| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Skarga pauliańska - sposobem ochrony wierzyciela

Skarga pauliańska - sposobem ochrony wierzyciela

Zdarza się, że dłużnik, unikając wykonania zobowiązania, usuwa poszczególne składniki ze swojego majątku, uniemożliwiając zaspokojenie wierzyciela, albo spełnia zobowiązanie wobec jednego, wybranego wierzyciela, krzywdząc innych. Ochronie pokrzywdzonego w ten sposób wierzyciela służy instytucja skargi pauliańskiej, która pozwala mu na wystąpienie z powództwem o uznanie takiej umowy lub innej czynności za bezskuteczną.

Zgodnie z art. 527 par. 3 kodeksu cywilnego, jeżeli wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli uzyskała korzyść majątkową osoba będąca w bliskim w nim stosunku, domniemywa się, że osoba ta działała z pokrzywdzeniem wierzyciela.
Jedną z przesłanek, które muszą zaistnieć, aby wierzyciel mógł wystąpić ze skargę pauliańską, sprowadza się do wymagania, by osoba trzecia działała w złej wierze.
Chodzi tutaj o to, by osoba trzecia, dokonująca czynności z dłużnikiem, wiedziała, czyli była świadoma działania dłużnika z pokrzywdzeniem wierzycieli, lub też z łatwością, to znaczy z zachowaniem należytej staranności, wymaganej w danych okolicznościach, mogła się dowiedzieć o takim działaniu (orzeczenie SN z 5 maja 1993 r., III CZP 52/93, OSN 1993, nr 12, poz. 218).
Konieczna jest więc po stronie osoby trzeciej, która dokonała czynności prawnej z dłużnikiem, nie tylko znajomość faktu pokrzywdzenia wierzycieli, ale również znajomość świadomości dłużnika, z którą działał dokonując czynności prawnej. Aby ta przesłanka została spełniona, osoba trzecia musi powziąć wiadomość, iż dłużnik przy dokonaniu czynności prawnej miał świadomość pokrzywdzenia wierzycieli.
Udowodnienie przez wierzyciela stanów świadomości jest niezwykle trudne, czasem wręcz niemożliwe, dlatego też ustawodawca odstąpił od wymagania pozytywnej znajomości świadomości osoby trzeciej w pewnych sytuacjach i dla ułatwienia skutecznego dochodzenia przez wierzyciela swoich praw ustanowił w art. 527 par. 3 domniemanie prawne. Domniemanie to dotyczy jedynie sytuacji, gdy osoba trzecia, która uzyskała korzyść majątkową, pozostawała z dłużnikiem w bliskich stosunkach.
Nie istnieje jednoznacznie zdefiniowane pojęcie osoby bliskiej. Twórca Kodeksu Zobowiązań E. Till twierdzi: „generalnie przyjmuje się w doktrynie, że osoby bliskie to przede wszystkim te, które związane są więzami rodzinnymi, przyjaźni, narzeczeństwa”, E. Till, w: J. Korzonek, I. Rosenbluth, Kodeks zobowiązań.
Chodzi tu zarówno o więzy rodzinne, jak też stosunki osobiste o podobnym charakterze, ogólnie można mówić o stosunkach faktycznych. Pana dłużnik zbył nieruchomość na rzecz swojej byłej małżonki, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Przepis art. 527 par. 3 k.c. ustanawia domniemanie, działające na korzyść wierzyciela występującego ze skargą pauliańską. W wypadku gdy wykaże on, że czynność prawna dokonana przez dłużnika przyniosła korzyść majątkową osobie pozostającej w bliskim z nim stosunku, domniemywa się, że osoba ta wiedziała o świadomym pokrzywdzeniu wierzyciela przez dłużnika.
Określenie, czy stosunek łączący daną osobę z dłużnikiem może być uznany za bliski, jest z natury rzeczy ocenne i wymaga indywidualizacji w ramach okoliczności faktycznych każdej sprawy. Nie ma bowiem katalogu osób pozostających w bliskim stosunku z dłużnikiem (wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 20 września 1995 r., I ACr 235/95, OSA 1996/1/5).
Prowadząca razem z dłużnikiem wspólne gospodarstwo domowe była żona dłużnika jest osobą bliską w rozumieniu przepisu art. 527 par. 3 k.c.
reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Vindicat sp. z o.o.

Vindicat to ogólnopolska firma windykacyjna realizująca usługi odzyskiwania należności. Jesteśmy również pionierem w tworzeniu rozwiązań informatycznych, umożliwiających samodzielne odzyskiwanie długów przez wierzycieli. VCAT.pl to internetowa platforma skutecznej windykacji należności

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »