| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE MOBILNE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Odpowiedzialność członków zarządu spółki z o.o.

Odpowiedzialność członków zarządu spółki z o.o.

Członkowie zarządu spółki z o.o. odpowiadają solidarnie za jej zobowiązania, jeśli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna. Członek zarządu może się jednak uwolnić od tej odpowiedzialności, jeśli wykaże, że we właściwym czasie złożono wniosek o ogłoszenie upadłości lub niezgłoszenie wniosku nastąpiło nie z jego winy.

Obowiązki zarządu
 
W licznych przepisach obowiązki zarządu nakładane są na wszystkich członków tego organu, a nie tylko tych, którzy daną sferę działalności spółki mają w swoich kompetencjach. Jednym z istotniejszych obowiązków związanym z omawianą tematyką jest przewidziany w art. 52 ustawy o rachunkowości obowiązek zarządu sporządzenia i podpisania sprawozdania finansowego spółki.
Nie mniej istotne są regulacje prawne zawarte w przepisach prawa upadłościowego. Zgodnie z art. 21 ust. 2 p.u.n. obowiązek zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spoczywa na każdym, kto ma prawo daną osobę prawną lub jednostkę organizacyjną reprezentować. Nie ma żadnych podstaw normatywnych ani funkcjonalnych, aby na gruncie art. 299 k.s.h. wprowadzać odmienne ujęcie obowiązku zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości, niż ma to miejsce w cytowanym powyżej przepisie. Kolejnym istotnym argumentem przeciwko uznaniu podziałów kompetencyjnych za okoliczność uwalniającą członków zarządu od odpowiedzialności jest obawa wykorzystania omawianych podziałów do manipulowania faktami i przekazywania błędnego obrazu rzeczywistych stosunków panujących w spółce. Rozdział kompetencji pomiędzy członków zarządu dokonywany jest zazwyczaj w formie regulaminów, uchwał czy nawet nieformalnych, faktycznych podziałów i nie jest rejestrowany w rejestrze przedsiębiorców KRS. Nie są to dokumenty jawne, co, z jednej strony, ułatwia nadużycia, a z drugiej, uniemożliwia osobom trzecim, w tym także wierzycielom spółki, pozyskanie informacji, który z członków zarządu odpowiada za kwestie finansowe.
Niekiedy wyodrębnia się również jako przyczynę uzasadniającą brak winy członka zarządu podstępne wprowadzenie go w błąd przez pozostałych członków zarządu co do istotnych danych bilansowych oraz niedopuszczenie członka zarządu do dokumentów spółki na skutek bezprawnych działań pozostałych członków zarządu. Jeżeli członek zarządu podejmuje próby prawidłowego wykonywania swoich obowiązków, a jest mu to bezpodstawnie utrudniane, czy to poprzez niedopuszczanie do istotnych informacji dotyczących spółki, czy też poprzez uniemożliwianie sprawowania funkcji (np. przez niewpuszczanie do siedziby spółki), to poprzez wykazanie takiego faktu może uwolnić się od odpowiedzialności za zobowiązania spółki.
Kolejną kwestią związaną z omawianym zagadnieniem jest tzw. pozorny charakter uczestnictwa w zarządzie. Członek zarządu, który pomimo formalnego powołania, nie wykonuje tej funkcji i deleguje swoje uprawnienia na innego członka zarządu lub inną osobę, nie może bronić się zarzutem braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości. Doprowadzając do takiej sytuacji, członek zarządu ewidentnie narusza swoje obowiązki i nie zachowuje należytej staranności wynikającej z zawodowego charakteru działalności zarządców.
Z omawianym zagadnieniem wiąże się podnoszony nieraz, mający niezwykle istotne znaczenie praktyczne, argument braku winy członka zarządu z uwagi na oczekiwaną poprawę sytuacji finansowej spółki. Członkowie zarządu nie mogą zasłaniać się argumentem, że nie zgłosili wniosku o ogłoszenie upadłości, bo liczyli na poprawę sytuacji finansowej spółki. Uzależnianie powyższego wniosku od oceny, czy przekonanie zarządców miało obiektywne podstawy, nie ma uzasadnienia. Należy jednak zauważyć, że problem ten dotyczy w większym stopniu oceny, czy zostały spełnione przesłanki do ogłoszenia upadłości, niż czy istniały obiektywne podstawy do oczekiwania na poprawę sytuacji. Ryzyko takich prognoz spoczywa więc na członkach zarządu. Jeżeli sytuacja faktycznie ulegnie poprawie, to zazwyczaj nie będzie też podstaw do odpowiedzialności członków zarządu za zobowiązania spółki (zakładając, że poprawa sytuacji spowoduje spłatę długu spółki). Błędne założenie zarządcy dotyczące poprawy sytuacji finansowej spółki (np. oczekiwanie na przyznanie kredytu czy wniesienie dopłat przez wspólników), nawet jeśli jest usprawiedliwione obiektywnymi okolicznościami, nie zwalnia z odpowiedzialności za zobowiązania spółki (w doktrynie występują też poglądy odmienne). Aby uniknąć ryzyka związanego z takimi wątpliwymi prognozami działania zarządu, mające na celu poprawę sytuacji finansowej spółki podejmowane być powinny w trybie pilnym, tak aby w razie niepowodzenia tych działań nie naruszyć dwutygodniowego terminu na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości. Wykonanie tego obowiązku może się okazać w praktyce zadaniem dość trudnym. Jak wynika z brzmienia przepisu art. 299 par. 2 k.s.h. udowodnienie braku winy spoczywa na pozwanym członku zarządu.
 
reklama

Polecamy artykuły

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Jacek Adamczak

Ekspert z zakresu podatków i rachunkowości

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »