iż część czynów z zakresu nieuczciwej reklamy umieszczona jest w u.p.n.p.r. na tzw. czarnych listach, tzn. z góry są uznane za nieuczciwe. W katalogu tym mieści się i reklama przynęta, i niektóre formy kryptoreklamy.
Na koniec warto również zwrócić uwagę na alternatywne formy zwalczania zakazanej reklamy. Chodzi mianowicie o różnego rodzaju stowarzyszenia z branży reklamowej, które w ramach samokontroli analizują i kontrolują stosowane reklamy. Przykładem może być tutaj Stowarzyszenie Rady Reklamy, które posiada kodeks etyki reklamy sygnowany przez różnych przedsiębiorców. W ramach stworzonych przez Radę Reklamy procedur można złożyć skargę na dany przekaz reklamowy. Orzeczenie zespołu Rady Reklamy w przedmiocie uczciwości danej reklamy nie jest wprawdzie wspomagane przymusem państwowym, niemniej jednak jest to pewna forma nacisku na firmy dopuszczające się nieuczciwej reklamy.

dr ARKADIUSZ MICHALAK
rzecznik patentowy współpracujący z kancelarią Sołtysiński, Kawecki & Szlęzak
reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Ligęzowscy & Partnerzy. Adwokaci i Radcowie Prawni Spółka Partnerska.

Kompleksowa obsługa prawna na rzecz przedsiębiorców i klientów indywiduwalnych

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »