| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Prawo autorskie dla przedsiębiorcy

Prawo autorskie dla przedsiębiorcy

Znajomość prawa autorskiego stała się konieczna w działalności gospodarczej przede wszystkim w związku z zaostrzaniem się konkurencji. Dotrzymywanie kroku największym na rynku firmom wymaga nawet od małych przedsiębiorców reklamowania się, a tym samym - zawierania umów z twórcami. Poza tym zdobywanie wiedzy na temat prawa autorskiego wymusza rozwój nowych technologii, w szczególności internetu.

Odpowiedzialność karna
 
Oprócz odpowiedzialności cywilnej za naruszenie prawa autorskiego przewidziano również odpowiedzialność karną. (rozdział 14 pr. aut.). Przepisy prawa autorskiego zawierają regulacje szczególne w stosunku do unormowań kodeksu karnego, którego zasady ogólne mają oczywiście również zastosowanie przy ściganiu przestępstw z zakresu prawa autorskiego.
Tak więc karalne jest m.in. przywłaszczanie sobie autorstwa do całości lub części cudzego utworu, nieuprawnione albo wbrew warunkom uprawnienia rozpowszechnianie cudzego utworu, utrwalanie lub zwielokrotnianie cudzego utworu bez uprawnienia lub wbrew jego warunkom, a także nabywanie lub pomoc w zbyciu nośnika utworu, artystycznego wykonania, fonogramu, wideogramu rozpowszechnionego lub zwielokrotnionego bez uprawnienia albo wbrew jego warunkom.
WAŻNE: PROGRAMY KOMPUTEROWE
Obok utworów audiowizualnych ustawa o prawie autorskim wprowadza odrębne regulacje w stosunku do programów komputerowych.
Rozdział 7 pr. aut. (dotyczy programów komputerowych) jest wzorowany na dyrektywie Rady EWG z 14 maja 1991 r. w sprawie ochrony prawnej programów komputerowych.
Do najważniejszych rozwiązań dotyczących programów komputerowych należą:
- przyznanie uprawnionemu z tytułu autorskich praw majątkowych wyłącznego prawa wprowadzenia zmian do programu komputerowego,
- majątkowe prawa autorskie do programów komputerowych, które powstały w wyniku wykonywania obowiązków ze stosunku pracy, przysługują pracodawcy, czyli nie jest wymagana czynność prawna, jaką jest przyjęcie utworu (prawa majątkowe automatycznie przechodzą na pracodawcę),
- wyłączenie użytku osobistego,
- ograniczenie stosowania przepisów regulujących dozwolony użytek publiczny,
- regulacje wyznaczające dopuszczalne granice dekompilacji, czyli odtwarzania kodu źródłowego i korzystania z jej wyników (dekompilacja jest uprawniona, jeśli jest to niezbędne do uzyskania informacji koniecznych do osiągnięcia współdziałania niezależnie stworzonego programu komputerowego z innymi programami komputerowymi, o ile zostaną spełnione warunki wymienione w art. 75 par. 2 pkt 3, czyli - czynności dokonywane są przez licencjobiorcę lub inna osobę uprawnioną, informacje niezbędne do współdziałania nie były dla tych osób uprzednio łatwo dostępne, czynności odnoszą się do części oryginalnego programu niezbędnych do współdziałania),
- ograniczona ochrona autorskich dóbr osobistych, która nie obejmuje prawa decydowania o pierwszym publicznym udostępnieniu utworu, prawa do zachowania jego integralności i prawa nadzoru nad sposobem korzystania.
UTWÓR TO DOBRO NIEMATERIALNE
Utwór jak każde dobro niematerialne istnieje niezależnie od przedmiotu (kartki papieru, płyty CD czy DVD itd.), na którym został utrwalony. Kupując książkę czy płytę muzyczną w sklepie nie nabywa się utworu na własność, a tylko jego nośnik materialny, czyli kartki składające się na książkę lub płytę. Do utworu przysługuje kupującemu zazwyczaj prawo do korzystania z niego.
WAŻNE: CO MOŻE BYĆ UTWOREM
- kolekcje afiszy lub ogłoszeń,
- katalogi,
- rozkłady kolejowe,
- książki kucharskie,
- wzory i formularze,
- instrukcje obsługiwania maszyny,
- instrukcja BHP,
- kompozycja z kwiatów,
- dokumentacja techniczna,
- bazy danych,
- pismo procesowe,
- nieurzędowy projekt ustawy,
- wystawa muzealna,
- strona internetowa,
- blog. 
CO UTWOREM BYĆ NIE MOŻE
- odkrycia,
- idee,
- procedury,
- metody,
- zasady działania,
- koncepcje matematyczne,
- akty normatywne lub ich urzędowe projekty,
- urzędowe dokumenty, materiały, znaki i symbole,
- opublikowane opisy patentowe lub ochronne,
- proste informacje prasowe.
WAŻNE: UTWORY AUDIOWIZUALNE
Ustawa o prawie autorskim wprowadziła szczególne uregulowania w stosunku do utworów audiowizualnych (rozdział 6).
Uregulowania te dotyczą przede wszystkim zasad określania podmiotu prawa autorskiego, uprawnień współtwórców i artystów wykonawców oraz wynagrodzenia z tytułu eksploatacji dzieła audiowizualnego.
UMOWA O DZIEŁO DOTYCZĄCA PRAW AUTORSKICH
Prawo autorskie chroni konkretny utwór, a nie twórczość w ogóle. Dlatego umowa o dzieło uregulowana art. 627 do art. 646 kodeksu cywilnego wydaje się najlepsza, gdy przedsiębiorca chce się umówić z twórcą o stworzenie utworu.
Przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający zobowiązuje się do uiszczenia wynagrodzenia (art. 627 k.c.).
Jeżeli zamówienie będzie dotyczyć wykonania bądź przerobienia utworu już istniejącego, należy pamiętać, by w umowie zamieścić wyraźne postanowienia dotyczące licencji lub rozporządzenia prawami autorskimi. W przeciwnym razie kontrakt będzie dotyczył tylko stworzenia utworu i na jego mocy nie nastąpi obrót prawami autorskimi.
I choć co do zasady umowa o dzieło nie wymaga szczególnej formy (może być zawarta nawet ustnie), to przeniesienie praw autorskich oraz umowy na korzystanie z utworu wymagają formy pisemnej.
 WAŻNE
Najważniejsze polskie organizacje zbiorowego zarządzania:
- Stowarzyszenie Architektów Polskich (SARP)
- Stowarzyszenie Artystów Wykonawców Utworów Muzycznych i Słowno-Muzycznych (SAWP)
- Stowarzyszenie Autorów ZAiKS
- Związek Polskich Artystów Plastyków (ZPAP)
- Związek Artystów Scen Polskich (ZASP)
- Związek Polskich Artystów Fotografików (ZPAF)
- Związek Producentów Audio-Video (ZPAV)
- Związek Stowarzyszeń Artystów Wykonawców (STOART)
 

Ryszard W. Frelek
 

Gazeta Prawna Nr 41/2007 [Dodatek: Tygodnik Prawa Gospodarczego]
z dnia 2006-02-27
reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Marcin Pietrusiński

Doradca podatkowy

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »