| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Zastosowanie umowy leasingu w obrocie handlowym

Zastosowanie umowy leasingu w obrocie handlowym

Umowa leasingu przysparza przedsiębiorcom wiele problemów, o czym świadczy duża liczba spraw, które trafiają na wokandę sądową. Problemy wynikają z ogólnych warunków umów, które stawiają leasingobiorcę w niekorzystnej sytuacji, pozwalając np. na proste rozwiązanie umowy i sprzedaż przedmiotu leasingu. W przewodniku wskazujemy elementy kontraktu, chroniące przedsiębiorcę oraz możliwe pułapki związane z zawarciem i wykonywaniem tej umowy.

Opcja wykupu
 
Umowy leasingowe - w szczególności w przypadku leasingu finansowego - często zawierają postanowienia stanowiące, że po spłacie ostatniej raty leasingowej oraz ewentualnych innych opłat dodatkowych, korzystający może nabyć na własność przedmiot leasingu po określonej w umowie cenie, oczywiście zdecydowanie niższej, uwzględniającej zużycie danego składnika majątkowego. Jak stanowi art. 70916 k.c., jeżeli finansujący zobowiązał się, bez dodatkowego świadczenia, przenieść na korzystającego własność rzeczy po upływie oznaczonego w umowie czasu trwania leasingu, korzystający może żądać przeniesienia własności rzeczy w terminie miesiąca od upływu tego czasu, chyba że strony uzgodniły inny termin. Zobowiązanie do przeniesienia własności może być zamieszczone bądź w umowie leasingu bądź w odrębnym porozumieniu stron. Jeżeli jego przedmiotem jest nieruchomość, to do przeniesienia własności konieczne jest zachowanie formy aktu notarialnego. Bardzo ważne jest zachowanie wskazanego w art. 70916 k.c. miesięcznego terminu. Jest on powszechnie traktowany jako termin zawity, a zatem uchybienie mu powoduje, że uprawnienie do przeniesienia własności definitywnie wygasa. Niekiedy w praktyce wskazane uprawnienie bywa modyfikowane - nie ma żadnych przeszkód, by np. zagwarantować w umowie korzystającemu prawo pierwokupu leasingowanej rzeczy.
Przy samochodach często dzieje się też tak, że umowa leasingu przewiduje automatyczne przejście własności na korzystającego na podstawie zawartej w umowie klauzuli. Takie rozwiązanie jest również dopuszczalne - skutek wynikający z umowy leasingu może być bowiem warunkowy w rozumieniu art. 89 k.c. Jeżeli nabycie przez korzystającego własności przedmiotu leasingu zostało uzależnione od spełnienia się warunku zawieszającego lub od przyjęcia przez niego wiążącej finansującego oferty sprzedaży, spełnienie się warunku lub złożenie oświadczenia o przyjęciu oferty powoduje przejście własności i kwestia skutecznego względem właściciela uprawnienia do władania rzeczą staje się bezprzedmiotowa. Może jednak powstać wątpliwość, czy takie uprawnienie przysługuje korzystającemu w okresie pomiędzy wygaśnięciem umowy leasingu a złożeniem przez niego oświadczenia o przyjęciu oferty, jeżeli z treści umowy wynika, że oferta wiąże finansującego przez określony czas po wygaśnięciu umowy. Podobna wątpliwość może powstać, jeżeli treść warunku zawieszającego została tak ukształtowana, że jego spełnienie się (i, co za tym idzie przejście własności) może nastąpić już po wygaśnięciu samej umowy. Problem ten powstaje także w sytuacji, gdy opcja zakupu została ukształtowana jako umowa przedwstępna bądź jako zastrzeżone dla korzystającego prawo pierwokupu. W takiej sytuacji przyjmuje się, że źródłem uprawnienia leasingobiorcy do władania rzeczą po wygaśnięciu (zakończeniu) umowy leasingu finansowego z opcją zakupu może być jedynie postanowienie zawarte w takiej umowie (wyrok SN z 7 lutego 2000 r. sygn. akt I CKN 949/1999, OSNC z 2000 r. nr 9, poz. 155).
Jeżeli w umowie leasingu cena nabycia została określona, to wówczas jej wysokość uwzględnia się w ogólnej kwocie opłat, które pomniejszone o należny VAT powinny odpowiadać co najmniej wartości początkowej leasingowanych środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych. Wspomniana regulacja pozwala na bardziej elastyczne formułowanie umów, oraz kształtowanie ich postanowień z korzyścią dla klienta, jakim jest korzystający z przedmiotu leasingu.
Do sumy rat leasingowych nie wlicza się:
- płatności na rzecz finansującego za świadczenia dodatkowe, o ile są one wyodrębnione z opłat leasingowych,
- podatków, w których obowiązek podatkowy ciąży na finansującym z tytułu własności lub posiadania środków trwałych, będących przedmiotem umowy leasingu, oraz składek na ubezpieczenie tych środków trwałych, jeżeli w umowie leasingu zastrzeżono, że korzystający będzie ponosił ciężar tych podatków i składek niezależnie od opłat za używanie,
- kaucji określonej w umowie leasingu wpłaconej finansującemu przez korzystającego, kaucja, której wymaga część firm leasingowych na zabezpieczenie przedmiotu oddanego w leasing, zwracana w razie zakończenia leasingu i oddania przedmiotu leasingu w umówionym stanie, nie stanowi ani przychodów finansującego, ani odpowiednio kosztów uzyskania przychodów korzystającego.
Czasami jednak finansujący woli nie pozbywać się lukratywnego składnika majątku, natomiast postanawia przelać prawa do poszczególnych rat leasingowych na osobę trzecią. Jeżeli finansujący przeniósł na rzecz osoby trzeciej wierzytelności z tytułu opłat leasingowych, a nie przeniósł na jej rzecz własności przedmiotu umowy leasingu do przychodów finansującego nie zalicza się kwot wypłaconych przez osobę trzecią z tytułu przeniesienia wierzytelności, kosztem uzyskania przychodów finansującego jest zapłacone osobie trzeciej dyskonto lub wynagrodzenie. W tym przypadku opłaty ponoszone przez korzystającego na rzecz osoby trzeciej stanowią przychód finansującego w dniu wymagalności zapłaty.
Z ORZECZNICTWA
Rozwiązanie umowy leasingu przez strony po zawiadomieniu korzystającego o przelewie wierzytelności przyszłych wynikających z tej umowy nie ma skutków prawnych wobec nabywcy (art. 512 k.c.).
Wyrok SN z 29 marca 2006 r. sygn. akt IV CSK 96/05, OSNC z 2007 r. nr 1, poz. 16
 
reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Enadis

Oprogramowanie dla biznesu

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »